[Timbalan Pendakwa Raya (TPR), Jabatan Peguam Negara] v ZAINAL ABIDIN BIN ALIAS (CB-45-22-12/2022)

Orang Kena Tuduh Pertama (OKT1) dan Orang Kena Tuduh Kedua (OKT2) dikemukakan dengan pertuduhan-pertuduhan seperti yang berikut:

Kes No. CB-45A-25-12/2022 “Bahawa kamu bersama-sama pada 21.05.2022 jam lebih kurang 6.10 Petang, bertempat di Lot 5718, Jalan Sum Sum Hilir, Kampung Sum Sum Hilir, Janda Baik, Bukit Tinggi, 28750 di dalam Daerah Bentong, dalam Negeri Pahang, telah didapati mengedar dadah berbahaya jenis Cannabis seberat 989.6 gram, oleh yang demikian kamu telah melakukan suatu kesalahan di bawah Seksyen 39B(1)(a) Akta Dadah berbahaya 1952 yang boleh di hukum di bawah Seksyen 39B (2) Akta yang sama dan dibaca bersama Seksyen 34 Kanun Keseksaan.”

Kes No. CB-45-23-12/2022 “Bahawa kamu bersama-sama, pada 21.05.2022 jam lebih kurang 6.10 petang, bertempat di Lot 5718, Jalan Sum Sum Hilir, Kampung Sum Sum Hilir, Janda Baik, Bukit Tinggi, 28750 di dalam Daerah Bentong, dalam Negeri Pahang, dalam mencapai niat bersama, telah didapati dalam milikan kamu Delta-9- Tetrahydrocannabinol seberat 58 mililiter, dan dengan itu kamu telah melakukan suatu kesalahan di bawah Seksyen 9(1)(b) Akta Dadah Berbahaya 1952 dan boleh dihukum di bawah Seksyen 9(2) Akta yang sama dan dibaca bersama Seksyen 34 Kanun

Kes No. CB-45-22-12/2022 “Bahawa kamu bersama-sama, pada 21.05.2022 jam lebih kurang 6.10 petang bertempat di Lot 5718, Jalan Sum Sum Hilir, Kampung Sum Sum Hilir, Janda Baik, Bukit Tinggi, 28750 di dalam Daerah Bentong, dalam Negeri Pahang, dalam mencapai niat bersama, kamu telah didapati memiliki dan menanam tumbuhan jenis Cannabis sejumlah 102 batang pokok Cannabis, dan dengan itu kamu telah melakukan suatu kesalahan di bawah Seksyen 6B(1)(a) Akta Dadah Berbahaya 1952 yang boleh dihukum di bawah Seksyen 6B(3) Akta yang sama dan dibaca bersama Seksyen 34 Kanun Keseksaan.” OKT1 dan OKT2 mempunyai pertalian darah iaitu OKT1 adalah bapa kepada OKT2.

Berdasarkan kepada pertuduhan-pertuduhan tersebut dapat difahami bahawa pertuduhan-pertuduhan meliputi kesalahan menanam 102 batang pokok ganja di bawah seksyen 6B Akta Dadah Berbahaya (ADB) 1952, kesalahan pengedaran dadah jenis cannabis berat 989.6 gram di bawah seksyen 39B ADB 1952 dan memiliki Delta-9-Tetrahydrocannabinol seberat 58 mililiter.

Mahkamah ini wajar mempertimbangkan keterangan-keterangan yang dikemukakan bagi memutuskan sama ada di akhir kes pendakwaan, Pendakwa Raya telah menunjukkan satu kes prima facie. Mahkamah ini akan meneliti keterangan-keterangan tersebut berpandukan kepada pertuduhan-pertuduhan itu satu persatu bagi mengelakkan kekeliruan.

Pendakwa Raya adalah bertanggungjawab untuk menunjukkan terdapat kes prima facie di akhir kes pendakwaan bagi ketiga-tiga pertuduhan terhadap OKT1 dan OKT2. Ini dinyatakan dalam kes Abdullah Atan v PP & Other Appeals [2020] 9 CLJ 151 seperti yang berikut: “[42] The purpose of s. 180(4) CPC was thus not to exclude the use of presumptions, inferences, or anything other than direct evidence, to establish a prima facie case. On the contrary:

the Privy Council in Haw Tua Tau itself expressly envisaged that inferences may be drawn from the primary facts adduced, and the court must presume such inferences to be true at the close of the prosecution's case; and

(ii) statutory presumptions have often been invoked by the prosecution in order to establish a prima facie case of drug trafficking in previous cases. No concern was raised in Parliament as to the use of presumptions when considering amendments to s. 180 of the CPC (see Mohamad Radhi Yaakob v. PP [1991] 3 CLJ 2073; [1991] 1 CLJ (Rep) 311; [1991] 3 MLJ 169; and Tan Boon Kean v. PP [1995] 4 CLJ 456; [1995] 3 MLJ 514). [43] Section 180(4) of the CPC must be read in light of its context and legislative purpose. By so doing, the phrase "credible evidence proving each ingredient of the offence" in s. 180(4) means that the prosecution may prove each ingredient of the offence either:

by adducing credible direct evidence of that ingredient;

(ii) by drawing inferences of fact, ie, adducing credible circumstantial evidence, from which the ingredient can be inferred; or

(iii) by invoking presumptions of law, ie, adducing credible evidence of the relevant basic facts, to invoke a statutory presumption that the ingredient exists. [44] As to what constitutes 'a prima facie ' case, the judgment of Vincent Ng J (as he then was) in PP v. Ong Cheng Heong [1998] 4 CLJ 209 is instructive. Although Ong Cheng Heong (supra) was decided prior to the amendment in 2006, we respectfully endorse His Lordship's views, at p. 225: What then constitutes a 'prima facie case'? 'Prima facie ' means on the face of it or at first glance.... perhaps the most appropriate definition of 'a prima facie case' could be found in the Oxford Companion of Law (p. 987), which has it as: "A case which is sufficient for an answer. While prima facie evidence is evidence which is sufficient to establish a fact in the absence of any evidence to the contrary, but is not conclusive". It would follow that there should be credible evidence on each and every ingredient of the offence. Credible evidence is evidence which has been filtered and which has gone through the process of evaluation. Any evidence which is not safe to be acted upon, should be rejected. (emphasis added) At p. 224, His Lordship said: ... to me, maximum evaluation simply means evaluation, on a prima facie basis, of each and every essential ingredient of the charge as tested in cross-examination. In other words, maximum evaluation connotes quantitative rather than qualitative evaluation of the evidence; with focus more on the evidential burden in terms of evidence led, rather than the persuasive burden in terms of qualitative degree of proof. [45] The only basis of learned counsel's contention that the presumption in s. 37(da) cannot be invoked to establish a prima facie case under s. 180 of the CPC, is that presumption is not evidence. Hence, it was argued that in relying on such presumption, it cannot be said that the prosecution has "adduced credible evidence proving each ingredient of the offence" under s. 180(4) of the CPC. The argument is premised purely on semantics.”

Ini bermakna Mahkamah ini perlu meneliti sama ada terdapat elemen-elemen kesalahan yang dipertuduhkan bagi semua pertuduhan dalam kes ini.

Adalah didapati Pendakwa Raya telah mengemukakan 15 orang saksi sebelum menutup kes pendakwaan. Ia terdiri daripada Ahli Kimia (SP1), Ahli Kimia DNA (SP2), Pegawai Serbuan (SP3), Jurugambar (SP4), Anggota Polis (SP5), Pegawai Dari Pejabat Tanah (SP6), Penolong Pegawai Daerah (SP7), Pegawai Serbuan (SP8), Pembantu Pegawai Forensik (SP9), Penjaga Stor (SP 0), Pegawai Pentaksir Majlis Perbandaran Bentong (SP11), Pegawai Forensik PDRM (SP12), Penolong Pendaftar Rekod Penjenayah (SP13), saksi awam (SP14) dan Pegawai Penyiasat

Pada 21.05.2022 jam lebih kurang 6:10 petang berdasarkan maklumat, SP5 telah melakukan serbuan di sebuah premis beralamat Lot 5718, Jalan Sum Sum Hilir, Kampung Sum Sum Hilir Janda Baik, Bukit Tinggi, Bentong, Pahang Darul Makmur. Pada masa serbuan tersebut, OKT1 berada di kawasan berdekatan dengan garaj kereta. Ia telah disahtentukan oleh SP3 dengan merujuk kepada tempat kejadian. Keterangan juga mengesahkan bahawa OKT1 adalah merupakah pemilik berdaftar hartanah tersebut.

Pemeriksaan SP3 dan anggota serbuan telah menemui 60 tumbuhan yang dikatakan pokok ganja yang ditanam di atas 5 batas. Seterusnya turut ditemui 8 batas lagi di atas tanah di kawasan khemah kecil yang berjaring di bahagian luar sebelah kiri rumah OKT1.

Pemeriksaan lanjut di daam bilik di bahagian kiri rumah tersebut telah ditemui daun-daun kering yang disyaki ganja. Turut ditemui ialah 2 botol kaca gelap yang disyaki mengandungi minyak ganja dianggarkan 60 mililiter yang bertulis “Extra Virgin Coconut Oil”. Juga ditemui satu kayu buluh yang telah diubahsuai serta didakwa untuk kegunaan bagi menghisap dadah.

Pemeriksaan lanjut kawasan beranda premis tersebut telah membawa kepada penemuan 34 plastik (sampling) yang disyaki mengandungi dadah.

Pada 23.05.2022, OKT2 telah ditangkap di No. 15, Jalan Rodat 11/12 H, Seksyen 11, 40000 Shah Alam, Selangor. OKT2 telah dibawa ke premis di Lot 5718, Jalan Sum Sum Hilir, Kampung Sum Sum Hilir Janda Baik, Bukit Tinggi, Bentong, Pahang Darul Makmur. OKT2 telah menunjukkan lokasi di mana beberapa peralatan yang dikatakan digunakan untuk memproses dadah.

Eksibit-eksibit tersebut telah dikemukakan kepada Jabatan Kimia untuk ujian oleh ahli kimia. Di samping itu juga ia bertujuan untuk mengesan DNA. Natijah ujian kimia dan ujian DNA itu adalah laporan kimia (P36) dan laporan DNA (P40).

Semasa Ahli Kimia (SP1) memberikan keterangan, peguam-peguam OKT1 dan OKT2 yang bijaksana telah mengemukakan soalan-soalan berkaitan dengan tatacara ujian yang dilakukan dan pematuhan kepada standard piawaian yang diperkenalkan oleh Pertubuhan Banga-Bangsa Bersatu dan mencadangkan bahawa ujian-ujian tersebut tidak mematuhi piawaian tersebut. Begitu juga tatacara pengambilan sampel dadah itu juga tidak mematuhi kehendak Akta Dadah Berbahaya 1952. Ahli Kimia menegaskan bahawa ujian-ujian yang dilakukan adalah selari dengan piawaian antarabangsa dan tidak menjejaskan hasil ujian tersebut.

Ahli Kimia juga mengesahkan bahawa dia bukannya seorang ahli botani. Namun ciri-ciri yang terdapat pada tanaman tersebut dan ujian makmal yang dinyatakan bahawa tumbuh-tumbuhan yang dikemukakan itu adalah pokok ganja seperti tertera di dalam laporan kimia.

Mahkamah berpendapat tiada alasan untuk menolak laporan kimia tersebut. Mahkamah ini mendapati tiada sebarang ketidakpatuhan prosedur makmal yang boleh meragukan Mahkamah terhadap keputusan ujian kimia tersebut. Pada masa yang sama tiada keterangan yang dapat menunjukkan ahli kimia telah gagal mematuhi piawaian yang ditetapkan.

Penelitian kepada keterangan Pendakwa Raya jelas menunjukkan bahawa pokok-pokok yang disyaki ganja itu dikatakan ditanam di atas batas-batas di kawasan tanah tersebut dalam khemah berjaring. Fakta menunjukkan bahawa batas-batas ini berada di atas tanah milik OKT1. Adakah disebabkan pokok-pokok ganja itu berada di atas tanah OKT1, maka menunjukkan OKT1 dan OKT2 telah menanam pokok-pokok ganja tersebut.

Adalah didapati di bawah seksyen 6B ADB 1952 tidak ditakrifkan apakah yang dimaksudkan dengan bercucuk tanam (cultivate) dan menyemai (plant). Oleh itu wajar Mahkamah melihat kepada takrifan di dalam kamus iaitu Concise Oxford English Dictionary Twelfth Edition yang memberikan takrifan seperti yang berikut: “Cultivate – 1. prepare and use (land) for crops or gardening. ■ grow (plants), especially on a large scale for commercial purposes.

Place (a seed, bulb, or plant) in the ground so that it can grow.”

Sementara itu dalam The New Shorter Oxford English Dictionary Vol. 1 mentakrifkan “cultivate” dan “plant” seperti yang berikut: “Cultivate – 1. Prepare and use (soil) for crops; bring (land) into a state of cultivation. Plant – 1. Place (a seed, bulb, or growing thing) in the ground so that it may take root and grow; establish (a garden, orchard, etc).”

Pada masa yang sama Mahkamah perlu meneliti seksyen 6B(4) ADB 1952 yang memperutukkan seperti yang berikut: “6B Restriction on planting or cultivation of certain plants

Any person found on land or who occupies land on which, or any person found in possession of any receptacle in which, any plant, from which raw opium, coca leaves, poppy-straw or cannabis may be obtained either directly or indirectly, is planted or cultivated shall be presumed, until the contrary is proved, to be the person who planted or cultivated such plant.”

Pemakaian anggapan di bawah seksyen 6B(4) ADB 1952 telah dinyatakan oleh Mahkamah Rayuan dalam kes PP v Azmani Che Rose [2011] 1 LNS 1954 seperti yang berikut: “[15] Tiada terdapat sebarang keterangan secara langsung untuk membuktikan bahawa Azmani telah menanam pokok-pokok cannabis tersebut. Pihak pendakwaan bergantung kepada anggapan di bawah s. 6B(4) ADB yang memperuntukkan: Any person found on land or who occupies land on which, or any person found in possession of any receptacle in which, any plant, from which raw opium, coca leaves, poppy-straw or cannabis may be obtained either directly or indirectly, is planted or cultivated shall be presumed, until the contrary is proved, to be the person who planted or cultivated such plant. [16] Di bawah seksyen tersebut, terdapat dua situasi yang menimbulkan anggapan penanaman pokok cannabis. Pertama, orang yang ditemui atas tanah, atau menduduki tanah di mana-mana pokok cannabis ditanam hendaklah dianggap, sehingga dibuktikan sebaliknya, sebagai orang yang menanam pokok cannabis berkenaan. Kedua, orang yang didapati memiliki sebarang bekas yang di dalamnya ditanam pokok cannabis, hendaklah dianggap, sehingga dibuktikan sebaliknya, sebagai orang yang menanam pokok cannabis itu. YA hakim bicara memutuskan bahawa anggapan pertama di bawah seksyen tersebut tidak terpakai. Beliau menyatakan: Meneliti seksyen ini saya dapati keadaan pertama seksyen ini tidak terpakai dalam kes ini. Walaupun bawah National Land Code, "land" termasuk bangunan tetapi susun ayat dalam s. 6B(4) ini jelas menunjukkan perkataan "land" di sini digunakan tidak lebih dari perkataan biasa yang membawa makna tanah biasa yang boleh ditanam dengan tanaman. Ia bukan bermaksud "tanah" seperti difahami di bawah National Land Code. Ini bermakna, "land" di sini tidak termasuk bangunan kondominium seperti dalam ke sini. Interpretasi ini menjadi jelas apabila diambil kira bahawa penggubal undang-undang mendapati perlu untuk memasukkan bahagian kedua dalam seksyen yang sama. Jelas bahagian kedua ini bertujuan meliputi tumbuhan yang tidak ditanam di atas tanah tetapi dalam sebarang bekas dan disimpan di mana-mana bangunan atau tempat. [17] Kami bersetuju dengan beliau.”

Namun begitu, Mahkamah ini juga harus meneliti sama ada fakta-fakta asas telah ditunjukkan bagi membolehkan anggapan tersebut digunapakai. Mahkamah juga merujuk kepada kes PP v Chia Leong Foo [2000] 4 CLJ 649 yang menyatakan seperti yang berikut: “The clear meaning of the presumption provisions is that upon proof of certain facts another fact shall be presumed to have been proved. In the case of s. 37(d) of the Act the presumption of possession and also of knowledge of the nature of the drug arises upon proof of custody or control of anything whatsoever containing the drug. The language of the sub-section makes it clear that it is activated upon proof of custody or control of anything whatsoever containing the drug. The matters to be presumed are the additional elements necessary to constitute possession. Similarly, in the case of s. 37(da) of the Act upon proof of possession of the drugs a presumption of trafficking arises without proof of any of the acts that constitute "trafficking" as defined in s. 2 of the Act. The applicability of the presumption provisions must be considered against this background. Their language shows that they have been enacted to provide evidence of the facts to be presumed upon proof of the basic facts. It is these basic facts that raise the presumed facts. Thus they contemplate a situation where there is no evidence of the facts to be presumed. Where there is such evidence and the presumption provisions are still invoked it would mean that what has been proved to exist has, at the same time, also been presumed to exist. This is illogical as it would amount to facts which have been proved as also having been presumed. This would go beyond the explicit words and object of the presumption provisions as they are designed to meet a situation when there is no evidence of the facts to be presumed. As I said earlier presumptions are only a special mode of proving facts which must otherwise be proved by evidence. It follows that where there is such other evidence presumptions cease to apply as such evidence, being not inadmissible, is capable of proving the very facts to be presumed. Presumptions are therefore restricted in their operation to instances where there is evidence only of the basic facts. The limitation on the use of the presumption provisions in the face of available evidence can be discerned if the ramifications of their use in such circumstances are considered. It must first be observed that reliance on the presumption provisions where there is available evidence of the facts to be presumed will be unfavourable to the accused. This is because where the court relies on a statutory provision relating to a presumption of law like the presumption provisions it is bound to take the fact as proved until evidence to the contrary is given, on a balance of probabilities, to disprove it (see PP v. Yuvaraj [1968] CLJU 166; [1968] 1 LNS 116[1969] 2 MLJ 89; Nagappan Kuppusamy v. PP [1988] 1 CLJ 229[1988] 2 MLJ 53). …”

Penelitian dalam kes ini menunjukkan bahawa tiada keterangan langsung yang menunjukkan bahawa OKT1 dan OKT2 telah atau sedang menanam atau sedang menyemai atau sedang bercucuk tanam pokok ganja-ganja tersebut. Oleh itu Mahkamah ini perlu mempertimbangkan sama ada anggapan di bawah seksyen 6B

ADB 1952 boleh digunakan dalam kes ini. Persoalannya, adakah keterangan yang menunjukkan bahawa seseorang adalah pemilik kepada tanah di mana ditemui pokok-pokok ganja di tanam di atasnya maka anggapan seksyen 6B(4) ADB 1952 adalah terpakai.

Pada hemat Mahkamah keadaan di dalam sesuatu kes perlu diambil kira sebelum anggapan di bawah seksyen 6B(6) ADB 1952 digunakan. Mahkamah perlu meneliti keluasan tanah di mana dadah itu dijumpai ditanam perlu diberikan perhatian. Ini adalah disebabkan sekiranya sesuatu kawasan itu luas dan adalah mustahil untuk pemilik tanah dapat memastikan setiap bahagian tanahnya tidak terdedah untuk diusahakan penanaman pokok ganja oleh pihak ketiga.

Mahkamah ini perlu mengambil perhatian tanggungjawab pemilik tanah dengan kesalahan menanam ganja dalam kes ini boleh dibuktikan melalui keterangan langsung atau anggapan. Mahkamah perlu membezakan di antara anggapan dan tanggungjawab ketat (strict liability) di bawah undang-undang. Seksyen 6B(4) ADB 1952 itu adalah anggapan yang memerlukan penentuan fakta-fakta asas sebelum Mahkamah boleh menggunakan anggapan tersebut.

Pada kes ini adalah didapati batas di mana ganja itu ditanam berada di kawasan yang agak jauh dari rumah tempat tinggal dan berada di kawasan yang dipenuhi dengan rumput-rampai dan belukar. Mahkamah telah meneliti gambar batas tersebut di P47 gambar-gambar 11, 12, 13, 14. Adalah sukar untuk dilihat kewujudan batas-batas dari kawasan rumah tersebut atau dari kawasan garaj kereta di mana OKT1 itu ditangkap semasa serbuan dilakukan oleh pihak polis. Sementara itu bagi pokok ganja yang dikatakan di kawasan berjaring Mahkamah telah melihat P47 gambar-gambar 1, 2, 3, 4, 5, 6. Sementara P47 gambar-gambar 19, 20, 21, 22 adalah gambar dekat batas-batas tersebut.

Mahkamah juga telah melihat kedudukan di antara garaj dan kawasan berjaring tersebut seperti yang dapat dilihat di gambar P45 gambar 13. Pada masa yang sama Mahkamah juga mendapati tiada keterangan yang menunjukkan OKT1 terlibat dalam aktiviti perkebunan yang boleh dikaitkan dengan batas- batas dan tanaman di dalam khemah berjaring tersebut. Ini diambil kira bersama-sama dengan usia OKT1 pada masa itu iaitu lebih kurang 78 tahun. Namun ia tidak boleh mengelakkan tanggungjawabnya di sisi undang-undang jika terdapat keterangan bahawa aktiviti perkebunan yang melibatkan batas-batas dan tanaman di dalam khemah berjaring itu dilakukan oleh pihak ketiga atas arahan kawalan dan pengetahuan OKT1. Namun tiada keterangan sedemikian dikemukakan.

Apa yang ada ialah keterangan bahawa OKT1 adalah pemilik tanah tersebut maka ini menyebabkan OKT1 mempunyai tanggungjawab dan boleh dikaitkan dengan penanaman ganja-ganja tersebut berdasarkan anggapan di bawah seksyen 6B(4) ADB 1952. Mahkamah ini berpendapat ia tidak boleh dilakukan sedemikian dalam kes ini disebabkan keterangan berkenaan dengan kewujudan orang lain telah disahkan sendiri oleh saksi pendakwaan iaitu SP15 dan SP3. Ia mencadangkan terdapatnya individu lain yang terlibat di dalam aktiviti perkebunan yang merupakan tukang kebun di premis tersebut.

Berdasarkan kepada keterangan dan keadaan tersebut adalah tidak wajar untuk Mahkamah ini menggunakan anggapan tersebut bagi mengaitkan penanaman ganja dan penyemaian benih ganja di premis tersebut yang melibatkan OKT1 dan OKT2.

Oleh yang demikian disebabkan tiada keterangan langsung yang menunjukkan OKT1 dan OKT2 melakukan aktiviti cucuk tanam dan penyemaian ganja di dalam khemah berjaring dan batas-batas tersebut maka Mahkamah ini berpendapat Pendakwa Raya tidak berjaya menunjukkan satu kes prima facie bagi pertuduhan di bawah seksyen 6B(1) ADB 1952.

Bagi pertuduhan ini, keterangan yang dikemukakan telah terjumpanya cairan yang disyaki adalah di dalam dua botol “Virgin Coconut Oil”. Botol-botol tersebut ditemui oleh SP3 ketika serbuan di dalam bilik pertama sebahagian sebelah kiri rumah tersebut. Botol-botol telah dikemukakan kepada Mahkamah sebagai eksibit P34(A1) dan P34(A2).

Adakah disebabkan eksibit P34(A1) dan P34(A2) ditemui di dalam bilik di rumah OKT1 tersebut, maka OKT1 dan OKT2 ditunjukkan telah memilikinya dan telah melakukan kesalahan di bawah seksyen 9(1)(b) ADB 1952? Mahkamah ini berpendapat dengan terjumpanya dua botol tersebut di dalam rumah tersebut tidak secara automatik menyakinkan mereka adalah pemiliknya. Pendakwa Raya hendaklah menunjukkan bahawa mereka memiliki cecair tersebut. Mereka mempunyai kawalan dan pengetahuan tersebut.

Mahkamah telah meneliti keterangan yang dikemukakan dan mendapati selain daripada keterangan bahawa dua botol itu ditemui di rumah tersebut tiada keterangan yang menunjukkan bahawa OKT1 dan OKT2 mempunyai milikan terhadap botol-botol tersebut.

Mahkamah berpendapat bahawa keterangan yang menunjukkan bahawa OKT1 dan OKT2 tinggal di rumah tersebut seperti yang dinyatakan oleh SP15 tidak memadai untuk melunaskan tanggungjawab untuk menunjukkan kes prima facie terhadap pertuduhan di bawah seksyen 9(1)(b) ADB 1952.

Pendakwa Raya telah mengemukakan keterangan yang terdiri daripada ahli kimia, pegawai polis dan pegawai awam bagi memenuhi tanggungjawab untuk menunjukkan kes prima facie pada akhir kes pendakwaan. Ahli kimia telah mengesahkan bahawa eksibit-eksibit yang diujinya adalah merupakan dadah berbahaya. Ia dinyatakan melalui laporan kimia (P36).

Peguam OKT1 dan OKT2 semasa melakukan pemeriksaan balas kepada ahli kimia telah membangkitkan persoalan berkenaan dengan tatacara ujian yang dilakukan oleh ahli kimia. Ia telah dikatakan menjadikan laporan kimia tersebut tercalar kesahihan dan ketepatannya. Ahli kimia dalam keterangan tidak bersetuju dengan dakwaan bahawa ujian yang dilakukan adalah tidak teratur sehingga menjejaskan laporan kimia yang disediakannya. Pada masa yang sama tiada keterangan menentang (rebuttal) yang dikemukakan bagi menunjukkan bahawa prosedur analisa yang dilakukan oleh ahli kimia itu tidak teratur atau melencong daripada piawaian makmal ujian.

Mahkamah ini merujuk kepada kes Munusamy v Public Prosecutor [1987] 1 MLJ 492 yang telah menyatakan seperti yang berikut: “We are therefore of the view, that is this type of cases where the opinion of the chemist is confined only to the elementary nature and identity of substance, the court is entitled to accept the opinion of the expert on its face value, unless it is inherently incredible or the defence calls evidence in rebuttal by another expert to contradict the opinion. So long as some credible evidence is given by the chemist to support his opinion, there is no necessity for him to go into details of what he did in the laboratory, step by step.”

Ia telah diperjelaskan selanjutnya oleh Mahkamah Agong dalam kes Public Prosecutor v Lam San [1991] 3 MLJ 426 seperti yang berikut: “As to how a trial court should approach the evidence of a chemist, we wish to advert to the judgment of this court in Munusamy v PP [1987] 1 MLJ 492 where in a passage at p 496F, Mohamed Azmi SCJ on behalf of the court put in focus the function of the chemist in a trial of this nature: We are therefore of the view, that in this type of cases where the opinion of the chemist is confined only to the elementary nature and identity of substance, the court is entitled to accept the opinion of the expert on its face value, unless it is inherently incredible or the defence calls evidence in rebuttal by another expert to contradict the opinion. So long as some credible evidence is given by the chemist to support his opinion, there is no necessity for him to go into details of what he did in the laboratory, step by step. Two things are implicit in that passage. First, unless the evidence is so inherently incredible that no reasonable person can believe it to be true, it should be accepted as prima facie evidence. Secondly, so long as the evidence is credible, there is no necessity for the chemist to show in detail what he did in his laboratory.”

Oleh itu di dalam ketiadaan keterangan yang dapat menunjukkan bahawa tatacara pengendalian ujian adalah tidak teratur, Mahkamah menerima ujian dan keputusan yang dicerminkan melalui laporan kimia (P36) tersebut.

Ini bermakna elemen pertama bagi pertuduhan di bawah seksyen 39B ADB 1952 telah berjaya ditunjukkan oleh Pendakwa Raya.

Seterusnya adakah Pendakwa Raya telah menunjukkan bahawa OKT1 dan OKT2 mempunyai pengetahuan, kawalan dan milikan terhadap dadah-dadah tersebut. Pendakwa Raya melalui keterangan SP3 mengesahkan bahawa dadah-dadah itu dirampas daripada bilik di dalam rumah tersebut. Pada masa itu hanya OKT1 yang berada di rumah tersebut. SP15 mengatakan bahawa OKT2 iaitu anak OKT1 tinggal bersama-sama OKT1 dan menjaganya. Ini bermakna Pendakwa Raya menyatakan bahawa hanya OKT1 dan OKT2 tinggal di rumah tersebut, maka mereka sudah barang tentu mempunyai kawalan, pengetahuan dan milikan dadah-dadah tersebut. Ini adalah disebabkan tiada orang lain tinggal di situ.

SP15 menyatakan bahawa dia sedar bahawa ada tiga orang lain lagi yang berada di rumah tersebut. SP15 bersetuju semasa pemeriksaan balas setelah ditunjukkan beberapa pakaian peribadi yang dinisbahkan kepada seorang perempuan. Ia mencadangkan terdapat orang lain selain OKT1 dan OKT2 di premis tersebut. SP15 mengesahkan tiada sebarang sampel DNA diambil dan tiada siasatan lanjut dibuat bagi mengenalpasti individu tersebut. Mahkamah juga mendapati terdapat DNA beberapa orang yang tidak dikenali ditemui daripada sampel DNA yang diambil daripada rumah tersebut untuk dianalisa.

Seterusnya SP15 mengesahkan di dalam keterangannya terdapat dua orang lagi yang berurusan di rumah tersebut iaitu tukang kebun dan seorang lagi orang berketurunan Pakistan. Namun begitu tiada siasatan lanjut dilakukan. Mahkamah wajar mempertimbangkan alasan SP15 mengapa siasatan lanjut tidak dibuat berkenaan dengan penama-penama tersebut. Ia adalah disebabkan keterangan yang ada adalah mencukupi menunjukkan OKT1 dan OKT2 mempunyai pengetahuan, kawalan dan milikan dadah-dadah tersebut. SP15 telah berpuas hati hasil siasatan menatijahkan bahawa OKT1 dan OKT2 sahaja yang mempunyai kawalan, milikan dan pengetahuan dadah-dadah tersebut.

SP15 malahan menyatakan dalam keterangannya dengan pengalaman OKT1 sebagai bekas pegawai kanan kerajaan, OKT1 mempunyai pengetahuan bahawa barang-barang yang ditemui adalah dadah-dadah. Oleh itu tidak munasabah untuk OKT1 dan OKT2 menafikan berkenaan dengan dadah-dadah tersebut yang ditemui di dalam rumahnya.

Tatacara penyiasatan dan keterangan-keterangan yang diperolehi adalah di dalam ruang lingkup dan wewenang pegawai polis yang melakukan siasatan. Hala tuju siasatan dan cadangan pertuduhan yang sewajarnya adalah di bawah tanggungjawab badan penyiasatan.

Pada hemat Mahkamah ini bukanlah tindakan yang wajar untuk Mahkamah menunjuk arah bagaimana siasatan perlu dilakukan, apakah keterangan yang wajar dikemukakan. Pihak-pihak yang berkaitan dengan penyiasatan dan pendakwaan mempunyai keupayaan dan pengalaman yang terbaik untuk menjalankan penyiasatan dan pendakwaan yang sewajarnya. Kewibawaan mereka tidak wajar dipertikaikan atau diremehkan oleh Mahkamah.

Mahkamah ini berkewajipan untuk meneliti keterangan-keterangan yang dikemukakan di Mahkamah. Mahkamah hendaklah menimbangkan keterangan-keterangan tersebut dan memutuskan adakah ia relevan, boleh diterima masuk sebagai keterangan dan adakah berdasarkan keterangan-keterangan tersebut Pendakwa Raya telah menunjukkan kes prima facie di akhir kes pendakwaan dan telah membuktikan kes melampaui keraguan munasabah di akhir kes. Pada hemat Mahkamah keputusan membebaskan atau mensabitkan Tertuduh tidak boleh diasaskan semata-semata kepada kelemahan siasatan tetapi sebaliknya adakah Pendakwa Raya telah membuktikan kes melampaui keraguan yang munasabah. Ini bermakna Mahkamah hanya memutuskan kes jenayah berdasarkan kepada keterangan-keterangan yang dikemukakan dan berdasarkan kepada jalur undang-undang dan bukannya asas-asas yang di luar undang-undang dan keterangan. Ini adalah penting bagi menjamin kelestarian sistem keadilan dan keyakinan serta kepercayaan masyarakat terhadapnya.

Mahkamah ini mendapati di dalam kes in keterangan menunjukkan adanya akses oleh pihak ketiga ke rumah di mana dadah-dadah itu dijumpai. Walaupun, tidak dapat dinafikan bahawa semasa serbuan dibuat, OKT1 sahaja yang berada di tempat kejadian. Ia berada di kawasan yang berdekatan dengan garaj kereta.

Timbalan Pendakwa Raya berhujah bahawa keterangan SP3 yang menyatakan OKT1 kelihatan terkejut dan tertanya siapa yang datang ke rumah menjadi asas kepada Mahkamah perlu mengambil kira kelakuan OKT1 yang konsisten dengan kebersalahan OKT1. Mahkamah ini juga telah dirujuk kepada kes Parlan Dadeh v PP [2009] 1 CLJ 717 bagi menyokong hujahan pendakwaan bahawa OKT1 mempunyai pengetahuan berkenaan dengan dadah-dadah tersebut. Begitu juga Timbalan Pendakwa Raya merujuk kepada kes Aedy Osman v PP [2011] 1 CLJ 273 dan Marlan Marpaung v PP [2012] 8 CLJ 41 bagi mencadangkan bahawa OKT1 mempunyai pengetahuan berkenaan dengan dadah-dadah tersebut.

Jika diteliti kepada kes Parlan Dadeh (supra) adalah jelas menunjukkan bahawa Mahkamah boleh mengambil kira perlakuan Tertuduh seperti yang diperuntukkan di bawah seksyen 8 Akta Keterangan 1950. Ini dapat dilihat di perenggan [36] kes tersebut seperti yang berikut: “[36] The law relating to evidence of conduct is thus patent. If there is no evidence to show that the conduct is influenced by any fact in issue or relevant fact as required by s. 8 then it is not admissible as it would then be an equivocal act justifying inferences favourable to the accused being drawn. If it satisfies the requirement of s. 8 it is admissible. It must be observed that the degree of proof required to establish evidence of conduct would depend on the nature of the conduct. Conduct like the flight of an accused is a more positive act and is easily established. On the other hand conduct like the accused looking stunned, nervous, scared or frightened is very often a matter of perception and more detailed evidence may be required. Once admitted the court cannot resort to any other explanation for the conduct or draw inferences on its own accord to render it inadmissible. The onus is on the accused to explain his conduct pursuant to s. 9. Such explanation must not be in their barest possible form, but with a reasonable fullness of detail and circumstance (see R v. Stephenson [1904] 68 JP 524). The onus may be discharged even in the course of the case for the prosecution, for example, by way of cross-examination of relevant witnesses. If not so done it can be discharged only at the defence stage. However, the evidence admissible under the section must be confined to what is necessary for the purposes enumerated. Illustration (c) to s. 9 explains the operation of this principle. It provides that when A is accused of a crime the fact that soon after the commission of the crime he absconded from his house is relevant. But the fact that at the time when he left home he had sudden and urgent business at the place to which he went, is relevant, as tending to explain the fact that he left home suddenly. The details of the business on which he left, however, are not relevant, except in so far as they are necessary to show that the business was sudden and urgent. If the explanation is accepted by the court then the inference arising from the conduct is rebutted. If it is not accepted or if the accused does not explain his conduct the inference remains unrebutted.”

Penelitian kepada kes tersebut mendapati bahawa terdapat dua kelakuan yang boleh diambil kira oleh Mahkamah iaitu tindakan Tertuduh yang cuba melarikan diri yang dikatakan tindakan positif dan mudah dibuktikan dan satu lagi tindakan ialah keadaan Tertuduh yang terkejut atau kelihatan takut yang mana ia adalah merupakan satu persepsi yang memerlukan keterangan lanjut bagi mengesahkannya. Ini dapat dilihat dalam kes Parlan Dadeh (supra) seperti yang berikut: “… It must be observed that the degree of proof required to establish evidence of conduct would depend on the nature of the conduct. Conduct like the flight of an accused is a more positive act and is easily established. On the other hand conduct like the accused looking stunned, nervous, scared or frightened is very often a matter of perception and more detailed evidence may be required …”

Oleh itu satu tindakan Tertuduh yang bertindak dalam keadaan yang mencurigakan sebelum tangkapan atau cubaan melarikan diri adalah tidak mencukupi bagi menunjukkan tindakan tersebut konsisten dengan Tertuduh mempunyai pengetahuan berkenaan dengan dadah-dadah tersebut. Ini dinyatakan dalam kes Mohd Sah Jainuddin v PP [2026] CLJU 412 seperti yang berikut: “57. The learned HCJ also considered that Appellant's conduct at the time of his arrest under section 8 of the Evidence Act 1950. He was described as appearing to behave in a suspicious manner prior to the arrest, attempted to flee, and was arrested after a scuffle when PW2 introduced himself as a police officer and produced his identity card.

We are mindful that this factor, taken alone, may be insufficient to justify an inference that the Appellant had knowledge of the content of the sling bag (P13). Even an innocent person might display a similar reaction when accosted and restrained by the police. However, when his conduct is considered cumulatively with his behaviour prior to his arrest-behaving in a suspicious manner, there is a credible basis for inferring that he had prior knowledge of the contents of the sling bag (P13),”

Mahkamah ini mendapati bahawa selain daripada keterangan bahawa OKT1 berada dalam keadaan terkejut ketika pasukan polis melakukan serbuan ke rumah tersebut tiada keterangan lain yang menunjukkan bahawa berlaku pergelutan di antara OKT1 dan anggota serbuan. Pada hemat Mahkamah tindak tanduk OKT1 yang dikatakan kelihatan terkejut dengan kedatangan pegawai serbuan dan anggotanya adalah satu reaksi biasa apabila orang yang tidak dikenali hadir ke premis OKT1. Pada hemat Mahkamah ia tidak boleh dijadikan asas untuk menunjukkan bahawa OKT1 mempunyai pengetahuan berkenaan dengan dadah-dadah yang akhirnya ditemui di premis OKT1 tersebut.

Pada masa yang sama Timbalan Pendakwa Raya juga telah bersandarkan kepada seksyen 37(da) ADB 1952 untuk anggapan pengedaran berdasarkan kepada berat dadah yang terlibat.

Sementara itu Mahkamah juga perlu mengambil kira sama ada terdapat keterangan yang dapat menunjukkan niat bersama OKT1 dan OKT2. Timbalan Pendakwa Raya menggunakan seksyen 34 Kanun Keseksaan. Ia telah dihujahkan oleh peguam OKT-OKT tidak sesuai digunakan di dalam kes ini. Ia adalah disebabkan OKT2 ditangkap di tempat lain iaitu di Shah Alam sementara OKT1 sahaja yang berada di tempat kejadian semasa serbuan dibuat.

Pada masa yang sama juga tiada sebarang keterangan yang menunjukkan komunikasi di antara OKT1 dan OKT2 yang boleh menyokong hubungan yang boleh dijadikan asas untuk penggunaan seksyen 34 Kanun Keseksaan.

Adalah tidak dapat dinafikan bahawa niat bersama boleh berlaku secara spontan ia telah dinyatakan dalam ke Shamsuddin Hassan & Anor v PP [1991] 3 MLJ 314 dan Namasiyiam Doraisamy v PP & Other Cases [1987] 2 MLJ 336 yang telah menjadi sebahagian daripada undang-undang yang mantap berkenaan dengan seksyen 34 Kanun Keseksaan. Persoalannya dalam kes ini ialah adakah disebabkan terdapatnya DNA OKT2 melalui rambut yang ditemui di dalam bilik di mana dadah-dadah tersebut ditemui dan keterangan SP15 bahawa OKT1 dan OKT2 tinggal bersama di rumah tersebut sebelum kejadian membolehkan seksyen 34 Kanun Keseksaan digunakan dalam kes ini. Apa yang lebih penting pada masa kejadian OKT2 tidak berada di tempat kejadian yang menyebabkan tiadanya pemilikan fizikal dadah-dadah tersebut. Pada masa yang sama tiada juga keterangan yang dikemukakan oleh Pendakwa Raya bagi menunjukkan terdapatnya hubungan melalui telefon atau perbualan whatsapp yang menunjukkan OKT1 dan OKT2 berhubungan berkaitan dengan dadah-dadah di premis OKT1 tersebut. Ketiadaan keterangan tersebut menyebabkan tidak dapat ditunjukkan bahawa terdapatnya niat bersama sama ada secara spontan atau perancangan awal bagi membolehkan seksyen 34 Kanun Keseksaan bagi mengaitkan OKT1 dan OKT2 dengan dadah-dadah tersebut.

Oleh itu Mahkamah ini berpendapat tiada keterangan yang dapat menunjukkan bahawa terdapatnya niat bersama di antara OKT1 dan OKT2 sama ada terdapat perancangan awal untuk melaksanakan niat bersama tersebut atau niat bersama tersebut muncul secara spontan ketika serbuan dilakukan. Ini adalah disebabkan semasa serbuan OKT1 dan OKT2 tidak berada bersama-sama di tempat kejadian.

Setelah meneliti keterangan-keterangan Pendakwa Raya, hujahan-hujahan kedua-dua pihak, penelitian kepada eksibit-eksibit yang dikemukakan Mahkamah ini berpendapat bahawa pihak Pendakwa Raya tidak dapat menunjukkan satu kes prima facie terhadap OKT1 dan OKT2 bagi kesemua pertuduhan dalam kes ini. Oleh itu Mahkamah membebas dan melepaskan OKT1 dan OKT2 tanpa dipanggil membela diri. Bertarikh: 30 hb. Mac 2026 (ROSLAN BIN MAT NOR) HAKIM MAHKAMAH TINGGI MALAYA TEMERLOH, PAHANG DARUL MAKMUR Bagi Pihak Pendakwa Raya - TPR Shahrizat bin Ismail [Pengarah Pendakwaan Negeri Pahang], TPR Intan Norhilwani binti Mat Rifin dan TPR Nur Syafiqah binti Noorinda Pejabat Timbalan Pendakwa Raya Negeri Pahang, Pahang Darul Makmur Peguam Bagi Pihak OKT1 dan OKT2 - Tan Sri Dato’ Sri Muhammad Shafee bin Abdullah, Muhammad Farhan bin Shafee, Wee Yeong Kang dan Naresh a/l Mayachandaran Tetuan Shafee & Co.