ABDUL MALIK BIN ROSLI v Pendakwa Raya (N-05(M)-518-11/2022)

Ini merupakan Rayuan oleh pihak Perayu, Tertuduh di Mahkamah Tinggi, yang tidak berpuas hati dengan keputusan YA Hakim Mahkamah Tinggi bertarikh 27.10.2022 yang mana Perayu telah disabitkan bersalah atas kesalahan di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan dan dihukum gantung di leher sampai mati. Rayuan Perayu adalah terhadap sabitan dan hukuman.

Setelah meneliti keseluruhan rekod rayuan dan hujahan pihak-pihak, Mahkamah ini telah sebulat suara menolak rayuan Perayu terhadap sabitan dan mengekalkan keputusan YA Hakim Mahkamah Tinggi. Namun demikian, rayuan Perayu terhadap hukuman adalah dibenarkan. Hukuman gantung di leher sampai mati yang dijatuhkan oleh Mahkamah Tinggi diketepikan dan digantikan dengan hukuman penjara selama tiga puluh (30) tahun bermula dari tarikh tangkap (31.01.2018) dan dua belas (12) sebatan rotan.

Tidak berpuas hati, Perayu telah memfailkan rayuan ke Mahkamah Persekutuan. Alasan Mahkamah ini dalam menolak rayuan Perayu terhadap sabitan dan membenarkan rayuan terhadap hukuman adalah sebagaimana yang dinyatakan di bawah.

Perayu telah dituduh atas kesalahan sebagaimana berikut: "Bahawa kamu pada 19.1.2018, jam lebih kurang 1.40 pagi, di alamat No. 067, Tingkat 4 Kuaters Klinik Kesihatan Lukut, Jalan Lukut-Bandar Springhill, Lukut, di dalam Daerah Port Dickson, di dalam Negeri Sembilan, dalam mencapai niat kamu telah melakukan bunuh dengan menyebabkan kematian terhadap MAHUSSIN BIN ABDUL RAHIM (NO K/P: 900610-03-6435), oleh yang demikian kamu telah melakukan suatu kesalahan yang boleh dihukum di bawah Seksyen 302 kanun keseksaan."

YA Hakim Mahkamah Tinggi yang bijaksana telah memperincikan fakta material berkenaan kes pendakwaan di dalam alasan penghakimannya yang, dengan hormatnya, kami terima pakai dengan pengubahsuaian (di mana perlu).

Menurut fakta kes pendakwaan, secara ringkasnya, pada 22.01.2018, sekitar jam 8:55 pagi, L/Kpl Muhammad Yusairi Bin Mohd Azman (SP7) telah menerima panggilan daripada Pembantu Perubatan, Klinik Kesihatan Lukut bernama Nurhafiz yang memaklumkan mengenai penemuan seorang lelaki tidak sedarkan diri di kuarters klinik tersebut. Laporan polis telah dibuat sebagaimana dalam Lukut Rpt. 398/18.

Sebelumnya, Pembantu Tadbir di Pejabat Pergigian Klinik Kesihatan Port Dickson iaitu Selvaraj a/l Selladurai (SP2) telah menerima arahan daripada penyelianya iaitu Noor Adliah binti Tumirin (SP1) untuk mencari si mati yang telah tidak hadir bekerja pada 19.01.2018 (Jumaat) dan 22.01.2018 (lsnin). Si mati juga tidak dapat dihubungi dalam tempoh tersebut. SP2 kemudiannya telah mengarahkan pemandu di pejabatnya iaitu Alfaisal Bin Othman (SP3) untuk pergi ke kuarters tempat si mati tinggal.

SP3 telah pergi ke kuarters si mati bersama rakannya iaitu Muhammad Fakri bin Ramli yang terletak di tingkat 4 salah satu blok di Kuarters Klinik Kesihatan Lukut. Sesampainya di hadapan rumah si mati, SP3 mendapati pintu grill hadapan rumah tidak berkunci dan terdapatbau yang agak busuk dari hadapan rumah si mati.

Setelah SP3 masuk ke rumah tersebut, SP3 telah menjumpai satu mayat yang telah membengkak. Mayat tersebut hanya memakai boxer berwarna oren dan tidak berbaju.

Laporan polis telah dibuat dan pihak polis kemudiaannya telah tiba di tempat kejadian dan mengambil keterangan forensik. Mayat si mati telah dihantar ke Hospital Tuanku Jaafar, Seremban untuk dibedah siasat pada 22.1.2018 lebih kurang 1500 hrs. Bedah siasat telah dilakukan oleh Pakar Forensik iaitu Dr. Hanif Bin Mahmud (SP9). Laporan post mortem adalah sebagaimana di P7.

Menurut keterangan SP9, mayat yang diterima adalah seorang lelaki yang telah mengalami proses pembusukan di mana mayat berbau busuk, bertukar warna, kulitnya terlerai dan dalam keadaan kembung. Hasil pemeriksaan luaran mendapati terdapat luka laceration di bahagian telinga kanan dan pipi kanan manakala terdapat luka abrasion di bahagian dagu dan bahagian kiri muka. Hasil pemeriksaan dalaman pula mendapati terdapat kecederaan kontusi pada permukaan dalam kulit kepala dan pada otot temporalis kanan. Terdapat juga patah pada tulang pipi zygomatic kanan, pada tulang tempurung kepala temporalis kanan dan pada tulang rahang mandible. Selain itu, terdapat retak berganda pada dasar tempurung kepala bahagian kranial toss tengah sebelahkanan.

Menurut SP9 lagi, kecederaan-kecederaan yang terdapat pada si mati ini boleh diakibatkan oleh objek tumpul seperti batu, kayu, topi keledar, tong pemadam api dan seumpamanya. Kudrat yang digunakan adalah kuat memandangkan terdapat keretakan berganda pada dasar tengkorak sebelah kanan, keretakan pada tulang tengkorak temporal kanan dan pada tulang pipi sebelah kanan.

Namun, menurut SP9, pemeriksaan lanjut organ otak dibatasi oleh perubahan pembusukan yang telah lanjut. Bedah siasat tidak menunjukkan kehadiran kecederaan pada organ dalaman yang lain dan tiada penyakit dalaman yang lain. Anggaran waktu kematian berdasarkan kepada perubahan pembusukkan adalah lebih 36 jam dari waktu post mortem dijalankan.

Berdasarkan keterangan SP9 ini, punca kematian ialah kecederaan di kepala akibat kudrat tumpul. Si mati dipukul lebih daripada sekali. Hentakan di kepala lazimnya boleh menyebabkan kematian.

Pada 30.01.2018 lebih kurang 2245 hrs, ASP Md Nurazam Bin Md Ghazali (SP16) yang ketika itu bertugas sebagai ASP Risikan, Bahagian Siasatan Khas IPK Negeri Sembilan bersama sepasukan anggota polis telah menahan dan menangkap Perayu di hadapan Restoran Aliff Bistro di Bandar Baru Uda, Johor Bharu. SP16 telah merampas beberapa item daripada Perayu sebagaimana dalam Tampoi rpt. 1896/18 (P71). Pemeriksaan terhadap suspek membawa kepada penemuan barangbarang peribadi milik si mati, termasuk kad pengenalan, kad bank dan lesen memandu si mati. Rampasan juga adalah termasuk sebuah motorsikal Yamaha Y15ZR dengan nombor pendaftaran JRM 2700 (yang merupakan nombor pendaftaran yang telah dipalsukan).

Soal siasat terhadap Perayu telah dijalankan pada 31.1.2018 lebih kurang 0100 hrs oleh Insp. Mohd Zubir Bin Ismail (SP17) dan pasukannya. Hasil soal siasat telah membawa kepada penemuan sebuah telefon bimbit yang telah dijual sebagaimana Kempas Rpt. 972/18. Lanjutan daripada itu pada tarikh yang sama lebih kurang 0145 hrs, SP17 bersama pasukannya telah membuat pemeriksaan di sebuah rumah di Skudai, Johor dan telah merampas daripada Mustaza Binti Mahmbob (SP30) sebuah telefon bimbit jenama Iphone 5S warna putih dengan No. Imei: 352003066250117.

Pada tarikh yang sama iaitu 31.1.2018 lebih kurang 0345 hrs di hadapan Balai Polis Kempas, SP17 dan pasukannya juga selanjutnya telah merampas sebuah topi keledar jenama Shoei daripada Mohamad Normannizam bin Asri (SP5). SP17 kemudiannya telah membuat laporan polis sebagaimana Kempas rpt. 973/18 (P84).

SP5 menyatakan yang pada 22.1.2018 lebih kurang 1200 hrs dia telah menerima whatsapp daripada bekas rakan sekerjanya yang dikenali dengan panggilan "Malik" (Perayu) memberitahu kepadanya untuk mencari pembeli helmet jenama Shoei Polaris berwarna putih. Perayu menyatakan dia ingin menjual helmet tersebut dengan harga RM260.00 kerana memerlukan wang tunai dengan segera.

Perayu juga telah disoal siasat pada tarikh sama iaitu 31.1.2018 lebih kurang 0830 hrs oleh Pegawai Penyiasat, ASP Zakaria Bin Zainal (SP32) di Pejabat JSJ IPD Port Dickson yang membawa kepada penemuan alat pemadam api dan sebuah helmet berwarna hitam yang telah digunakan oleh Perayu untuk memukul si mati.

Pada 31.1.2018 jam 1145 hrs, dengan dipandu arah oleh Perayu, Perayu telah menunjukkan kepada pihak polis:

sebuah alat pemadam api warna merah jenama Eversafe 1.0 kg di bahagian ruang utama dalam rumah tersebut; dan

sebuah topi keledar warna hitam jenama Boga tertera tulisan MS 88 di tembok tanda bangunan. [21] Terdapat juga keterangan bahawa Perayu telah menggunakan kad bank milik si mati di Mc Donald's Nong Chik, Johor Bharu. Pihak Pendakwaan telah mengemukakan Surat Maklumat Berkait Akaun Maybank No. 153029195773 (P97) yang mengesahkan bahawa akaun tersebut adalah milik si mati melalui keterangan saksi Tan Bee Luan (SP25). [22] Selain itu, terdapat juga Rakaman CCTV di Mc Donald's Nong Chik, Johor Bharu yang memperlihatkan imej individu disyaki Perayu pada tarikh 19.01.2018 jam 1356 hrs, 20.1.2018 jam 2035 hrs, 21.1.2018 jam 1122 hrs, 22.1.2018 jam 1122 hrs manakala pada 19.01.2018 jam 1354 hrs, rakaman CCTV tersebut memperlihatkan imej disyaki motorsikal yang dinaiki Perayu. Menurut Laporan Analisis daripada Makmal Forensik PDRM (P93) mengesahkan bahawa memandangkan kedudukan CCTV tersebut yang agak jauh dengan kedudukan imej disyaki Perayu telah menyebabkan imej-wajah Perayu menjadi kurang jelas dan nombor pendaftaran motorsikal menjadi terlalu kabur melalui keterangan Saksi ASP Latifah (SP23). C. DAPATAN HAKIM MAHKAMAH TINGGI DI AKHIR KES PENDAKWAAN [23] Di akhir kes pendakwaan, YA Hakim Mahkamah Tinggi telah membuat dapatan yang berikut: "The identity of the deceased

By the time En Mahussin's body was discovered decomposition had set in, making visual identification difficult. Puan Nor Alfarizan (PW15), the government chemist, undertook DNA testing of sample of the remains, and compared the results to the DNA results from blood samples taken from En Mahussin's two brothers. The results showed a probability of kinship of 99.999%, establishing that the body recovered at the crime scene was indeed that of En Mahussin. The involvement of the accused

The prosecution relied on circumstantial evidence to link the accused to the crime. Based on the overwhelming circumstantial evidence in this case, the injuries suffered by the deceased had been caused by accused. The circumstantial evidence in this case established the fact that it was the accused who had caused the injury to the deceased. The items of circumstantial evidence in this case were as follows:

DNA evidence placed the accused at the scene of the crime;

(ii) belongings of the deceased were recovered from the accused;

(iii) Bank records show that transactions were effected in a bank account of the deceased after his death; dan

(iv) the timelines established by other circumstantial evidence show that the accused would have been the last person who had seen the deceased alive.

The prosecution has proven beyond reasonable doubt that the injuries suffered by the deceased had been caused by the accused. Even though there is the question on the absence of DNA evidence in the bedroom and no DNA or fingerprints on the fire extinguisher or helmet, it left no reasonable doubt that the accused was the person who was responsible for the attack on the deceased. Mens rea

The final element of the offence of murder that fell to be proven by the prosecution was the mens rea for the offence. The intent of the accused to kill En Mahussin could be inferred from the nature of the injuries, and how they were inflicted on him. In this case, En Mahussin suffered multiple injuries to his head. The targeting of such a crucial organ was the first factor that was taken into consideration. The fact that the accused had hit the deceased on the head supports the inference that he had the intention to cause death. Secondly, there were multiple blows landed by the accused. If, for example, there had only one strike to the head, it may be argued that the intent was only to temporarily incapacitate the victim. The fact that there were injuries to the temple, orbit and lower jaw—all different locations on the head—meant that there had to have been at least three strikes to the head, which again supported the inference that the accused had formed the intent to kill. Thirdly and no less significantly, was the fact that the blows had been with such force to have fractured the skull and jaw in multiple places. A hard blow sufficient to crush a skull would be indicative, in my view, that person dealing the blow had intent to kill.

The circumstantial evidence in this case placed the accused at the scene of the crime. He was found with the belongings of the deceased. The nature of the injuries could only have meant that the accused had intended to kill En Mahussin. The absence of any defensive wounds suggest that En Mahussin was sleeping when the accused used a blunt object—suspected to be a fire extinguisher or helmet—to strike the head of the deceased multiple times. These strikes were so severe that En Mahussin's skull and jaw were fractured, and death had resulted shortly after. The fact that the accused had the time and the composure to remove the belongings of the accused not only showed his cold and calculating nature, but also proved that there existed the opportunity for the murder instrument to be cleaned. Thus, the absence of DNA from the fire extinguisher and the helmet did not vitiate the inference of culpability.

At the end of the prosecution's case, the prosecution has proven a prima facie case against the accused for murder, as set out in the charge. The elements of the offence of murder under section 300(a) of the Penal Code have been proven. The defence was called." D. KES PEMBELAAN [24] Perayu di dalam pembelaannya memilih untuk memberikan keterangan bersumpah dan tiada saksi pembelaan lain yang dikemukakan. Pembelaan yang dibangkitkan oleh pihak Perayu di Mahkamah Tinggi secara ringkasnya adalah seperti berikut:

Perayu telah ke rumah si mati atas jemputan si mati kerana si mati berjanji untuk mencari pekerjaan kepada Perayu. Si mati telah memberikan sebanyak RM50.00 bagi menampung perbelanjaan Perayu ke Seremban yang mana Perayu tiba di Seremban pada 15.01.2018 dan telah diambil oleh si mati.

Menurut Perayu, sepanjang di rumah si mati, si mati telah memaksanya untuk melakukan persetubuhan sebanyak tiga kali. Perayu juga menyatakan yang dia telah dikurung di dalam rumah si mati apabila pintu pagar rumah sentiasa dikunci.

Perayu dalam pembelaanya menyatakan yang dia tidak pernah berniat untuk membunuh si mati dan hanya berniat untuk menghalang si mati daripada menghalangnya melarikan diri daripada rumah si mati.

Selain itu, Perayu menyatakan yang topi keledar yang digunakan untuk memukul si mati tidak mungkin boleh menyebabkan kecederaan yang dialami oleh si mati. Perayu turut mengatakan yang dia juga bertindak memukul si mati kerana mempertahankan diri.

Perayu juga menyatakan yang dia telah meninggalkan rumah si mati dalam keadaan tidak berkunci. Oleh itu, terdapat kemungkinan bahawa orang lain telah masuk ke dalam rumah dan membunuh si mati. E. DAPATAN HAKIM MAHKAMAH TINGGI DI AKHIR KES PEMBELAAN [25] YA Hakim Mahkamah Tinggi telah menimbangkan pembelaan Perayu. Di dalam alasan penghakimannya, analisa terhadap pembelaan Perayu secara ringkasnya adalah seperti berikut:

Pertama, pembelaan Perayu bahawa beliau tidak mempunyai niat untuk membunuh si mati dan bahawa beliau hanya ingin menghalang si mati daripada menghalangnya melarikan diri adalah tidak selaras dengan fakta dan keterangan yang telah dibangkitkan oleh pihak pendakwaan. Hal ini kerana, sifat dan tahap kecederaan yang dialami oleh si mati menunjukkan bahawa sesiapa yang telah menyebabkan kecederaan tersebut mempunyai niat bukan sekadar untuk melumpuhkan tetapi untuk membunuh.

Kedua, sekiranya Perayu benar-benar hanya berhasrat untuk melarikan diri, Perayu boleh melakukannya ketika si mati sedang tidur dan melarikan diri secara senyap tanpa dikesan. Namun, tiada sebarang bukti yang menunjukkan bahawa beliau telah cuba berbuat demikian.

Ketiga, keterangan bahawa Perayu telah dikurung mengandungi kelemahan yang ketara kerana berdasarkan keterangan dalam kes ini, terbukti bahawa telefon bimbit Perayu sentiasa berada dalam milikannya. Oleh itu, Perayu boleh pada bila-bila masa menghubungi mana-mana pihak untuk menyelamatnya. Tambahan pula, tiada sebarang bukti kewujudan lebam atau kecederaan pada tubuh Perayu yang menyokong dakwaannya bahawa si mati telah memaksanya melakukan perbuatan seksual terhadapnya. Ketiadaan bukti sedemikian membawa kepada kesimpulan bahawa Perayu rela dalam hubungan seksual bersama si mati tersebut.

Keempat, fakta bahawa Perayu didapati memiliki barang-barang kepunyaan si mati menunjukkan bahawa beliau tidak meninggalkan rumah si mati dalam keadaan tergesa-gesa, seperti yang didakwa dalam keterangannya. Perayu mempunyai masa dan ketenangan yang mencukupi untuk memilih dan mengambil barang-barang milik si mati yang difikirkannya bernilai atau berguna untuk dirinya. Ini menunjukkan bahawa Perayu sedar yang si mati tidak akan bangun kerana Perayu telah membunuh si mati.

(e). Kelima, keterangan bahawa si mati telah melawan ketika diserang adalah tidak selaras dengan fakta bahawa tiada sebarang kecederaan (defensive injuries) pada tubuh si mati dan hal ini adalah sebagaimana yang telah dibuktikan melalui keterangan Dr. Hanif (SP9), pakar patologi.

Keenam, versi Perayu bahawa si mati masih hidup ketika Perayu meninggalkan rumah adalah tidak munasabah kerana sekiranya perkara itu benar, adalah wajar untuk menjangkakan yang si mati sekurang-kurangnya akan pergi kepada salah seorang jirannya untuk mendapatkan bantuan.

Ketujuh, berhubung dengan pembelaan Perayu bahawa si mati telah dicederakan oleh orang lain, tiada sebarang bukti yang menyokong kemungkinan wujudnya seorang penyerang lain yang tidak dikenali tersebut. Pembelaan Perayu ini adalah rekaan Perayu semata-mata. [26] YA Hakim Mahkamah Tinggi berpendapat yang pembelaan yang dibangkitkan oleh Perayu tidak menimbulkan sebarang keraguan munasabah. Seterusnya, setelah mempertimbangkan mitigasi Perayu, YA Hakim Mahkamah Tinggi telah membuat keputusan yang mana Perayu disabitkan kesalahan sebagaimana pertuduhan dan dijatuhkan hukuman gantung di leher sampai mati. F. ALASAN-ALASAN RAYUAN [27] Di dalam rayuan ini, Perayu membangkitkan dua belas (12) alasan di dalam Petisyen Rayuan sebagaimana berikut: "3.1 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban, telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila telah gagal menghalusi, mentafsir dan mengkaji keterangan dan bahan bukti yang sedia ada di hadapan Mahkamah Yang Mulia ini secara maksima dan seadil-adilnya bagi menentukan sama ada elemen-elemen pertuduhan telahpun dibuktikan terhadap tertuduh.

2 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban, telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila telah gagal mengambil kira fakta-fakta kes dan keterangan-keterangan saksi apabila membuat keputusan dalam menyabitkan dan menghukum Perayu dengan hukuman Gantung di Leher Sampai Mati.

3 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila telah gagal memperincikan secara menyeluruh dan mendalam alasan-alasan yang telah dipertimbangkan oleh YA Hakim Tuan Azizul Azmi Bin Adnan dalam menjatuhkan hukuman terhadap Perayu.

4 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang kerana gagal menggunakan tahap penilaian yang maksima apabila mensabitkan Tertuduh kerana alasan penghakiman yang diberikan oleh YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban tersebut bukannya merupakan suatu penilaian yang menyeluruh dan mantap.

5 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila gagal untuk mengambil kira hujahan pembelaan Perayu yang telah memperincikan secara mendalam kelompangankelompangan yang wujud dalam kes pendakwaan yang mana telah gagal dikaji oleh YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban.

6 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban, telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila telah gagal mempertimbangkan fakta diamana pihak pendakwaan telah gagal untuk membuktikan intipati pertuduhan.

7 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila telah gagal mempertimbangkan fakta kes dimana Pegawai Penyiasat dalam kes tersebut telah gagal menjalankan satu penyiasatan yang mantap dan menyeluruh untuk membuktikan kes terhadap tertuduh.

8 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang kerana YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah membuat keputusan yang tidak selamat apabila pihak pendakwaan gagal mencabar Tertuduh semasa pembelaan mengenai perlakuan seks keatas Tertuduh, ia adalah penting dan material bagi membuktikan kes pendakwaan.

9 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila gagal menelitikan pembelaan Tertuduh dimana Tertuduh telah menyatakan bahawa Tertuduh tidak langsung mempunyai niat untuk membunuh mangsa malah hanya untuk melepaskan diri beliau daripada terus diancam oleh mangsa.

10 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila gagal menelitikan pembelaan Tertuduh di mana YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban gagal mempertimbangkan mitigasi terhadap hukuman di bawah Seksyen 304 (b) Kanun Keseksaan.

11 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban, telah terkhilaf dari segi undang-undang apabila gagal menelitikan isu "provocation" di mana Tertuduh hanya mula memukul mangsa selepas mangsa memperbodohkan Tertuduh dan menyatakan perkara yang bukan-bukan terhadap tertuduh.

12 YA Hakim Mahkamah Tinggi (2) Seremban telah terkhilaf dari segi fakta dan undang-undang apabila gagal meneliti keterangan Tertuduh yang konsisten dari awal sehingga ke tahap pembelaan." [28] Berdasarkan kepada Petisyen Rayuan tersebut, hujahan pihak Perayu hanya memfokuskan kepada isu bahawa pihak pendakwaan gagal membuktikan kes melampaui keraguan munasabah atas alasan seperti berikut:

Perayu tidak melakukan kesalahan bunuh tersebut.

Pukulan Perayu ke atas si mati tidak cukup untuk menyebabkan kematian si mati.

Keaadan rumah si mati yang ditinggalkan oleh Perayu boleh mencadangkan orang lain masuk ke rumah si mati dan mencederakan si mati sehingga menyebabkan kematian. [29] Peguam Perayu dalam hujahannya menyatakan bahawa elemen pertuduhan tidak dapat dibuktikan sepenuhnya oleh pihak Pendakwaan. Tiada keterangan terus yang dikemukakan pihak Pendakwaan yang menunjukkan bahawa Perayu telah membunuh si mati. Pihak Pendakwaan di dalam kes ini hanya bergantung kepada keterangan ikut keadaan. Peguam yang bijaksana telah merujuk kepada kes Chang Kim Siong v PP [1968] 1 MLJ 36 sebagaimana berikut: "The onus on the prosecution when the evidence is of a circumstantial nature is a very heavy one and that evidence must point irresistably to the conclusion of the guilt of the accused. If there are gaps in it then it is not sufficient." [30] Peguam Perayu menghujahkan bahawa tiada DNA Perayu ditemui di bilik di mana si mati dijumpai dan tiada juga cap jari Perayu ditemui pada peralatan yang didakwa digunakan bagi mencederakan si mati iaitu alat pemadam api. Ketiadaan cap jari dan DNA Perayu ini tidak boleh membawa kepada inferens yang Perayu telah mencederakan si mati. [31] Selain itu, Peguam Perayu juga menghujahkan bahawa motosikal yang dirampas semasa tangkapan Perayu juga bukan milik si mati. Terdapat kelompangan kepada keterangan tersebut. Oleh yang demikian, menurut Peguam Perayu, YA Hakim Mahkamah Tinggi telah terkhilaf dalam dapatannya. Berhubung dapatan YA Hakim Mahkamah Tinggi terhadap fakta mengenai perbuatan luar tabii yang mana menurut Peguam Perayu, pihak Pendakwaan gagal membuktikan elemen sukarela dalam hal perkara tersebut. [32] Peguam Perayu secara alternatif juga mencadangkan agar pertuduhan dipinda kepada pertuduhan di bawah seksyen 304(a) Kanun Keseksaan. [33] Hujahan-hujahan pihak Perayu ini telah dibalas oleh pihak Pendakwaan. Secara ringkasnya, pihak Pendakwaan menghujahkan bahawa YA Hakim Mahkamah Tinggi yang bijaksana telah membuat penilaian yang tepat terhadap keseluruhan keterangan Pendakwaan diakhir kes Pendakwaan di mana atas penilaian maksima, pihak Pendakwaan telah berjaya membuktikan kes "prima facie" bagi pertuduhan yang dikenakan ke atas Perayu. [34] Elemen bahawa si mati meninggal dunia akibat kecederaan yang dialami olehnya juga telah berjaya dibuktikan melalui keterangan Penolong Pegawai Perubatan (SP4). Keterangan pakar forensik patologi (SP9) yang menjalankan bedah siasat ke atas si mati juga jelas menyatakan bahawa punca kematian si mati adalah kecederaan di bahagian kepala akibat kudrat tumpul dan dapatan dari bedah siasat si mati berkenaan kecederan-kecederaan yang terdapat pada tubuh si mati telah dinyatakan dalam laporan post mortem iaitu Ekshibit P7. SP9 juga telah mengesahkan secara positif bahawa kecederaan-kecederaan tersebut dialami oleh si mati sehingga menyebabkan kematian. [35] Pihak Pendakwaan selanjutnya menghujahkan bahawa keterangan-keterangan yang ada dalam kes Pendakwaan walaupun bersifat ikut keterangan ("circumstanstial evidence") tetapi menjurus kepada satu konklusi iaitu Perayu adalah orang yang telah melakukan kecederaan-kecederan ke atas si mati sehingga menyebabkan kematian si mati. Keterangan-keterangan yang telah mengaitkan Perayu di dalam kes ini dengan pertuduhan adalah seperti berikut:

Terdapatnya DNA Perayu di dalam rumah si mati iaitu rambut dan puntung rokok.

(ii) Barang-barang milik si mati berada di dalam simpanan Perayu semasa Perayu ditangkap.

(iii) Terdapatnya rekod penggunaan kad debit bank si mati di McDonald's Nong Chik, Johor Bharu pada 19.01.2018 jam 1404 hrs, 20.1.2018 jam 2039 hrs, 20.1. 2018 jam 2040 hrs, 20.1.2018 jam 2047 hrs, 21.1.2018jam 1200 hrs dan 22.1.2018jam 1126 hrs.

(iv) Jarak masa menunjukkan Perayu merupakan orang yang terakhir bersama dengan simati. [36] Oleh yang demikian, tidak ada penafian boleh dibuat atas keterangan yang telah dikemukakan menunjukkan Perayu berada di rumah si mati. Dapatan fakta ini dijuga disokong dengan keterangan kakak si mati, SP8 yang mengesahkan Perayu memaklumkan kepadanya akan ke Port Dickson kerana telah ditawarkan kerja dan tempat tinggal. Berdasarkan penemuan DNA Perayu di rumah si mati jelas menunjukkan satu inferens bahawa tempat tinggal yang ditawarkan sepertimana yang dimaklumkan Perayu kepada SP8 adalah rumah si mati. [37] Berkenaan dengan isu motosikal yang dirampas semasa Perayu ditahan, pihak Pendakwaan menghujahkan bahawa berdasarkan semakan rekod nombor casis, motosikal tersebut didaftarkan atas nombor pendaftaran RT 4644. Keterangan oleh saksi SP27, Azli Bin Bakar, yang merupakan Pegawai Pengangkutan Jalan menunjukkan bahawa motosikal tersebut didaftarkan atas nama Mahussin Bin Abdul Rahim iaitu si mati sepertimana yang dikemukakan di dalam Ekshibit P100. [38] Pihak Pendakwaan juga menghujahkan bahawa adalah jelas bahawa perbuatan/ tindakan ("conduct") Perayu dengan niat sengaja menggunakan barangan milik si mati berupa satu inferens bahawa Perayu mempunyai pengetahuan yang si mati telah dibunuh dan Perayu dengan sengaja menyembunyikan pengetahuannya yang tersebut. [39] Oleh itu, adalah dihujahkan oleh pihak Pendakwaan bahawa dapatan fakta yang telah dikemukakan melalui keterangan saksi-saksi seharusnya diterima sebagai keterangan "subsequent conduct" di bawah Seksyen 8 Akta Keterangan 1950. Perayu berada di rumah si mati pada 18.01.2018 (berdasarkan keterangan wujudnya DNA Perayu pada puntung rokok dan rambut) dan melakukan bunuh sehingga menyebabkan kematian si mati, Perayu selanjutnya mengambil barangan peribadi si mati dan menunggang motosikal si mati pulang ke rumah kakaknya di Johor dan tiba pada jam 5.00 pagi 19.01.2018. Selanjutnya, Perayu telah menggunakan kad debit si mati di McDonald's Nong Chik pada hari yang sama iaitu 19.01.2018 pada jam 14.04 petang dan sekali lagi menggunakan kad debit si mati di tempat yang sama pada 20.01.2018. Mengambil-kira semua keterangan tersebut, fakta yang boleh disimpulkan ialah bahawa Perayu berada di rumah si mati pada 18.01.2018 dan ianya merupakan tarikh dan masa yang telah dicadang oleh SP9 dan SP12 berkenaan waktu kematian si mati. Penemuan DNA Perayu melalui puntung rokok dan rambut menunjukkan yang Perayu telah berada di rumah si mati untuk satu tempoh masa yang memberikan peluang atau "opportunity" untuk dirinya melakukan pembunuhan tersebut. [40] Seterusnya, berkenaan isu yang ditimbulkan oleh Perayu bahawa YA Hakim Mahkamah Tinggi gagal menilai sepenuhnya pembelaan Perayu dan di mana terdapatnya pembelaan "provokasi" oleh si mati kepada Perayu, pihak Pendakwaan menghujahkan bahawa hujahan Peguam Perayu ini tidak bermerit memandangkan YA Hakim Mahkamah Tinggi telah membuat penilain terhadap kes pembelaan oleh Perayu secara panjang lebar dan teliti sepertimana di dalam Alasan Penghakimannya. Tidak ada cadangan secara spesifik kepada saksisaksi Pendakwaan bahawa telah berlakunya provokasi ke atas Perayu oleh si mati yang telah membawa kepada kejadian Perayu memukul si mati. [41] Dalam hal mengenai provokasi ini, pihak Pendakwaan menghujahkan bahawa prinsip undang-undang berkenaan provokasi adalah jelas bahawa ianya perlu berupa satu "grave and sudden provocation" bagi membolehkan ianya dinilai sebagai satu pembelaan. Pihak Pendakwaan telah merujuk kepada penghakiman Mahkamah Persekutuan dalam kes Che Omar Mohd Akhir v PP [2007] 3 CLJ 281. [42] Pihak Pendakwaan menghujahkan bahawa dapatan YA Hakim Mahkamah Tinggi adalah tepat dalam menolak pembelaan Perayu serta memutuskan bahawa ianya gagal menimbulkan sebarang keraguan yang munasabah dan dalam apa keadaan sekali pun, Maka, pihak Pendakwaan memohon agar rayuan ini juga ditolak dan keputusan YA Hakim Mahkamah Tinggi dikekalkan. G. ANALISA DAN DAPATAN MAHKAMAH INI [43] Setelah Mahkamah ini meneliti lanjut alasan penghakiman yang disediakan oleh YA Hakim Mahkamah Tinggi serta hujahan pihak-pihak, teras kepada rayuan ini adalah mengenai isu bahawa Perayu bukannya individu yang telah menyebabkan kematian si mati. Versi pihak Perayu adalah Perayu tidak melakukan kesalahan bunuh tersebut dan pukulan Perayu ke atas si mati tidak cukup untuk menyebabkan kematian si mati. Perayu membawa naratif lain bahawa ada orang lain telah masuk ke rumah si mati dan mencederakan si mati sehingga menyebabkan kematian. [44] Dalam hal ini, menurut Peguam Perayu, tiada keterangan terus yang dikemukakan oleh pihak Pendakwaan yang menunjukkan bahawa Perayu telah membunuh si mati. Pihak Pendakwaan hanya bergantung kepada keterangan ikut keadaan. Maka, persoalan di hadapan kami dalam rayuan ini adalah sama ada sabitan ke atas tertuduh oleh Mahkamah Tinggi adalah selamat apabila sabitan tersebut hanya berpandukan kepada keterangan ikut keadaan. [45] Berhubung dengan sabitan yang hanya berpandukan keterangan ikut keadaan ini, kami merujuk kepada keputusan Mahkamah Rayuan dalam kes Chan Chwen Kong v Public Prosecutor [1962] MLJ 307 seperti berikut: "That evidence was entirely circumstantial and what the criticism of it amounts to is this, that no single piece of that evidence is strong enough to sustain the conviction. That is very true. It must however be borne in mind that in cases like this where the evidence is wholly circumstantial what has to be considered is not only the strength of each individual strand of evidence but also the combined strength of these strands when twisted together to form a rope. The real question is: is that rope strong enough to hang the prisoner?" [46] Sebagaimana yang selalu ditekankan, apabila keterangan ikut keadaan digunakan oleh pihak Pendakwaan dalam membuktikan suatu kes terhadap seseorang yang tertuduh, setiap bukti tersebut hendaklah hanya menjurus ke satu arah sahaja, iaitu mencadangkan atau menyokong suatu kesimpulan bersalah sebagaimana yang diputuskan di dalam kes Muniandy & Anor v Public Prosecutor [1973] 1 MLJ 179. [47] Sememangnya, dalam kebanyakan kes melibatkan kesalahan dengan hukuman mati, tertuduh biasanya menafikan yang mereka telah melakukan kesalahan sebagaimana dipertuduhkan. Maka, menjadi tugas pihak Pendakwa Raya untuk membuktikan semua elemen kesalahan yang dipertuduhkan. Dalam kebanyakan kes juga, tiada saksi mata atau keterangan terus dapat dikemukakan untuk menyokong sabitan sebagaimana dalam rayuan ini; yang mana pihak Pendakwaan telah membuktikan kes mereka dengan mengguna pakai keterangan ikut keadaan. [48] Berdasarkan alasan penghakiman serta seluruh keterangan yang telah dikemukakan, Mahkamah ini berpandangan bahawa YA Hakim Mahkamah Tinggi tidak khilaf dalam keputusannya mensabitkan Perayu atas kesalahan yang dipertuduhkan. YA Hakim Mahkamah Tinggi telah pun menganalisa kesemua keterangan dihadapannya dan sebagaimana yang dihujahkan oleh pihak Pendakwaan, semua keterangan tersebut hanya menjurus ke satu arah sahaja iaitu Perayu telah mendatangkan kecederaan kepada si mati sehingga menyebabkan kematian. [49] Berdasarkan penelitian kami kepada keterangan di dalam kes ini, jelas bahawa terdapatnya bukti bahawa Perayu berada di rumah si mati iaitu melalui DNA Perayu yang ditemui di dalam rumah si mati, iaitu pada rambut dan puntung rokok. Selepas ditangkap, barang-barang milik si mati juga ditemui berada dalam simpanan Perayu. Malah, Perayu juga telah menggunakan kad debit bank milik si mati selepas pulang ke Johor Bahru. Jarak masa ini, apabila disusun telah menunjukkan yang Perayu merupakan orang terakhir yang bersama dengan si mati. Perayu sendiri bahkan mengaku ada memukul si mati dengan niat untuk melarikan diri dan pukulan yang dibuat adalah untuk tidak membenarkan si mati mengejarnya. [50] Semua keterangan yang menjurus kepada Perayu berada di rumah si mati tidak disangkal, malah pada pandangan Mahkamah ini, tidak dapat disangkal. DNA Perayu ada di rumah si mati. Keterangan SP8 (kakak Perayu) juga menyatakan bahawa Perayu ke Port Dickson pada tarikh tarikh Perayu berada di rumah si mati. Perayu berada di rumah itu bersama si mati. Pada hari kejadian iaitu 19.01.2018, si mati tidak ke tempat kerja, sehingga disedari oleh penyelianya. Si mati tidak hadir kerja pada 19.01.2018 (Jumaat) dan 22.01.2018 (lsnin), kerana si mati telah mati. [51] Paling menguatkan keterangan bahawa Perayu ada bersama si mati adalah fakta bahawa kad debit bank milik si mati ada pada Perayu sejurus selepas kematian si mati. Kad ini disahkan ada bersama Perayu semasa tangkapan ke atas Perayu beberapa hari selepas kematian si mati. Kad ini juga, sebelum ditangkap, telah digunakan oleh Perayu sebanyak 6 kali. Selain itu, turut ada bersama Perayu adalah kad pengenalan si mati dan juga motorsikal si mati. Semua fakta ini menyimpulkan bahawa Perayu ada bersama si mati sebelum barang-barang peribadi milik si mati ini diambil oleh Perayu. Jika dilihat, barang-barang tersebut semuanya adalah barang peribadi yang bukan mudah diambil daripada pemiliknya. Setiap satu daripadanya memerlukan suatu usaha atau helah untuk mendapatkannya daripada pemilik sebenar, memandangkan semuanya mempunyai nilai dan ada unsur keselamatan; seperti kad bank memerlukan nombor pin peribadi, motorsikal memerlukan kunci dan kad pengenalan adalah dokumen pengenalan individu yang tidak sepatutnya berada dalam milikan individu lain. [52] Menilai keterangan-keterangan pemilikan barangan peribadi si mati oleh Perayu sejurus selepas kematian si mati, Mahkamah ini merujuk kepada kes Amathevelli P Ramasamy v. PP, Mahkamah Persekutuan, Putrajaya [2009] 3 CLJ 109, iaitu keputusan Ariffin Zakaria, CJ (Malaya) yang telah diputuskan sebagaimana berikut; "Thus the appellant was clearly in possession of recently stolen goods. Under s. 114(a) of the Evidence Act it may be presumed that a man who is in possession of stolen goods soon after the theft is either the thief or has received the goods knowing them to be stolen, unless he can account for his possession. This presumption can also be indicative of any other more aggravated crime which has been connected with the theft. As Matthew CJ said in Abdullah bin Saad v. Public Prosecutor [1955] CLJU 3; [1955] 1 LNS 3; [1956] MLJ 92 at p. 92-93: "Presumably, the statutory presumption was illustration (a) of section 114 of the Evidence Ordinance, which reads: The Court may presume:

that a man who is in possession of stolen goods soon after the theft is either the thief or has received the goods knowing them to be stolen, unless he can account for his possession; Wills on Circumstantial Evidence, 7th Edition, p. 104 has the following passage: The possession of stolen goods recently after the loss of them, may be indicative not merely of the offence of larceny, or of receiving with guilty knowledge, but of any other more aggravated crime which has been connected with theft. Upon an indictment for arson, proof that property which was in the house at the time it was burnt, was soon afterwards found in the possession of the prisoner, was held to raise a presumption that he was present at, and concerned in, the offence; R v. Rockman [1789] 2 East PC p 1035, and see R v. Fuller [1816] R & R 308. This particular fact of presumption commonly forms also a material element of evidence in cases of murder; which special application of it has often been emphatically recognised. It is upon the same principle that a sudden and otherwise inexplicable transition from a state of indigence and a consequent change of habits or a profuse or unwanted expenditure inconsistent with the position in life of the party, is sometimes a circumstance extremely unfavourable to the supposition of innocence (R. v. Burdock) (murder by poison) Bristol Assn. Ap.1835, Cor: Sir Charles Wetherell, Recorder. But the rule must be applied with discrimination, for the bare possession of stolen property, though recent, uncorroborated by other evidence, is sometimes fallacious and dangerous as a criterion of guilt. In the present case, the only evidence to connect the appellant with the killing is the possession of two pieces of jewellery, the property of the deceased, and it is not certain that they were on the deceased's person on the day of his death. In our view, this did not supply sufficient evidence on which to found a conviction for murder, and we accordingly allowed the appeal and directed that the appellant should be discharged." In the present case, the only evidence to connect the appellant with the killing is the possession of two pieces of jewellery, the property of the deceased, and it is not certain that they were on the deceased's person on the day of his death. In our view, this did not supply sufficient evidence on which to found a conviction for murder, and we accordingly allowed the appeal and directed that the appellant should be discharged. In this case the deceased was wearing the gold chain at the time of her death. This is a material element to connect the appellant to the murder of the deceased. This is further supported by other evidence such as, the acid injury on the appellant's lips and arm when the deceased also had acid injuries and the presence of the Yamaha motorcycle at the deceased's shop at about 7.05 am on the material date. Thus, the evidence is sufficient to convict the appellant for the murder of the deceased." [53] Mahkamah ini menilai bahawa keterangan barang-barang peribadi si mati yang berada di tangan Perayu telah disokong oleh keterangan bahawa terdapatnya DNA Perayu di rumah si mati iaitu pada puntung rokok dan rambut. Keterangan-keterangan ini jelas menunjukkan Perayu sememangnya ada di rumah si mati, dan adalah signifikan serta melimpah-limpah bahawa Perayu ada bersama si mati sejurus sebelum itu. Perayu tiada jalan keluar untuk menafikan perkara ini, kecuali mengakui bahawa sememangnya dia ada di rumah si mati bersama si mati. [54] Merujuk kembali kepada keterangan pakar forensik iaitu SP9, SP9 mengesahkan si mati telah meninggal dunia tiga puluh enam (36) jam sebelum autopsy dilakukan, di mana pada 18.01.2018 hingga pagi 19.01.2018 adalah masa kematian si mati. Pada keesokannya 19.01.2018 jam 5.00 pagi, Perayu telah sampai di rumah kakaknya di Johor Bahru sebagaimana keterangan kakak perayu, SP8. Pada hari yang sama jam 2.04 petang, Perayu telah menggunakan kad debit si mati di Johor Bahru, suatu tempat yang jauh dari rumah si mati. [55] Mahkamah ini mendapati, gabungan keterangan ikut keadaan ini, bersama-sama dengan keterangan saksi-saksi, menjurus kepada tiada yang lain kecuali Perayu adalah orang terakhir yang bersama dengan si mati sebelum si mati meninggal dunia. Penyelia si mati telah mencari si mati yang telah tidak datang kerja pada 19.01.2018 (Jumaat) dan 22.01.2018 (Isnin). Pengesahan kematian oleh SP9, si mati telah meninggal pada tiga (3) hari sebelum si mati dijumpai. Mahkamah ini memutuskan bahawa keterangan-keterangan ikut keadaan termasuk keterangan-keterangan daripada saksi-saksi sekeliling kes ini, sesungguhnya adalah nyata bahawa keterangan-keterangan ini telah membentuk keterangan ikut keadaan yang kuat yang boleh mewujudkan keterangan prima facie, dan hanya boleh dipatahkan oleh keterangan sahaja. Ianya seperti cahaya dari berbagai sudut menyuluh kepada suatu objek dan telah dapat mengesahkan identiti objek itu. Objek itu adalah bahawa Perayu adalah orang yang terakhir bersama si mati dan orang yang telah membunuh si mati. Mahkamah ini yakin dengan keterangan-keterangan yang dikemukakan, menunjukkan secara muktamad bahawa Perayu adalah orang yang membunuh si mati, dan bukannya orang lain. Mahkamah ini merujuk kepada panduan yang disampaikan oleh Hill Ag. C.J. di dalam kes Idris v. Public Prosecutor [1960] CLJU 40; [1960] 26 MLJ 296 sebagaimana berikut: "With regard to the definition of circumstancial evidence I can give you no better definition than quote to you the words of Lord Cairns in the case of Belhaven & StentonPeerage reported in 1875-6 Appeal Cases, page 297: My Lords, in dealing with circumstantial evidence we have to consider the weight which is to be given to the united force of all the circumstances put together. You may have a ray of light so feeble that by itself it will do little to elucidate a dark corner. But on the other hand you may have a number of rays, each of them insufficient, but all converging and brought to bear upon the same point, and when united, producing a body of illumination which will clear away the darkness which you are endeavouring to dispel. In other words circumstantial evidence consists of this: that when you look at all the surrounding circumstances, you find such a series of undersigned, unexpected coincidences that, as a reasonable person, you find your judgment is compelled to one conclusion. If the circumstantial evidence is such as to fall short of that standard, if it does not satisfy that test, if it leaves gaps then it is of no use at all." [56] Dalam kes ini juga, keterangan pakar forensik, SP9 jelas menyatakan bahawa punca kematian si mati adalah kecederaan di bahagian kepala akibat kudrat kuat objek tumpul dan SP9 juga telah mengesahkan secara positif bahawa kecederaan-kecederaan tersebut dialami oleh si mati sehingga menyebabkan kematian. Pada pandangan Mahkamah ini, pukulan yang dihasratkan sedemikian pastinya telah mendatangkan kecederaan kepada si mati yang akhirnya membawa kepada kematiannya. [57] Oleh yang demikian, pada hemat kami, keterangan-keterangan tersebut telah menyokong dapatan bahawa Perayu telah melakukan kesalahan di bawah Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan, yang mana Perayu didapati bersalah atas kesalahan membunuh apabila perbuatannya memukul si mati tersebut dilakukan dengan niat hendak menyebabkan kematian. Kesalahan yang dilakukan oleh Perayu ini bukanlah sekadar kesalahan mematikan orang dengan salah di bawah Seksyen 299 Kanun Keseksaan. Keterangan-keterangan ikut keadaan yang dikemukakan oleh pihak Pendakwaan dalam kes ini sesungguhnya pada hemat kami, mencukupi untuk menunjukkan bahawa Perayu mempunyai niat untuk menyebabkan kematian si mati. [58] Selanjutnya, Mahkamah ini akan merujuk kepada beberapa keputusan Mahkamah Persekutuan yang memutuskan bahawa kecederaan si mati terjumlah kepada kesalahan menurut Seksyen 302, Seksyen 304(a) dan Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan. Mahkamah ini terlebih dahulu ingin mengulas lebih lanjut berhubung pembuktian Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan, yakni sama ada kecederaan yang dialami oleh mangsa dalam kes ini mencukupi pada lazimnya untuk untuk menyebabkan kematian. [59] Mahkamah Persekutuan dalam kes Zulkiple Mohammad v. PP [2022] 1 CLJ 673 menyatakan bahawa dalam menentukan sama ada kecederaan yang dialami oleh si mati mencukupi pada lazimnya untuk untuk menyebabkan kematian, ianya merupakan suatu persoalan fakta yang perlu diteliti oleh Mahkamah. Dalam hal ini, pendapat pakar perubatan, pakar patologi, pakar forensik dan seumpanya adalah diperlukan dalam membantu Mahkamah membuat dapatan fakta sama ada kecederaan yang dialami mencukupi pada lazimnya untuk menyebabkan kematian. Dalam penghakimannya, Abdul Rahman Sebli HMP (pada masa tersebut) menyatakan seperti berikut: [15] Whether the injury is sufficient in the ordinary course of nature to cause death is essentially a question of fact for the court to determine. Since however, this is a matter that is in the realm of medical science, medical evidence is needed to assist the court in arriving at a decision. Obviously, it is not for any layperson without the proper medical training and background to determine as a matter of scientific fact whether a particular injury is sufficient in the ordinary course of nature to cause death." [60] Prinsip berhubung frasa "lazimnya untuk menyebabkan kematian" (in the ordinary course of nature to cause death) telah dibincangkan secara panjang lebar oleh Mahkamah Persekutuan dalam kes Muhammad Akmal Zuhairi Azmal & Yang Lain Iwn. PP [2025] 4 CLJ 837. Dalam kes tersebut, isu yang dibincangkan adalah sama ada luka-luka bakar yang dialami oleh si mati, seorang penuntut Universiti Pertahanan Nasional Malaysia (UPNM) adalah mencukupi pada lazimnya untuk menyebabkan kematian. Mahkamah Persekutuan mendapati bahawa keterangan saksi pakar (SP6) yang menggunakan frasa "boleh menyebabkan kematian" atau "peluang hidup si mati adalah tipis" tidaklah terjumlah kepada mencukupi pada lazimnya untuk untuk menyebabkan kematian. Penggunaan perkataan "boleh" hanya merupakan suatu kemungkinan sahaja dan ianya tidak semestinya terjadi. Justeru, salah satu elemen penting Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan telah gagal dibuktikan oleh pihak Pendakwaan dalam kes tersebut. [61] Dalam kes Muhammad Akmal Zuhairi Azmal (supra) tersebut, Nordin Hassan HMP dalam penghakiman beliau menyatakan sebagaimana berikut: "Sama Ada Kecederaan Terhadap Si Mati Tersebut Mencukupi Pada Lazimnya Untuk Menyebabkan Kematian [85] Seterusnya, salah satu elemen yang penting dalam pembuktian s. 300(c) ialah kecederaan luka-luka bakar yang dialami oleh si mati adalah mencukupi pada lazimnya untuk menyebabkan kematian. Penekanan di sini adalah pada frasa "lazimnya untuk menyebabkan kematian". (In the ordinary course of nature to cause death). [86] Kamus Dewan Perdana oleh Dewan Bahasa dan Pustaka di ms. 1269, mentafsirkan makna perkataan "lazim" sebagai "biasa" atau "selalu". Di sini, perkataan lazimnya untuk menyebabkan kematian membawa maksud kebiasaannya atau selalunya membawa kematian. Sehubungan itu, pihak pendakwaan mesti membuktikan melampaui keraguan yang munasabah bahawa kecederaan luka-luka bakar yang dialami oleh si mati adalah mencukupi pada kebiasaannya atau selalunya untuk menyebabkan kematian. [87] Maksud frasa 'mencukupi pada lazimnya menyebabkan kematian' atau dalam Bahasa Inggerisnya, 'sufficient in ordinary course of nature to cause death' ada dijelaskan dalam kes State Of AP v. Rayavarapu Punnayya & Anor [1977] AIR 45 seperti yang berikut: "16. In Clause 3 of Section 300, instead of the words likely to cause death occurring in the corresponding clause (b) of section 299, the words "sufficient in the ordinary course of nature" have been used. Obviously, the distinction lies between a bodily injury likely to cause death and a bodily injury sufficient in the ordinary course of nature to cause death. The distinction is fine but real and if overlooked, may result in miscarriage of justice. The difference between Clause (b) of section 299 and Clause (3) of section 300 is one of the degree of probability of death resulting from the intended bodily injury. To put it more broadly, it is the degree of probability of death which determines whether a culpable homicide is of the gravest, medium or the lowest degree. The word "likely" in clause (b) of section 299 conveys the sense of probable as distinguished from a mere possibility. The words "bodily injury...sufficient in the ordinary course of nature to cause death" mean that death will be "most probable" result of the injury, having regard to the ordinary course of nature." (penekanan ditambah) [88] Selanjutnya, maksud "sufficient" di bawah s. 300(c) yang dinyatakan di atas telah juga disentuh dalam kes Zulkiple Mohamad di mana dinyatakan: [34] In another Singapore Court of Appeal decision, it was held in Wang Wenfeng v. PP [2012] SGCA 47 that if the bodily injury intentionally inflicted was sufficient in the ordinary course of nature to cause death, s. 300(c) murder would have been committed "as a matter of course". Chan Sek Keong CJ speaking for the court also touched on the issue of "sufficiency" at p. 602:

"Sufficiency" in this context refers to the high probability of death in the ordinary course of nature (Rajwant Singh v. State of Kerala, AIR 1966 SC 1874 at 1879). The test of whether a bodily injury is sufficient in the ordinary course of nature to cause death is objective - it is not necessary for the accused to have known or intended the potentially fatal consequence of inflicting the bodily injury. It is sufficient that the accused intentionally caused the particular bodily injury inflicted (Tan Chee Wee at [42]-[43]). Hence, a fatal act accidentally caused is a defence to a charge of s. 300(c) murder. (penekanan ditambah) [89] Kembali kepada kes ini, isu sama ada kecederaan luka bakar yang dialami oleh si mati pada lazimnya adalah mencukupi untuk menyebabkan kematian merupakan suatu persoalan fakta yang perlu ditentukan oleh mahkamah. Dalam membuat dapatan fakta ini, mahkamah perlu mempertimbangkan segala keterangan yang relevan terutamanya keterangan forensik dan perubatan seperti keterangan pakar yang melakukan bedah siasat terhadap si mati dan laporan bedah siasat serta keterangan pakar lain dalam bidang ini. Keterangan pakar-pakar ini amat penting dalam membantu mahkamah menentukan isu sama ada kecederaan luka bakar tersebut pada lazimnya adalah mencukupi untuk menyebabkan kematian kepada si mati. Mahkamah juga perlu meneliti keterangan lain yang relevan seperti keterangan saksi-saksi selepas kejadian si mati ditekap dengan seterika wap berkenaan yang boleh menunjukkan keadaan si mati setelah mengalami kecederaan berkenaan.” [62] Seterusnya, Mahkamah ini juga ingin merujuk kepada kes PP v. Muhammad Khairuanuar Baharuddin & Another Appeal [2025] 1 CLJ 517, di mana Mahkamah Persekutuan, juga melalui penghakiman Nordin Hassan HMP menyatakan seperti berikut: "[39] In the present case, PW12 in his post-mortem report stated that the blunt force trauma on the deceased head resulted in the fracture of the skull, bleeding of the underlayer of the brain, and swollen brain had caused the deceased death. This was stated in PW12's report as follows:

Pemeriksaan bedahsiasat menunjukkan terdapat kesan trauma benda tumpul pada kepala simati yang menyebabkan retak tulang tengkorak, pendarahan di bawah selaput otak dan bengkak otak seterusnya membawa kepada kematian simati. [40] In his oral testimony, PW12 explained that the injury to the head of the deceased was very serious, especially to a child, which resulted in her death. The following evidence by PW12 is crucial: Ya, YA. Faktor yang seterusnya yang menyebabkan pada pendapat saya ia bukanlah disebabkan jatuh, selalunya kecederaan akibat jatuh ini selalunya solitary ataupun satu. Tapi dalam kes ini ada 4 tempat yang cedera dan impact yang paling kuat itu seperti yang telah saya jelaskan tadi adalah pada bahagian belakang kepala. Cedera pada kepala yang saya periksa itu memang cukup parah kerana ia menyebabkan retak tulang tengkorak, pendarahan di bawah selaput otak, bengkak otak yang memang boleh menyebabkan kematian. YA berdasarkan kecederaan yang ada, kecederaan ini adalah kecederaan yang parah. Yang pertama jika berlaku kecederaan ini, kanak-kanak itu, yang pertama, boleh sahaja tidak sedarkan diri terus atau kanak-kanak itu boleh merasa sangat sakit dan kemudiannya mendapat sawan. Boleh juga kanak-kanak ini menangis oleh sebab kesakitan dan muntah. Ia pelbagai. .. Yang saya boleh buktikan melalui bedahsiasat bahawa berlakunya kecederaan parah pada kepala dan saya sahkan itulah punca kematiannya. Kecederaan kepala ini boleh mengakibatkan tidak sedarkan diri dan mati ataupun boleh juga menyebabkan sawan dulu dan mati ataupun kalau kecederaan tidak parah dan boleh menyebabkan sakit kepala, muntah dan kabur mata. (emphasis added) [41] Further, the deceased was still alive at about 5pm on 6 November 2015 as testified by PW8 but was found dead a few hours later at about 7.45pm when the deceased was brought to Dr Idzham Clinic as testified by PW3 in his testimony. [42] The cumulative evidence above mentioned, especially the medical evidence, we find, that the injury on the deceased's head was a kind that is sufficient in the course of nature to cause death. This is despite the pathologist, PW12, not mentioning specifically in his testimony that the injury on the deceased's head is sufficient in the ordinary course of nature to cause death. The total effect of PW12 evidence comes to the said conclusion. In the result, s. 300(c) had been established by the prosecution for the offence of murder against the respondent. (see Zulkiple Mohammad v. PP (supra); PP v. Sandarasegaran Nithenanham (supra)). [43] The trial judge also made his finding, with which we agree, that the injury inflicted was sufficient in the ordinary course of nature to cause death. However, the Court of Appeal did not touch on this issue since it was the Court of Appeal's decision that the prosecution had failed to establish that the respondent had the intention to inflict injury on the deceased." [63] Seterusnya, dalam kes Mickelson Gerald Wayne v Public Prosecutor [2022] 6 MLJ 118, Mahkamah Persekutuan memutuskan bahawa elemen niat ini boleh ditentukan dengan menilai keadaan sesuatu kes tersebut, sebagaimana diputuskan seperti berikut: [65] The requisite intention, like most criminal cases, can be gathered from the surrounding circumstances. The most damning factor would probably be the case where the killing was premeditated or where there existed a pre-arranged plan to do so. This must necessarily involve a consideration of the genesis of the crime and all the circumstances leading to the death. Other factors which may provide a clue as to the intention are whether the death occurred during the commission of another crime like robbery or kidnapping or if it was motivated by a sense of rage, jealousy, greed or revenge. Or whether the death occurred in a spur of the moment, for example, in a sudden fight or whether there existed a history of animosity between the offender and the victim. Or whether there was grave provocation prior to the death. [66] The case law suggests that the usual and in most cases the decisive factors are the place and nature of the injuries, the number of persons involved, the type of weapon or weapons used, how they are used, the force applied, and the vital organs targeted by the offender. These are but some examples as found in many cases. For obvious reasons, it would be impracticable to provide a comprehensive list." [64] Berbalik kepada rayuan di hadapan Mahkamah ini, Mahkamah ini mengambil peluang untuk meneliti kembali laporan bedah siasat dengan nombor rujukan HTJS 023/2018 (P7) yang telah disediakan oleh SP9, Dr. Hanif Mahmud iaitu Pakar Forensik, Jabatan Perubatan Forensik di Hospital Tuanku Jaafar, Seremban yang mana antara lainnya menyatakan sebagaimana berikut: "Luka Luaran

Luka laserasi atau "laceration wound" di telinga kanan berukuran 5 x 0.5cm.

Luka laserasi atau "laceration wound" pada pipi kanan berukuran 1.5 x 1.5cm.

Luka abrasi bercetak atau "patterned abrasion wound" berukuran 14 x 2cm pada bahagian muka sebelah kiri.

Lebam di bahagian tengah dagu berukuran 3 x 2cm. Pemerisaan Dalaman Kepala: Pemeriksaan dalaman kepala mendapati pendarahan subgaleal di bahagian temporal kulit kepala sebelah kanan. Terdapat juga kontusi pada otot temporalis kanan. Otot temporalis kiri adalah utuh tanpa sebarang perubahan. Retak berganda didapati pada tulang tempurung bahagian temporal sebelah kanan. Setelah organ otak dikeluarkan, dapat dilihat bahawa, dasar tempurung kepala dikesan terdapat retak berganda di bahagian fossa kranial tengah sebelah kanan. Retak berganda juga dikesan pada tulang pipi zigomatik atau "zygomatic bone" bahagian kanan. Tulang rahang mandibel juga terdapat retak linear yang membahagi dua tulang tersebut di bahagian tengah, antara kedua-dua belah gigi incisor tengah bawah (lower central incisors). [65] Malah, semasa pemeriksaan utama, SP9 turut mengesahkan secara positif bahawa luka-luka kecederaan yang menyebabkan kematian si mati ini mencukupi pada lazimnya untuk menyebabkan kematian. SP9 juga telah mengesahkan bahawa kecederaan tersebut bukanlah suatu kecederaan yang bersifat "self-inflicted", sebagaimana diperturunkan di bawah: "Pemeriksaan Utama" TPR Hazeelia S: Rujuk perenggan 13 cause of death terhadap si mati. Adakah kecederaan tersebut iaitu kecederaan yang dialami oleh si mati sehingga menyebabkan kematian dia, in ordinary cause of nature sehingga boleh menyebabkan kematian? J: Boleh. S: Boleh doktor jelaskan kenapa? J: Kerana ia kebiasaannya menyebabkan pendarahan pada dalam tengkorak dan menyebabkan tekanan pada organ otak yang merupakan organ vital sekiranya organ otak tidak berfungsi ia menyebabkan kematian. S: Masih pada cause of death. Kecederaan yang dialami sehingga menyebabkan kematian. Berdasarkan kepada penelitian pemeriksaan doktor sebagai pakar forensik dalam kes ini, adakah kecederaan tersebut boleh dilakukan self inflicted? J: Pada pendapat saya, tidak. S: Doktor ingin jelaskan kenapa doktor berpandangan demikian? J: Saya berpendapat kerana ia memerlukan satu kudrat yang sangat kuat di mana untuk melakukan dengan sendiri tidak mampu." [66] Berdasarkan keterangan-keterangan di atas, Mahkamah ini tiada sebab untuk tidak bersetuju dengan keterangan SP9 ini. Sebagai seorang pakar forensik, SP9 pastinya mempunyai kepakaran serta pengalaman yang luas dalam membuat dapatan positif bahawa kecederaan-kecederaan yang dialami oleh si mati lazimnya mencukupi untuk menyebabkan kematian. Justeru, Mahkamah mendapati pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan elemen mens rea menurut Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan. [67] Kami berpendapat, walaupun dapatan kami adalah menurut Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan dan bukannya menurut Seksyen 300(a) Kanun yang sama (sebagaimana dapatan oleh YA Hakim Mahkamah Tinggi), namun dapatan fakta oleh YA Hakim Mahkamah Tinggi adalah tidak berubah. Sama ada mens rea terlibat adalah di bawah Seksyen 300(a) atau Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan, kedua-duanya adalah kesalahan membunuh di bawah Seksyen 300 Kanun tersebut. Mahkamah ini merujuk kepada kes Mahkamah Persekutuan iaitu Sivakumar Iwn. PP & Rayuan Yang Lain [2024] 10 CLJ 335 yang menjelaskan bahawa sama ada Seksyen 300(a) atau Seksyen 300(c) Kanun Keseksaan, adalah tidak menjejaskan pertuduhan asal menurut Seksyen 302 Kanun Keseksaan, sebagaimana berikut: "[81] Ini adalah kerana pertuduhan untuk kesalahan membunuh adalah di bawah s. 302 Kanun Keseksaan dan bukannya di bawah mana-mana peruntukan s. 300(a) hingga (d) Kanun Keseksaan. Fokus seharusnya pada s. 302 Kanun Keseksaan. Bagi tujuan membuktikan kesalahan bunuh di bawah s. 302 Kanun Keseksaan, elemen-elemen di bawah s. 300 Kanun Keseksaan dilihat hanya untuk menjelaskan bagaimana elemen mens rea boleh dibuktikan terhadap tertuduh. [82] Ini dapat dilihat dalam kes Hoo Ah Tee v. PP [2013] 4 CLJ 228, yang menyatakan seperti yang berikut: [11]... (ii) It is wrong to say that the accused was charged under s. 300(a) or (b) or (c) or (d). The only charge to attract s. 302 is a charge for murder and for that the prosecution has to prove one of the elements in s. 300. Technically there cannot be a charge on any of the limbs of s. 300. The charge must only be for murder.

(iii) Section 300(a) to (d) only explains how intention can manifest for the presumption of culpable mental state to operate to satisfy the element of mens rea to sustain a charge of murder..." [68] Seterusnya, berhubung pembelaan oleh Perayu, adalah sukar untuk Mahkamah ini menerima versi pembelaan Perayu bahawa terdapat individu lain yang telah melakukan pembunuhan ke atas Perayu. Berdasarkan fakta bahawa rumah si mati merupakan kuarters kerajaan dan mayatnya hanya ditemui selepas penyelianya, SP1 mengarahkan SP2 untuk mencari si mati yang telah tidak hadir bekerja pada 19.01.2018 (Jumaat) dan 22.01.2018 (Isnin), agak sukar untuk kami mengesyaki mana-mana individu lain telah datang ke rumah si mati dan membunuhnya. Susunan masa Perayu keluar dari rumah itu dan sampai di Johor Bahru jam 5.00 pagi 19.01.2018, telah meletakkan Perayu meninggalkan si mati dalam keadaan si mati telah dipukul. Tiada kemungkinan ada pihak lain memasuki rumah itu pada malam kejadian itu untuk merompak dan membunuh si mati, kerana barang-barang berharga si mati seperti kad pengenalan, kad debit bank dan motorsikal telah tiada dan diambil oleh Perayu. Juga tiada keterangan lain yang menunjukkan ada pihak lain yang terlibat apa-apa dengan si mati kecuali hanya Perayu sahaja. Fakta bahawa si mati telah dipukul sehingga tidak sedar dan rumah si mati berada dalam keadaan tidak berkunci berada dalam pengetahuan Perayu seorang sahaja. [69] Pembelaan Perayu bahawa dia telah dikurung oleh si mati kerana pintu pagar sentiasa dikunci. Perayu juga telah dipaksa melakukan persetubuhan sebanyak tiga kali. Perayu mengatakan telah memukul si mati kerana mempertahankan diri sebelum melarikan diri. Pembelaan ini walau bagaimanapun, tiada keterangan yang dapat disesuaikan dengannya. Dakwaan Perayu dikurung adalah tidak munasabah kerana hanya pagar yang dikunci, dan rumah si mati adalah kuaters kerajaan yang mana berdekatan dengan rumah lain dan juga Kinik Kesihatan yang boleh dihubungi dengan mudah. Lagipun, tiada juga keterangan bahawa grill rumah diumpil untuk Perayu keluar atau kunci dijumpai. Perayu juga memiliki telefon bimbit dan boleh mengambil tindakan jika pun rumah si mati dikunci pagar. Tiada keterangan bahawa Perayu tidak boleh keluar rumah atau menghubungi mana-mana pihak untuk mendapatkan bantuan. Perayu boleh sahaja menghantar mesej whatsapp kepada kawannya SP5, tentu sekali Perayu boleh menggunakan talifon untuk menyelamatkan diri. [70] Dakwaan Perayu yang mengatakan dia dipaksa melakukan persetubuhan, dan telah memukul si mati kerana mempertahankan diri, adalah juga tidak menimbulkan keraguan. Bagaimana Perayu boleh mengatakan dia mempertahankan diri sedangkan si mati yang dikatakan melakukan sesuatu ke atasnya itu, tiada apa-apa bentuk kecederaan mempertahankan diri. Tiada sekelumit keterangan yang menunjukkan Perayu sendiri juga mengalami kecederaan. Malah, Perayu boleh menunggang motorsikal si mati yang ada pada Perayu semasa tangkapan, sehingga ke Johor Bahru dan boleh membuat aktiviti-aktiviti lain. [71] Selain itu, Perayu juga telah menukar nombor motorsikal si mati kepada nombor palsu. Keadaan ini menimbulkan inferen bahawa Perayu berhasrat untuk tidak diketahui ada terlibat dengan si mati. Daripada keterangan juga, didapati bahawa barang-barang yang diambil daripada si mati, semuanya Perayu telah lupuskan dan dijual seperti telefon bimbit dan topi keledar, manakala kad debit bank pula telah digunakan sewenangnya oleh Perayu. [72] Dalam kes ini, tidak dinafikan bahawa tiada saksi mata yang melihat pembunuhan tersebut. Namun, berdasarkan kepada keterangan ikut keadaan yang telah diterima oleh Hakim Bicara, kami mendapati jika diambil secara keseluruhan keterangan-keterangan tersebut, ianya hanya menjurus kepada satu konklusi sahaja iaitu kematian si mati diakibatkan oleh perbuatan Perayu. Kami dapati dapatan fakta tersebut adalah kukuh dan tiada sebab yang mewajarkan kami untuk mengusik dapatan tersebut. YA Hakim Mahkamah Tinggi telah dengan tepat menilai keterangan yang dikemukakan di hadapannya. Oleh itu, kami menolak rayuan berhubung sabitan. Sabitan dikekalkan. [73] Berhubung dengan rayuan terhadap hukuman, kami mendapati pihak pendakwaan gagal menunjukkan bahawa kes ini dikelaskan sebagai satu kes yang "rarest of the rare" iaitu merujuk kepada kes-kes pembunuhan bersifat paling kejam (the most heinous crimes). Maka, dalam keadaan kes ini, kami membenarkan rayuan terhadap hukuman. Dengan itu, hukuman gantung sampai mati yang dijatuhkan oleh Mahkamah Tinggi adalah diketepikan dan digantikan dengan hukuman penjara tiga puluh (30) tahun berkuatkuasa dari tarikh tangkap (31.01.2018) dan juga dua belas (12) kali sebatan rotan sepertimana yang diperuntukan oleh undang-undang. H. KESIMPULAN [74] Setelah meneliti alasan penghakiman YA Hakim Mahkamah Tinggi, hujahan bertulis dan hujahan lisan pihak-pihak serta setelah mengambilkira keterangan yang dikemukakan dalam kes ini secara keseluruhannya dan undang-undang yang terpakai, kami berpuas hati bahawa Hakim Mahkamah Tinggi tidak terkhilaf dalam keputusannya. Kami dapati tiada merit berhubung dengan rayuan oleh pihak Perayu terhadap sabitan. Oleh itu, rayuan terhadap sabitan ditolak. Sabitan oleh Mahkamah Tinggi dikekalkan. Rayuan Perayu terhadap hukuman dibenarkan. Kami dengan ini menjatuhkan hukuman penjara 30 tahun berkuatkuasa dari tarikh tangkap (31.01.2018) dan juga sebatan 12 kali ke atas Perayu. -sgd- (AZMAN BIN ABDULLAH) Hakim Mahkamah Rayuan Malaysia Putrajaya Bertarikh: 17 September 2025 Bagi pihak Perayu : Karthigesan Shanmugam a/l Thanayanthy (Ranun Ha Devi. M bersamanya) [Tetuan Karthig Shan (Seremban)] Bagi pihak Responden : TPR Siti Rafidah binti Zainuddin [Jabatan Peguam Negara]