1. Nur Riduwan Bin Haji Muhamad Ali v Nur Suhaila Binti Mohamad (DA-23CY-1-03/2017)

1.

SALWANI AIDA BINTI MOHAMAD … PLAINTIF-PLAINTIF DAN NUR SUHAILA BINTI MOHAMAD … DEFENDAN ALASAN PENGHAKIMAN A. LATAR BELAKANG [1] Plaintif telah memfailkan tindakan ini kerana menurutnya Defendan telah memfitnahnya bahawa Plaintif-Plaintif berhutang dengannya melalui tulisan di dalam laman sosial “facebook” dan juga aplikasi “whatsapp” dan menuntut gantirugi sewajarnya dengan perintah-perintah lain termasuk perintah memohon maaf. Setelah perbicaraan penuh dijalankan, Mahkamah memutuskan untuk menolak tuntutan Plaintif dengan kos. [2] Tidak berpuas hati dengan keputusan tersebut, Plaintif telah memfailkan rayuan kepada Mahkamah Rayuan. 2 [3] Ini merupakan alasan-alasan tersebut. B. FAKTA KES [4] Plaintif Kedua dan Defendan adalah adik-beradik di mana Plaintif Kedua adalah kakak dan Defendan adalah adik. Plaintif Pertama adalah suami kepada Plaintif Kedua dan abang ipar kepada Defendan. Mereka berdua merupakan ahli perniagaan. Defendan adalah pemilik akaun laman sosial facebook “Suhaila Hj. Mohamad” (https://www.facebook.com/pemborongkosmetik termurah.79). [5] Di dalam kes ini, Plaintif-Plaintif telah memfailkan tindakan ke atas Defendan atas suatu tuntutan kononnya Defendan telah melakukan suatu perbuatan fitnah ke atas kedua-dua Plaintif melalui 2 medium seperti berikut: I. Di dalam laman/posting facebook (‘selepas daripada ini dirujuk sebagai ‘FB’) bertarikh 27 Februari 2017, selepas Defendan meminta maaf, dan menuntut kembali hutang bayaran kereta yang beliau tolak semula namun enggan dipedulikan kedua-dua Plaintif dan selepas Plaintif Kedua mencabar beliau, pernyataan/kata-kata yang dikatakan berbentuk fitnah seperti berikut: Dimuka surat 3, Ikatan B, ianya berbunyi seperti berikut: “Salwani Aida Riduan mat ali 3 Tolong bayar duit saya balik sebanyak 20k. Hutang wajib dibayar walaupun tak dituntut tapi bila kita tuntut pun masih tak nak bayar, malu sikit dengan rumah mewah kereta mewah. Mewah di atas penderitaan orang lain. Kalau saya tak halalkan macam mana ya? Tenang hidup anda? Dah mintak cara baik tapi masih berkeras tak nak bayar. Ko nak malu dulu biar semua orang tahu. Jangan sampai bisnes anda pon down sebab kes hutang. (Ianya bersambung sehingga ke muka surat 6, Ikatan B). II. Melalui aplikasi “whatsapp” pula bertarikh 22 – 25 Februari 2017, melalui mesej PERIBADI/PERSONAL MESSAGE oleh Defendan kepada Plaintif Kedua yang mana kemudiannya Plaintif Kedua sendiri menaikkan mesej yang sama tersebut ke dalam whatsapp keluarga untuk tatapan seluruh ahli keluarga yang sedutannya berbunyi seperti berikut: “Salam kakaku. Ore mitak maaf byk deh byk nyusoh ko adk bradik. Ore akan gi letak kete rumah ma pahni. V duit balik ko ma 20k. Mulai arini kita xdok pertalian gapo2 dah. Trima kasih byk atas hinaan. 0162222696 wasap dia sediri xpola ore sruh abah kecek doh Pkul 1 toklaki mu x mari ata duit ak 16k ak akan g wat report Kalu toklaki mu tu kedaroh sgt ptih ak 16k 4 Mu suap la ank mu duit haram tu deh. Sbb meme niat sek mu doh tpu ptih ak Segala tok laki mu g ugut ak semua ak akan report Jd gapo2 ko keda ak atah palo tok laki…” (ianya bersambung ke muka surat 14 hingga 18 Ikatan B). [Bagi mesej yang sama yang Plaintif Kedua muatnaik ke dalam whatsapp keluarga, sepertimana di dalam Ekhsibit P 7B, muka surat 47 – 50 dan muka surat 53 – 55, Ikatan B.] [6]

Kata-kata/pernyataan yang diadukan (artikel) seperti mana yang diterbitkan adalah satu kata-kata fitnah atau bersifat memfitnah terhadap Plaintif;

Kata-kata/pernyataan fitnah tersebut merujuk kepada

Terdapat penerbitan terhadap pihak Ketiga. [23] Di dalam kes Ayob Saudi v. TS Sambanthamurthi [1989] 1 CLJ (Rep) 321, Mahkamah berkata: "In our law on libel which is governed by the Defamation Act 1957 the burden of proof lies on the Plaintiff to show:

The words are defamatory.

(ii) The words refer to the Plaintiff.

(iii) Those words were published." [24] Justeru itu, isu-isu yang perlu dibincangkan ialah:

Adakah kata-kata atau pernyataan Defendan bersifat fitnah? 9

(ii) Adakah kata-kata atau pernyataan Defendan merujuk kepada Plaintif?

(iii) Adakah pernyataan atau kata-kata Defendan tersebut telah disiarkan atau disampaikan (published) kepada pihak Ketiga? [25] Mahkamah akan membuat penganalisaan dan penelitian mengenai elemen kedua dan ketiga dahulu. [26] Bagi elemen kedua dan ketiga, iaitu pernyataan tersebut ditujukan kepada Plaintif dan ianya telah disiarkan kepada pihak Ketiga, Mahkamah berpendapat ianya bukanlah isu yang rumit. Bagi elemen kedua, ini adalah ketara kerana nama Plaintif-Plaintif dinyatakan dan tertera di dalam posting/status facebook dan whatsapp tersebut. [27] Tambahan dari itu, Defendan mengakui bahawa semasa disoal balas bahawa, orang yang dimaksudkan di dalam posting facebooknya ialah Plaintif-Plaintif. Oleh itu, bagi elemen kedua, Mahkamah berpendapat Plaintif telah berjaya membuktikannya. [28] Berkenaan dengan elemen ketiga Mahkamah tidak bersetuju dengan hujahan Defendan bahawa tidak berlaku penerbitan kepada pihak Ketiga. Mahkamah berpendapat, apabila Defendan memuatnaik status ke facebooknya yang ditetapkan untuk tatapan umum, maka anggapan boleh dibuat bahawa ianya telah disebarkan kepada pihak Ketiga. Tambahan lagi di dalam kes ini, ada komen-komen yang dibuat di status tersebut. Bagi 10 aplikasi whatsapp elemen ketiga ini gagal dibuktikan kerana ianya disebarkan oleh Plaintif sendiri setelah Plaintif memuatnaik sendiri ke group ahli keluarganya iaitu “Keluarga Mohamad”. Oleh itu, bagi status atau posting facebook jelas pada pandangan Mahkamah bahawa, sebaran kepada pihak Ketiga telah berlaku. Justeru, elemen ketiga ini juga telah berjaya dibuktikan. [29] Mengenai aplikasi whatsapp, apabila salah satu elemen gagal dibuktikan iaitu penerbitan kepada pihak Ketiga, oleh Defendan (memandangkan Plaintif sendiri yang menyebarkan kepada “whatsapp” ahli keluarga), maka tuntutan fitnah gugur. Maka Mahkamah tidak bercadang untuk menyentuh pernyataan-pernyataan yang dikatakan fitnah yang disebarkan melalui medium tersebut. [30] Kini Mahkamah ingin menyentuh mengenai isu utama iaitu elemen pertama iaitu sama ada perkataan yang digunakan oleh Defendan di dalam posting/laman facebook tersebut itu membawa maksud Defamatory/fitnah. Ke arah itu, Mahkamah ingin merujuk kepada kes Chok Foo Choo [1999] 1 MLJ 371 di mana Mahkamah Rayuan menyatakan sebagaimana berikut: "In my judgment, the test which is to be applied lies in a question: do the words published in their natural and ordinary meaning impute to the Plaintif any dishonourable or discreditable conduct or motives or a lack of integrity on 11 his part? If the question invites an affirmative response, then the words complained of are defamatory." [31] Seterusnya, di dalam kes yang sama dijelaskan lagi perkara ini seperti berikut: "The ordinary and natural meaning of words may be either the literal meaning or it may be an implied or inferred or an indirect meaning any meaning that does not require the support of extrinsic facts passing beyond general knowledge but it is a meaning which is capable or being detected in the language used can be part of ordinary and natural meaning of words (see Lewis v. Daily Telegraph Ltd [1963] 2 All ER 151). The ordinary and natural meaning may therefore include any implication or inference which a reasonable reader, guided not by any special but only by general knowledge and not fettered by any strict legal rules of construction, would draw from the words." [32] Mahkamah juga menggunakan pendekatan yang diguna pakai di dalam kes Tun Datuk Patinggi Haji Abdul Rahman Ya’Kub v. Bre Sdn Bhd & Ors [1996] 1 MLJ 393 di mana dinyatakan dan ditegaskan bahawa: “As to whether the words complained of in this case were capable of being, and were, in fact, defamatory of the plaintiff, the test to be considered is whether the words complained of were calculated to expose him to hatred, ridicule or contempt in 12 the mind of a reasonable man or would tend to lower the plaintiff in the estimation of right thinking members of society generally”. [33] Oleh itu, perkataan yang dikatakan membawa fitnah itu perlu dilihat di dalam makna semulajadi dan makna lazim perkataan tersebut. Selain itu ia juga boleh dilihat secara inferen atau tersirat, dengan mengambil kira keadaan sekeliling iaitu ianya berlaku di kalangan adik-beradik yang sama-sama berbalah di antara mereka (exchange of arguements) mengenai isu yang mana faktanya adalah memang benar. [34] Ujian yang patut digunakan oleh Mahkamah ialah seperti yang diputuskan dalam kes Keluarga Communication Sdn Bhd v. Normala Samsudin & Another Appeal [2006] 2 CLJ 46; [2006] 2 MLJ 700 yang menjelaskan di muka surat 58 (CLJ); muka surat 708 (MLJ) seperti berikut: "At the outset we would state that the test to be applied when considering whether a statement is defamatory of a plaintiff is well settled in that, it is an objective one in which it must be given a meaning a reasonable man would understand it and for that purpose, that is, in considering whether the words complained of contained any defamatory imputation, it is necessary to consider the whole article." [35] Setelah meneliti kenyataan yang dikemukakan di laman/posting “facebook” dan dibaca secara keseluruhan di dalam konteks kes 13 ini, Mahkamah berpandangan bahawa, kenyataan itu tidak merupakan satu fitnah kepada Plaintif seperti yang diplidkan di dalam plidingnya. [36] Melalui keterangan, Plaintif sebenarnya bersetuju wujudnya satu hutang dan Plaintif sanggup untuk membayar hutang tersebut namun dengan budibicaranya. Oleh itu, Mahkamah berpendapat secara tidak langsung Plaintif-Plaintif sebenarnya mengakui bahawa wujudnya hutang yang dimaksudkan namun jumlahnya bukanlah seperti yang dituntut oleh Defendan. Dengan pengakuan Plaintif ini bahawa memang benar Plaintif ada berhutang dengan Defendan, maka Defendan tidak boleh dikatakan memfitnah Plaintif. Pembelaan [37] Di dalam kes fitnah ada 3 jenis pembelaan yang terbuka kepada Defendan iaitu Pembelaan Justifikasi, Pembelaan Perlindungan Bersyarat dan Ulasan Saksama. [38] Defendan nampaknya telah memilih pembelaan justifikasi di mana pernyataan di dalam posting/laman facebook tersebut adalah fakta yang benar iaitu permintaan hutang oleh Defendan terhadap Plaintif yang Plaintif akui sendiri belum dibayar. [39] Di dalam kes Irene Fernandez v. Utusan Melayu (M) Sdn Bhd & Anor [2008] 2 CLJ 814 Mahkamah ada menyatakan seperti berikut: 14 "In a defamation action, the defence of justification is complete defence if it succeeds. And the question of malice or bad faith does not arise. But in order to succeed in the defence of justification a Defendant must establish the truth of all the material statements in the words complained of which may include defamatory comments made therein. And in order to justify such comments, it is necessary to show that the comments are the correct imputations or conclusions to be drawn from the proved facts. However the plea of justification does not fail by reason only that the truth of every charge is not proved if the words not proved to be true do not materially injure the Plaintiff's reputation having regard to the truth of the remaining charges (see s.8 of the Defamation Act 1957 and Abdul Rahman Talib v. Seenivasagam & Anor [1966] 2 MLJ 66). It also to be noted that partial justification may be useful in the mitigation of damages." [40] Di dalam kes Datuk Seri Anwar Ibrahim v. Utusan Melayu (M) Bhd & Anor [2013] 3 MLJ 534 pula, Mahkamah memutuskan seperti berikut: "For defence of justification, the Defendants failed to provide that the articles published were true in substance and effect. In other words, the defence of justification requires the Defendants to prove the same to be true in substance or materially different from the truth." 15 [41] Bersandarkan otoriti-otoriti di atas, Mahkamah kini akan membuat dapatan sewajarnya memandangkan pembelaan justifikasi terpakai di dalam kes ini. [42] Ada baiknya Mahkamah menyentuh latar belakang bagaimana pernyataan-pernyataan yang dikatakan fitnah ini berlaku kerana ianya adalah penting sebab berdasarkan otoriti-otoriti di atas, tiap-tiap kes bergantung kepada fakta kes masing-masing untuk menentukan sama ada pernyataan-pernyataan tersebut boleh dikatakan sebagai fitnah atau tidak. Otoriti Abdul Rahman Talib v. Seenivasegam [supra] sendiri menyatakan “... and in order to justify such comments, it is necessary to show that the comments, are the correct imputation or conclusion to be drawn from the proved facts”. [43] Antara “Fakta-Fakta Yang Dipersetujui” berbunyi: “Telah berlaku perselisihan dalaman yang melibatkan adik-beradik yang berpunca daripada salah faham dan perselisihan keluarga berkenaan urusan pembelian tiket percutian keluarga ke Guanzhou China.” [44] Ianya berlaku apabila pihak Plaintif telah mendahulukan membayar tiket percutian keluarga ke China yang turut disertai oleh keluarga Plaintif dan keluarga Defendan dan Defendan telah lewat membayarnya selama 1 hari dan itupun bukan disengajakan. Pada 22 Februari 2017 (esoknya) Defendan (SD1) telah meminta adik iparnya, Faiz untuk membayarnya 16 kepada Plaintif. Menurut Defendan (SD1), kerana kecil hati kononnya pembayaran tersebut dibuat lewat dan juga defendan sendiri tidak membuat bayaran tersebut kepada pihak Plaintif maka Faiz telah dihalau oleh Plaintif Pertama sedangkan Plaintif Kedua sendiri yang bersetuju pembayaran boleh di buat pada hari tersebut. (Lihat Pernyataan SD1 – PSD1 soalan dan jawapan 15) [45] Ketika ini, isu hutang kereta tersebut telah wujud dan ini menjadikan perhubungan semakin keruh. (Mengenai hutang kereta akan disentuh kemudian) [46] Sementara itu, menurut SD1, dia terasa terhina dengan tindakan pihak Plaintif. Dipersoalan 15, 16 dan 17 Penyata Saksi (PSD1), SD1 ditanya dan menjawab: “15. ........... Saya dan suami juga telah dihina dengan kata-kata yang membawa maksud jika tidak ada wang, janganlah pergi “berderat” (berjalan.)

Apa perasaan Puan? Saya sangat berkecil hati dengan sikap mereka tersebut walhal saya tidak lewat atau sengaja melewat-lewatkan pembayaran harga tiket tersebut yang asal tujuannya boleh mengeratkan silaturrahim sesama ahli keluarga. Saya turut berasa sedih, kecil hati dan terhina atas kata-kata tersebut terhadap saya sedangkan saya ini adik 17 kandung Plaintif Kedua sendiri. Sedangkan di waktu beliau susah dahulu, saya dan suami membantu termasuklah dengan cara membeli kenderaan beliau pada harga RM20,000.00. Dengan cara itu, beliau mendapat bantuan tunai pada ketika mereka memerlukan.

Apakah kesannya akibat perbuatan tersebut? Saya berasa sangat sedih, kecil hati dan terhina dan pada 22/2/2017 pada sebelah petang itu saya menghantar pesanan secara peribadi kepada Plaintif Kedua, kakak kandung saya itu melalui aplikasi whatsapp memohon maaf kepada beliau kerana banyak ‘menyusahkan’ adik-beradik. Saya berasa sangat sedih dan mahu memulangkan kembali kenderaan yang saya beli daripada pihak beliau dan meminta dipulangkan wang pembelian sebanyak RM20,000.00 tersebut.” [47] SD1 dan dipersetujui oleh suaminya seterusnya telah membuat keputusan muktamad untuk memulangkan kereta tersebut seperti berikut: “16. Apalagi yang Puan lakukan selain menghantar pesanan whatsapp peribadi kepada Plaintif Kedua pada 22 Februari 2017 itu? Juga pada sebelah petang hari yang sama, suami saya menghantar pesanan secara peribadi kepada Plaintif Pertama pula, abang ipar saya itu melalui aplikasi 18 whatsapp memohon maaf kepada beliau kerana banyak ‘menyusahkan’ beliau dan menyatakan hasrat mahu memulangkan kembali kenderaan tersebut.

Bagaimana dengan reaksi pihak Plaintif? Pihak Plaintif terus bersetuju menerima kembali kenderaan tersebut.

Bilakah Plaintif Pertama mengambilnya dan di mana beliau mengambil kenderaan tersebut? Plaintif Pertama mengambilnya di rumah saya TANPA TANGGUH-TANGGUH LAGI, pada keesokannya pada kira-kira pukul 8 pagi pada 23/2/2017. Pihak kami serahkan kenderaan tersebut secara baik. Namun wang pembelian yang mereka kini terhutang dengan saya langsung tidak dipulangkan sehingga ke hari ini.

Apa terjadi selepas itu? Bukan sahaja mereka berkeras tentang bayaran, Plaintif Pertama sebaliknya menunjukkan bahawa isu ini sesuatu yang sangat BESAR dengan mengatakan sudah jadi kes Polis dan apa-apa tuntutan perlu dibincang di Balai.

Apa perasaan Puan? Saya sangat sedih dengan apa yang berlaku. Kenapa perlu jadi kes Polis sedangkan ia hanya isu hutang yang mana saya sudah sanggup bertolak ansur. 19 Lebih-lebih lagi ia hanya berpunca daripada soal tiket sahaja. Saya sedih. Saya dihina, berbalah hanya kerana isu tiket pergi melancong, sebagai adik yang tidak mahu perbalahan di dalam keluarga, saya sudah meminta bayaran walaupun saya tidak lewat membayar. Saya juga sudah memulangkan kenderaan kepada mereka. Namun pihak Plaintif berkeras tentang bayaran walaupun saya sudah mengalami kerugian. Sudahnya pihak saya pula ditunjukkan oleh pihak Plaintif kononnya ia sudah jadi kes Polis. [48] Seterusnya Defendan telah menghubungi pihak Plaintif untuk meminta duit kereta tersebut. Berikut adalah apa yang terjadi seperti di dalam PSD1 (Pernyataan Bertugas) SD1:

Apa yang berlaku selepas itu? Saya menghubungi Plaintif Kedua melalui aplikasi whatsapp pada 23 Februari 2017 memohon agar bayaran dibuat namun tetap tidak berhasil.

Apa berlaku selepas itu? Saya sengaja menyatakan mahu meviralkan keengganan mereka membayar hutang saya dengan harapan mereka mahu melunaskannya. Saya menyebut “ok metar ako nak viral” (Ok. Sekejap lagi ako nak viral) namun tetap hampa. 20 Plaintif Kedua malah menyebut “viral lah. Ako tak kisah pun. Kalu rasa tu boleh puah hati mu viral lah... Buat la nak buat gapo pon” (viral lah. Ako tak kisah pun. Kalu rasa itu boleh membuatkan kamu puas hati kamu viral lah... Buat lah nak apa nak buat apa pun).

Apakah kamu terus bertindak sedemikian? Apa berlaku? Tidak. Saya tidak viralkan apa-apa. Kerana saya memang tiada niat langsung untuk membuatnya. Malahan saya menghubungi Plaintif Pertama pula menyatakan permohonan maaf saya atas apa yang saya ucapkan dan lakukan. Namun katanya beliau akan berbincang dengan Peguam, sedangkan saya tidak membuat apa-apa pun sehingga perlu kepada urusan guaman. Namun saya tetap sekian kalinya meminta maaf.

Apakah isu antara Puan dan pihak Plaintif selesai? Tidak. Bukan sahaja mereka tidak mahu menerima permohonan maaf saya atas mesej peribadi saya kepada Plaintif Kedua itu dan walaupun mereka berhutang dengan saya, Plaintif Kedua pula yang bertindak memuat naik mesej peribadi saya dengan beliau ke dalam whatsapp keluarga. [49] Mengenai kereta yang dimaksudkan, Plaintif Pertama telah menjualkan kepada pihak Defendan dengan harga RM20,000.00 dan seterusnya disambung bayar setiap bulan terus kepada Bank di bawah akaun Plaintif. Pembayaran RM20,000.00 ini 21 telah dibayar oleh pihak Defendan dan diterima oleh Plaintif diikuti dengan Defendan “sambung bayar kepada bank tiap-tiap bulan”. Pihak Defendan juga tidak pernah gagal membayar kepada Bank selama 8 bulan sebanyak RM1,000.00 sebulan (ie RM1,000.00 x 8 = RM8,000.00). Jadi jumlah yang dibayar oleh Defendan ialah RM20,000.00 + RM8,000.00 = RM28,000.00. Keterangan lanjut mengenai kereta tersebut adalah seperti Pernyataan Bertulis SD1 (PSD1) seperti berikut: “18. Apakah jenis kenderaan berkenaan dan bila tarikh pembelian daripada pihak Plaintif? Kenderaan utiliti pelbagai guna Toyota Mark X ZiO bernombor pendaftaran BDQ 6666. Kalau tak silap saya, di beli daripada Plaintif pada 3/07/2016 dengan harga RM 20,000.00 dibayar secara terus kepada pihak Plaintif dan baki jumlah pinjaman saya buat sambungan pembayaran kepada pihak bank.

Bagaimana cara bayaran tersebut dilakukan? a. Pihak saya membayar kepada Plaintif sejumlah RM20,000.00 dengan cara tiga kali bayaran. b. Selain RM20,000.00 tersebut pihak saya juga TANPA GAGAL membuat ‘sambung bayaran’/meneruskan bayaran pinjaman Plaintif kepada pihak bank setiap bulan daripada tarikh kenderaan diambil pada bulan Julai tersebut hinggalah tarikh kenderaan diserah semula kepada Plaintif Pertama pada 23/2/2017. 22 Jumlahnya adalah RM1,000.00 sebulan selama 8 bulan menjadikan jumlahnya ansuran bulanan kepada pihak pembiaya adalah sebanyak RM8,000.00. c. Maka jumlah keseluruhan yang saya keluarkan adalah RM28,000.00.” [50] Oleh kerana Plaintif telah mengambil balik kereta tersebut, maka Defendan telah berpendapat Plaintif perlu kembalikan sekurang-kurangnya RM20,000.00 semula kepada Defendan segera dan bukannya mengikut “budi bicara” seperti yang dituntut Plaintif. Namun Plaintif masih gagal membayarnya kepada Defendan sehingga hari ini. Di dalam masa yang sama Plaintif masih menjadikan tiket kapal terbang yang hanya berjumlah RM3,500.00 itu sebagai isu. Keterangan SD1 mengenai perkara ini di dalam PSD1 adalah relevan seperti di bawah. “19. Berapa jumlah yang pihak Puan minta kembali? Saya telah mengeluarkan wang sebanyak kira-kira RM28,000.00 bagi membeli kenderaan tersebut termasuklah wang ansuran bulanan kepada pihak bank sebagai bayaran pinjaman pembiayaan kenderaan tersebut yang dibuat Plaintif Pertama dahulu tanpa gagal. Namun saya hanya minta dipulangkan kembali RM20,000.00 sahaja. Malangnya pihak Plaintif tidak bersetuju membayarnya walaupun saya sudah bertolak ansur. Bahkan Plaintif Pertama turut mengatakan pembayaran itu jika mahu dibuat pun atas budi bicara beliau sahaja.” 23 [51]