Daud Bin Abdullah Sani (AB-83-21-01/2023)

Rokok putih D&J 20 ctn x 10 pkt x 20 btg

Rokok putih John JDB 25 ctn x 10 pkt x 20 btg

Rokok putih Mayor 6 ktn x 10 pkt x 20 btg

Rokok putih Canyon (Merah) 2 ctn x 10 pkt x 20 btg

Rokok kretek L.A Lights 10 ctn x 10 pkt x 16 btg

Rokok kretek Gudang Garam Surya 12 9 ctn x 10 pkt x 12 btg

Rokok kretek Gudang Garam Menthol 10 ctn x 10 pkt x 12 btg

Rokok kretek L.A Bold 10 ctn x 10 pkt x 20 btg Yang bernilai RM 1,975.60 di mana barang-barang tersebut merupakan barangan yang dilarang import di bawah Butiran 1, Bahagian II, Jadual Ketiga, Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017 dan dengan demikian kamu telah melakukan satu kesalahan di bawah Seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967 dan jika disabitkan kesalahan boleh dihukum di bawah Seksyen 135(1)(v)(aa) akta yang sama.”. [3] Kesemua jenis rokok yang dinyatakan dalam pertuduhan terhadap tertuduh akan dirujuk secara kolektif sebagai ‘barang kes rokok tersebut’ dalam alasan penghakiman ini. [4] Tertuduh tidak mengaku salah terhadap pertuduhan terhadapnya dan telah dibicarakan. [5] Di akhir kes pendakwaan, atas penilaian maksimum, Mahkamah berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya mengemukakan keterangan yang berwibawa bagi membuktikan setiap elemen kesalahan AB-83-21-01/2023 3 di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967. Sehubungan itu, Mahkamah mendapati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan satu kes prima facie terhadap tertuduh bagi pertuduhan tersebut. Mahkamah juga telah menggunakan anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 di akhir kes pendakwaan. Berdasarkan dapatan tersebut, Mahkamah telah memerintahkan tertuduh untuk membela diri atas pertuduhan yang dihadapinya. [6] Di akhir kes pembelaan, Mahkamah memutuskan bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan kes terhadap tertuduh melampaui keraguan yang munasabah. Mahkamah juga mendapati tertuduh gagal mematahkan anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 di atas imbangan kebarangkalian. Mahkamah kemudian mendapati tertuduh bersalah dan mensabitkannya atas pertuduhan di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967. [7] Setelah mendengar rayuan mitigasi hukuman daripada tertuduh dan faktor pemberat hukuman daripada pihak pendakwaan, Mahkamah memerintahkan seperti berikut:

Hukuman penjara selama dua (2) tahun terhadap tertuduh bermula dari tarikh sabitan pada 24/11/2025.

(ii) Mahkamah juga memerintahkan tertuduh di bawah peruntukan seksyen 119A Akta Kastam 1967 untuk membayar kepada Ketua Pengarah Kastam Malaysia duti import sebanyak RM3,296.00. Sekiranya tertuduh gagal membayar duti import tersebut, maka mengikut seksyen 283(1)(b)(iv) Kanun Tatacara Jenayah, tertuduh diperintahkan AB-83-21-01/2023 4 menjalani hukuman penjara selama 5 bulan sebagai penggantian bayaran duti import tersebut.

(iii) Mahkamah memerintahkan semua barang kes rokok termasuk sampel penilaian dan sampel penjenisan dilucut hak kepada Jabatan Kastam Diraja Malaysia selepas tamat tempoh rayuan mengikut seksyen 127(1) Akta Kastam 1967 untuk tujuan pelupusan selepas tamat tempoh rayuan. [8] Kemudian atas permohonan peguam bela terpelajar tertuduh, Mahkamah membenarkan penangguhan pelaksanaan hukuman dan pembayaran duti kastam sementara menunggu keputusan rayuan di Mahkamah Tinggi dengan syarat tertuduh menyempurnakan bon jaminan sebanyak RM 10,000.00 dengan seorang penjamin yang merupakan warganegara Malaysia. Mahkamah juga memerintahkan tertuduh melapor diri di balai polis terdekat setiap hari Isnin bermula 1 Disember 2025 sehingga rayuan diputuskan oleh Mahkamah Tinggi. [9] Penghakiman bertulis ini mengandungi keseluruhan analisis dan sebab-sebab keputusan dalam kes ini. RINGKASAN KES PENDAKWAAN [10] Sepanjang kes pendakwaan, sebanyak 9 orang saksi telah dipanggil oleh pihak pendakwaan untuk memberikan keterangan dan sebanyak 65 ekshibit telah dikemukakan kepada Mahkamah termasuk ekshibit yang dikemukakan oleh pihak pembelaan melalui saksi pendakwaan. AB-83-21-01/2023 5 [11] Kes pendakwaan adalah secara ringkasnya adalah seperti yang dijelaskan di bawah. Ada juga fakta kes yang akan dirujuk dalam analisis Mahkamah ini di bahagian kemudian penghakiman ini. [12] Kronologi kes ini bermula pada 24.01.2022 jam lebih kurang 10.30 pagi apabila Encik Azwan bin Abu Bakar (‘SP1’) menerima maklumat orang awam menerusi panggilan telefon berkaitan satu premis yang disyaki sebagai tempat penyimpanan rokok barang larangan. Premis tersebut adalah No. 279B Kampung Sungai Kerang, Trong, 34800 Taiping (‘premis serbuan’). [13] Pada pukul 10.45 pagi, SP1 telah menghubungi anggota serbuan dan pada pukul 11.00 pagi SP1 telah memberikan taklimat serbuan kepada anggota-anggota serbuan yang terlibat. Serbuan diketuai oleh SP1 sendiri dan dianggotai oleh tiga lagi anggota serbuan iaitu Encik Saiful Izwan bin Abdul Latiff (‘SP3’), Encik Mohamad Shaharom bin Ismail (‘SP4’) dan Encik Abdul Halim bin Abdullah (‘SP5’). [14] Pada jam lebih kurang 11.45 pagi, pasukan serbuan telah bergerak ke premis serbuan dengan menaiki kenderaan jabatan dan telah tiba di premis tersebut pada jam lebih kurang 12.10 tengah hari. [15] Setibanya di lokasi, SP1, SP3, SP4 dan SP5 telah membuat pemerhatian dan pemantauan dari jarak lebih kurang 50-meter dari premis serbuan. Hasil pemerhatian tersebut, mereka mendapati sebuah kenderaan jenis Volkswagen berwarna hitam diparkir di hadapan premis serbuan. SP1 juga melihat daun pintu hadapan premis serbuan dalam keadaan terbuka dan mengesyaki terdapat orang di dalam premis tersebut. AB-83-21-01/2023 6 [16] Kesemua anggota serbuan seterusnya membuat pemerhatian keadaan luar premis selama lebih kurang 15 minit. Tiada sebarang pergerakan keluar masuk premis serbuan dikesan. Oleh yang demikian, pada jam lebih kurang 12.25 tengah hari, SP1 bersama-sama anggota serbuan lain telah menyerbu masuk ke premis tersebut. [17] Setelah memasuki premis serbuan, SP1 mendapati premis tersebut digunakan sebagai tempat penyimpanan barang. Terdapat hanya seorang lelaki Melayu di dalam premis tersebut yang kemudian dikenali sebagai tertuduh. SP1 memperkenalkan diri dan tujuan kedatangan kepada tertuduh, memberikan kata-kata amaran serta memaklumkan bahawa pemeriksaan akan dijalankan di dalam premis. [18] SP1 kemudian mengarahkan SP4 dan SP5 untuk menjalankan pemeriksaan rapi di dalam premis yang dilakukan dengan disaksikan oleh tertuduh sendiri. SP3 pula diarahkan untuk mengambil gambar serbuan dan mengawal pintu masuk premis manakala SP1 mengawal tertuduh sepanjang masa serbuan. [19] Hasil pemeriksaan di dalam premis serbuan mendapati bahawa:

Premis serbuan hanya mempunyai satu pintu masuk dan keluar dan tiada pintu lain;

(ii) Rokok pelbagai jenama yang disyaki barang larangan telah dijumpai di belakang meja yang diletakkan di sebelah kanan pintu masuk/keluar premis. Rokok tersebut berada dalam bungkusan plastik dan juga kotak. Penemuan ini disaksikan oleh semua anggota serbuan dan tertuduh. AB-83-21-01/2023 7 [20] SP1 seterusnya membuat pemeriksaan ke atas barang kes rokok tersebut dengan disaksikan oleh tertuduh. Hasil pemeriksaan mendapati rokok-rokok tersebut tidak mempunyai setem cukai dan tidak mempunyai gambar amaran kesihatan pada pembungkusan dan terdapat juga tiga jenama rokok yang mempunyai setem cukai tetapi tidak sah. [21] SP1 kemudiannya bertanya kepada tertuduh mengenai pemilikan premis tersebut dan tertuduh menyatakan bahawa premis itu disewa oleh dirinya. Tertuduh juga gagal mengemukakan sebarang dokumen kastam berkaitan rokok yang tidak mempunyai setem cukai sah apabila diminta oleh SP1. [22] SP1 kemudian menahan tertuduh untuk siasatan lanjut dan menyita kesemua barang kes rokok tersebut. SP1 telah membuat pengiraan dan penandaan ke atas barang kes rokok tersebut dan mendapati jumlah keseluruhan adalah 92 karton (920 peket) yang mengandungi 16,840 batang rokok. Kesemua barang kes rokok tersebut telah dikemukakan serta dicamkan di Mahkamah dan ditandakan sebagai P1 hingga P10. [23] SP1 juga telah menyediakan Notis Penyitaan (P11) dan Borang Bongkar (P12) berkaitan rampasan barang kes rokok tersebut untuk diserahkan kepada Pegawai Penyiasat serta satu salinan kepada tertuduh. [24] Pada hari yang sama jam 2.58 petang, SP1 telah membuat laporan polis di Balai Polis Simpang, Perak. Laporan polis SP1 berhubung kes ini adalah seperti mana No. Repot Padang Gajah/000111/22 (P15). AB-83-21-01/2023 8 [25] Kemudian pada hari yang sama jam lebih kurang 4.00 petang, SP1 telah membuat penyerahan kes kepada Pegawai Penyiasat iaitu Amir Aizuddin bin Aziz (‘SP9’) melalui Borang Penyerahan Kes (P16) bersama - sama dokumen-dokumen berkaitan termasuk Notis Penyitaan (P11), Borang Bongkar (P12), gambar tempat kejadian (P13), pelan lakar (P14), tertuduh serta kesemua barang kes rokok yang telah ditanda. [26] SP9 kemudian telah menyiasat kes ini dan dalam keterangannya menyatakan bahawa tertuduh merupakan penyewa yang sah dan mempunyai kawalan terhadap premis serbuan tersebut. Pemilik premis iaitu Encik Abdul Jalil bin Idris (‘SP2’) telah mengesahkan bahawa premis serbuan tersebut disewa kepada tertuduh melalui perjanjian sewaan (P18) bagi tempoh 11.04.2021 hingga 11.10.2022 (1 tahun 6 bulan) dengan kadar sewaan RM400.00 sebulan. [27] Selain itu, barang kes rokok tersebut kemudiannya dihantar ke Jabatan Kimia Malaysia Negeri Perak dalam lapan sampel (P31–P38) untuk dianalisis oleh Encik Muhammad Abdul Faiz bin Zainuddin (‘SP7’). Hasil analisis seperti dalam Laporan Kimia (P39) mengesahkan bahawa:

4 paket rokok iaitu rokok jenama L.A. Lights, Surya Gudang Garam, Nusantara Gudang Garam Menthol Mild dan L.A. Bold mengandungi tembakau dan cengkih; dan

(ii) 4 paket rokok lagi iaitu iaitu rokok jenama D&J Premium, Canyon Signature (merah), John JDB dan Mayor mengandungi tembakau. AB-83-21-01/2023 9 [28] Seterusnya, barang kes rokok dihantar ke Jabatan Kastam Ipoh dalam lapan sampel untuk penilaian harga (P42–P49) dan klasifikasi penjenisan (P53–P60). Pegawai Penilai dan Klasifikasi iaitu Encik Azizi bin Mohamed Amin @ Muhimin (‘SP8’) dalam laporan penilaian harga (P50) menyatakan bahawa barang kes tersebut tidak mempunyai label cukai dengan nilai RM1,975.60. [29] Manakala dalam laporan keputusan klasifikasi (P61), SP8 mengelaskan barang kes rokok seperti berikut:

Rokok jenama D&J Premium, John JDB, Mayor dan Canyon Signature (Merah) adalah rokok putih; dan

(ii) Rokok jenama L.A. Light, Gudang Garam Surya, Gudang Garam Nusantara Menthol Mild dan L.A. Bold adalah rokok kretek. PENILAIAN DAN DAPATAN MAHKAMAH DI AKHIR KES PENDAKWAAN Penilaian maksimum dan prima facie [30] Tugas utama Mahkamah ini di akhir kes pendakwaan telah diperuntukkan dalam seksyen 173(f) dan seksyen 173(h) Kanun Tatacara Jenayah. Di peringkat ini, Mahkamah ini mesti membuat keputusan sama ada pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan satu kes prima facie terhadap tertuduh bagi pertuduhan yang dituduh keatasnya. AB-83-21-01/2023 10 [31] Bagi tujuan tersebut, Mahkamah mestilah melakukan penilaian maksimum terhadap keseluruhan keterangan pihak pendakwaan yang telah dikemukakan termasuk menilai kebolehpercayaan keterangan saksi-saksi pendakwaan dalam menentukan sama ada elemen kesalahan berjaya dibuktikan atau sebaliknya. Sekiranya lebih daripada satu inferens atau kesimpulan yang timbul daripada hasil penilaian ini, inferens yang memberi manfaat kepada tertuduh yang patut diterima oleh Mahkamah ini (rujuk keputusan Mahkamah Persekutuan dalam kes Public Prosecutor v Mohd Radzi bin Abu Bakar [2006] 1 CLJ 457). Elemen kesalahan [32] Bagi pertuduhan di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967, pihak pendakwaan perlu membuktikan elemen-elemen berikut dalam konteks kes semasa:

bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import di bawah Perintah Kastam (Larangan

(ii) bahawa tertuduh dengan kesedaran atau pengetahuan memiliki barang kes rokok tersebut; dan

(iii) bahawa tertuduh mengetahui atau menyedari bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import. (rujuk keputusan Mahkamah Tinggi dalam kes Park In Keun v PP [2021] CLJU 1092 di perenggan [15]). AB-83-21-01/2023 11 Analisis dan dapatan Mahkamah

Bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017 [33] Berkenaan elemen pertama bagi kesalahan ini, Mahkamah ini telah meneliti keterangan saksi-saksi pendakwaan secara penilaian maksimum. Mahkamah berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan elemen pertuduhan pertama ini. [34] Seksyen 2 Akta Kastam 1967 mentakrifkan ‘barang larangan’ seperti berikut: “Interpretation

(1) In this Act, unless the context otherwise requires— “prohibited goods” means goods the import or export of which is prohibited, either absolutely or conditionally by an order under section 31 and any subsidiary legislation made under this Act or by any other written law; ...”. [35] Berdasarkan takrifan tersebut, sesuatu barang dianggap sebagai ‘barang larangan’ di bawah suatu perintah yang dibuat di bawah seksyen 31 yang melarang import atau eksport barang tersebut sama ada secara mutlak atau bersyarat. [36] Dalam konteks kes semasa dan pada masa material, perintah yang relevan di bawah seksyen 31 ialah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. Perintah ini memperuntukkan (antara lainnya) bahawa AB-83-21-01/2023 12 pengimportan rokok adalah tertakluk kepada kawalan dan syarat-syarat tertentu sebagaimana dinyatakan di bawah Butiran 1, Bahagian II, Jadual Ketiga Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. [37] Oleh itu, rokok tergolong sebagai ‘barang larangan import’ kerana pengimportannya tidak dibenarkan secara bebas sebaliknya hanya dibenarkan jika mematuhi syarat-syarat yang ditetapkan. Syarat-syarat pengimportan rokok di bawah di bawah Butiran 1, Bahagian II, Jadual Ketiga, Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017 termasuk:

Mempamerkan amaran kesihatan (teks dan bergambar); dan

(ii) Mempunyai setem cukai yang diluluskan oleh Ketua Pengarah Kastam. [38] Kegagalan mematuhi syarat-syarat ini akan menyebabkan rokok tersebut terkeluar daripada kebenaran bersyarat yang diberikan dan seterusnya menjadikannya ‘barang larangan import’ di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. [39] Dalam kes ini, barang kes rokok tersebut telah dihantar ke Jabatan Kimia Malaysia Negeri Perak dalam lapan sampel (P31–P38) untuk dianalisis oleh SP7. Hasil Laporan Kimia (P39) mengesahkan bahawa empat paket rokok iaitu L.A. Lights, Surya Gudang Garam, Nusantara Gudang Garam Menthol Mild dan L.A. Bold mengandungi tembakau dan cengkih. Menurut SP7, rokok jenis ini sesuai diperjeniskan di bawah No. Kepala 2402.20.20 00 iaitu “cigarettes containing tobacco: clove cigarettes” di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import)

AB-83-21-01/2023 13 [40] Manakala empat paket rokok lagi iaitu D&J Premium, Canyon Signature (Merah), John JDB dan Mayor didapati mengandungi tembakau. Menurut SP7, rokok jenis ini sesuai diperjeniskan di bawah No. Kepala 2402.20.90 00 iaitu “cigarettes containing tobacco: other” di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. [41] Seterusnya, barang kes rokok tersebut turut dihantar ke Jabatan Kastam Ipoh dalam lapan sampel berasingan untuk tujuan penilaian harga (P42–P49) dan klasifikasi (P53–P60). SP8 dalam laporan penilaian harga (P50) mendapati bahawa kesemua rokok tersebut tidak mempunyai label cukai dengan nilai keseluruhan sebanyak RM1,975.60 dan jumlah duti terlibat sebanyak RM11,074.36. [42] Manakala dalam laporan keputusan klasifikasi (P61), SP8 mengesahkan pengkelasan barang kes seperti berikut:

Rokok jenama D&J Premium, John JDB, Mayor dan Canyon Signature (Merah) adalah rokok putih; dan

(ii) Rokok jenama L.A. Light, Gudang Garam Surya, Gudang Garam Nusantara Menthol Mild dan L.A. Bold adalah rokok kretek. [43] SP7 dan SP8 telah mengesahkan bahawa barang kes rokok yang dirampas dari premis serbuan dikelaskan di bawah tarif 2402.20.20 00 dan 2402.20.90 00 seperti mana yang diperuntukkan dalam Kolum 3 di bawah Butiran 1, Bahagian II, Jadual Ketiga, Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. AB-83-21-01/2023 14 [44] Oleh itu, barang kes rokok yang dirampas dari premis serbuan tergolong sebagai ‘barang larangan import’ sekiranya tidak memenuhi syarat-syarat yang ditetapkan di bawah Butiran 1,

Dalam kes ini, adalah tidak dipertikaikan bahawa barang kes rokok tersebut tidak dilekatkan dengan setem cukai yang diluluskan oleh Ketua Pengarah Kastam dan juga tidak mempunyai gambar amaran kesihatan pada pembungkusan rokok tersebut. Oleh yang demikian, berdasarkan ketidakpatuhan kepada syarat-syarat mandatori tersebut, barang kes rokok tersebut adalah dengan jelas merupakan barang larangan import.

Tambahan pula, tertuduh tidak mengemukakan apa-apa dokumen untuk membuktikan bahawa barang kes rokok tersebut telah diimport menurut cara dan kaedah yang ditetapkan di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017. Tiada juga sebarang dokumen dikemukakan kepada Mahkamah bagi membuktikan bahawa cukai yang terlibat telah dibayar oleh tertuduh.

Malah kesemua barang kes rokok ini telah dibawa ke hadapan Mahkamah dan telah dicamkan oleh ketua serbuan iaitu SP1 dan seterusnya oleh Pegawai Penyiasat, SP9. Mahkamah ini juga telah melihat sendiri ekshibit-ekshibit tersebut semasa perbicaraan.

Melalui pengecaman SP1, telah disahkan bahawa kesemua barang kes rokok tidak mempunyai gambar amaran kesihatan pada pembungkusan. Selain itu, SP1 juga telah mengesahkan bahawa barang kes rokok (P2 dan P7 hingga P10) tidak mempunyai setem cukai. Manakala barang kes rokok (P3 hingga P4 dan P6) didapati mempunyai setem cukai, namun setem tersebut adalah tidak sah.

Semasa memberikan keterangan, SP1 juga telah menunjukkan kepada Mahkamah secara perbandingan antara setem cukai yang sah yang diluluskan oleh Ketua Pengarah Kastam dengan setem cukai yang tidak sah yang terdapat pada paket rokok P3 hingga P4 dan P6. Perkara ini turut disahkan oleh Pegawai Penyiasat, SP9.

Oleh yang demikian, berdasarkan keseluruhan keterangan dan ekshibit-ekshibit yang dikemukakan, Mahkamah ini mendapati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan elemen pertama bagi kesalahan ini.

(ii) Bahawa tertuduh dengan kesedaran atau pengetahuan memiliki barang kes rokok tersebut [51] Elemen kedua ini berkaitan dengan elemen pemilikan barang kes rokok tersebut. [52] Dalam membuktikan elemen ini, pihak pendakwaan perlu membuktikan bahawa tertuduh mempunyai kawalan atau jagaan ke atas barang kes rokok tersebut dan mempunyai pengetahuan akan kewujudan barang kes rokok tersebut. Kawalan dan jagaan merujuk kepada keadaan dimana seseorang itu mempunyai kuasa untuk berurusan dengan AB-83-21-01/2023 16 sesuatu barang itu sebagai kepunyaannya dan bukannya kepunyaan orang lain. Kebiasaanya bukti pengetahuan merupakan suatu perkara inferens yang perlu dibuat berdasarkan keterangan-keterangan yang dikemukakan kepada Mahkamah. [53] Mahkamah ini mendapati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan elemen ini berdasarkan alasan-alasan berikut. [54] Pertama, berhubung dengan tarikh, masa dan lokasi serbuan sebagaimana yang dinyatakan dalam pertuduhan, Mahkamah mendapati bahawa perkara-perkara ini tidak dicabar oleh pihak pembelaan pada bila-bila masa. Oleh itu, Mahkamah menerima keterangan pihak pendakwaan berhubung perkara-perkara ini. [55] Kedua, berkenaan isu pemilikan terhadap barang kes rokok, Mahkamah mendapati bahawa keterangan anggota – anggota kastam yang terlibat iaitu SP1, SP3, SP4 dan SP5 adalah konsisten sepanjang perbicaraan dan tidak bercanggah antara satu sama lain. Tiada apa-apa yang luar biasa atau tidak munasabah dalam keterangan mereka yang memerlukan Mahkamah ini perlu menolak keterangan tersebut. [56] Mahkamah menerima keterangan bahawa SP1 bersama-sama pasukan serbuan telah membuat pemerhatian dan pemantauan ke atas premis serbuan selama lebih kurang 15 minit dari jarak kira-kira 50 meter. Sepanjang tempoh tersebut, tiada sebarang pergerakan keluar masuk dari premis serbuan dikesan. SP1 juga mendapati pintu hadapan premis berada dalam keadaan sedikit terbuka dan mengesyaki terdapat individu di dalamnya. Selain itu, pemerhatian di bahagian belakang premis AB-83-21-01/2023 17 menunjukkan kawasan tersebut dipenuhi semak samun sekali gus menyukarkan akses ke dalam premis dari arah belakang. [57] Selepas pemantauan dilakukan, pasukan serbuan telah memasuki premis tersebut dan mendapati hanya tertuduh berada di dalam premis berkenaan. Tertuduh telah dicamkan secara positif oleh semua anggota serbuan. [58] Dalam premis tersebut, pasukan serbuan telah menemui rokok pelbagai jenama yang disyaki sebagai barang larangan import. Rokok-rokok tersebut dijumpai di belakang sebuah meja berhampiran pintu masuk/keluar premis di mana sebahagiannya berada dalam bungkusan plastik dan sebahagiannya dalam kotak. Penemuan ini disaksikan oleh semua anggota serbuan serta tertuduh sendiri. [59] Mahkamah juga telah meneliti gambar-gambar tempat kejadian dan barang kes (P13(1–33)) yang jelas, terperinci dan menggambarkan keadaan semasa serbuan. Malah, terdapat gambar yang menunjukkan tertuduh berada di premis serbuan dan menyaksikan sendiri pemeriksaan yang dijalankan. Oleh itu, kehadiran tertuduh di dalam premis pada masa serbuan adalah tidak boleh dinafikan. [60] Seterusnya, Mahkamah mengambil kira keterangan bahawa premis serbuan hanya mempunyai satu pintu masuk dan keluar serta tiada akses lain. Ini ditambah dengan ketiadaan pergerakan keluar masuk sepanjang tempoh pemerhatian oleh anggota serbuan membawa inferens bahawa hanya tertuduh mempunyai kawalan ke atas premis tersebut pada masa berkenaan termasuk barang kes rokok yang dijumpai di dalam premis serbuan tersebut. AB-83-21-01/2023 18 [61] Seterusnya Mahkamah juga menerima keterangan bahawa premis serbuan iaitu No. 279B Kampung Sungai Kerang, Trong, Taiping, Perak telah disewa oleh tertuduh daripada SP2. SP2 mengesahkan kewujudan perjanjian sewaan (P18) bagi tempoh 11.04.2021 hingga 11.10.2022 dengan kadar sewaan RM400 sebulan. Oleh itu, pada tarikh serbuan iaitu 24.01.2022, tertuduh adalah penyewa yang sah premis tersebut. [62] Keterangan SP2 ini turut disokong oleh hasil siasatan pegawai penyiasat (SP9) melalui semakan dengan Pejabat Tanah dan Galian Daerah Larut Matang dan Selama yang mengesahkan pemilik berdaftar premis adalah SP2 yang menyewakan premis tersebut kepada tertuduh. Ini menguatkan lagi inferens bahawa tertuduh mempunyai kawalan terhadap premis berkenaan sepanjang tempoh sewaan termasuk barang kes rokok yang dijumpai di dalam premis serbuan tersebut. [63] Berkenaan isu kawalan apabila melibatkan penyewaan premis, Mahkamah merujuk kepada kes-kes berikut yang telah memutuskan bahawa:

Dalam kes PP lwn. Zyrith Nur Aina Binti Zainudin & Satu Lagi [2019] CLJU 2122, Mahkamah Tinggi memutuskan bahawa penyewaan premis membuktikan penyewa adalah penghuni yang mempunyai kawalan, jagaan atau pengurusan ke atas premis yang disewa.

(ii) Dalam kes A Sarpian Azmi lwn. PP [2019] CLJU 672, Mahkamah Rayuan telah sahkan keputusan Mahkamah Tinggi dalam kes PP lwn. A Sarpian Azmi [2017] CLJU 2154 bahawa jika tiada orang lain berada di dalam premis semasa AB-83-21-01/2023 19 serbuan dan premis itu disewa oleh tertuduh, maka ini membuktikan tertuduh mempunyai kawalan atau jagaan ke atas premis di mana barang kes dijumpai. [64] Berdasarkan kes-kes di atas dan keseluruhan keterangan, Mahkamah berpuas hati bahawa tertuduh mempunyai kawalan penuh ke atas premis serbuan tersebut. Kehadiran tertuduh seorang diri dalam premis serbuan, statusnya sebagai penyewa yang sah, ketiadaan akses pihak lain, serta penemuan barang kes dalam premis tersebut membawa kepada satu inferens yang munasabah bahawa tertuduh mempunyai kawalan terhadap barang kes rokok tersebut. [65] Mahkamah seterusnya meneliti elemen pengetahuan tertuduh terhadap kewujudan barang kes rokok tersebut. Adalah prinsip yang mantap bahawa pengetahuan tidak semestinya dibuktikan secara langsung, sebaliknya boleh dibuktikan melalui inferens daripada fakta dan keadaan sekeliling kes. Misalnya pengetahuan boleh diinferenskan daripada kuantiti dan kedudukan barang kes. Apabila barang kes dijumpai dalam kuantiti yang besar dan berada di lokasi yang jelas, adalah tidak munasabah bagi tertuduh untuk menafikan pengetahuan terhadap kewujudan barang tersebut. [66] Dalam kes ini, barang kes rokok dijumpai dalam kuantiti yang besar iaitu sebanyak 92 karton mengandungi 16,840 batang rokok. Tambahan pula, rokok-rokok tersebut tidak disorok secara terselindung sepenuhnya, sebaliknya ditempatkan berhampiran pintu masuk premis. Kedudukan dan kuantiti barang kes rokok ini bukanlah sesuatu yang kecil atau tersembunyi sehingga boleh AB-83-21-01/2023 20 terlepas daripada pengetahuan tertuduh yang berada di dalam premis tersebut. Malah berdasarkan gambar-gambar premis di P13, premis tersebut bukanlah satu premis yang besar dan luas sehingga keberadaan barang kes rokok dalam premis tersebut terlepas daripada pemandangan tertuduh. [67] Tambahan pula, tertuduh merupakan satu-satunya individu yang berada di dalam premis semasa serbuan dijalankan dan mempunyai kawalan penuh ke atas premis tersebut sebagai penyewa premis. Dalam keadaan sedemikian, adalah munasabah untuk Mahkamah membuat inferens bahawa tertuduh mempunyai pengetahuan terhadap kewujudan barang kes tersebut dalam premis tersebut (lihat keputusan Mahkamah Rayuan dalam kes Lim Kih Chong lwn. PP & Satu Lagi Rayuan [2018] CLJU 1769). [68] Sehubungan itu, Mahkamah mendapati bahawa elemen pemilikan telah berjaya dibuktikan oleh pihak pendakwaan melampaui keraguan munasabah.

(iii) bahawa tertuduh mengetahui atau menyedari bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import. [69] Bagi elemen ini, Mahkamah merujuk kepada anggapan pengetahuan bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 yang memperuntukkan bahawa: “Penalty relating to smuggling offences, evasion of duty, fraud, etc. AB-83-21-01/2023 21

(1) …

In any prosecution under this section or section 139 any dutiable, uncustomed or prohibited goods shall be deemed to be dutiable, uncustomed or prohibited goods, as the case may be, to the knowledge of the defendant unless the contrary be proved by such defendant.”. [70] Pemakaian anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 telah dibincangkan dalam kes Wolfgang Pzetzholdt v Public Prosecutor [1970] 2 MLJ 195 di mana Mahkamah telah memutuskan seperti berikut di muka surat 197: “There is, of course, the presumption under section 135(2) of the Customs Act which reads as follows: – … There is no doubt that the presumption came into operation once it was proved that the prohibited goods were in the possession of the appellant. All that presumption says is that the appellant was thereby deemed to have the knowledge that those goods were prohibited goods unless he proved the contrary.”. (Penekanan ditambah). [71] Pendekatan yang sama turut dijelaskan dalam kes Park In Keun v PP [2021] CLJU 1092 di mana Mahkamah Tinggi menyatakan seperti berikut: “[16] Once the prosecution succeeded in proving these ingredients, the rebuttable presumption under section 135(2) of the Customs Act 1967 applies. The prohibited goods are deemed to be prohibited goods to the knowledge of the accused....”. [72] Selain itu, Mahkamah turut merujuk kepada kes PP v Koo Cheh Yew & Anor [1980] 2 MLJ 242 di mana Suffian LP memutuskan bahawa: AB-83-21-01/2023 22 “A denial by the accused of knowledge of the relevant prohibition under section 135(1)(a) of the Customs Act 1967 does not entitle him simpliciter to an acquittal. Even if he proves to the satisfaction of the court that he in fact does not know the existence of the prohibition, he is still not entitled to be acquitted unless he proves on a balance of probabilities that he could not have reasonably known of the prohibition.”. (Penekanan ditambah). [73] Mahkamah juga merujuk kepada kes Lau Kien Chung v PP [1993] 3 CLJ 332 yang memutuskan bahawa: “This brings to element (c) which concerns the accused’s knowledge that the goods were uncustomed at the time of conveyance. Under s 135(2), such goods are presumed to be uncustomed to the knowledge of the accused unless he proved to the contrary.”. [74] Selanjutnya, Mahkamah merujuk kepada kes Pendakwa Raya v Sekaran A/L Odayam [2010] MLJU 1729 yang menjelaskan sifat anggapan ini sebagai anggapan yang bergantung kepada pembuktian milikan barang kes oleh pihak pendakwaan seperti berikut: “[10] I agree with the contention of the learned defence counsel that before the prosecution can invoke the presumption under s. 135(2) of the Customs Act, 1967, the element of possession of the prohibited items by the Respondent/Accused has to be established. In other words, that this is a “parasitic presumption” which does not stand alone but relies on the proof of possession. Without proof of possession the element of “knowingly concerned” cannot be established. There is no dearth of authority for counsel’s proposition that the “possession” referred to has to be “exclusive custody or control” or “custody or control to the exclusion of all others …”. (Penekanan ditambah). [75] Oleh itu, prinsip-prinsip berkaitan pemakaian anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 boleh dirumuskan seperti berikut: AB-83-21-01/2023 23

Pihak pendakwaan hendaklah terlebih dahulu membuktikan dua elemen/fakta asas iaitu:

bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017; dan

bahawa tertuduh mempunyai milikan terhadap barang kes rokok tersebut pada tarikh, masa dan tempat sebagaimana dinyatakan dalam pertuduhan.

(ii) Hanya setelah kedua-dua elemen ini dibuktikan, barulah anggapan undang-undang di bawah seksyen 135(2) boleh diguna pakai atau triggered. Anggapan ini tidak berdiri sendiri, sebaliknya bersifat “parasitik” iaitu bergantung sepenuhnya kepada pembuktian awal elemen milikan oleh pihak pendakwaan.

(iii) Setelah anggapan tersebut triggered, Mahkamah boleh membuat anggapan bahawa tertuduh mempunyai pengetahuan bahawa barang kes tersebut adalah barang larangan import tanpa memerlukan keterangan langsung mengenai pengetahuan sebenar tertuduh.

(iv) Kesan daripada penggunaan anggapan ini adalah beban pembuktian beralih kepada tertuduh untuk mematahkan anggapan tersebut atas imbangan kebarangkalian. AB-83-21-01/2023 24 [76] Mahkamah juga ingin menambah bahawa penggunaan anggapan undang-undang pada akhir kes pendakwaan bagi membuktikan mana-mana elemen kesalahan bukanlah sesuatu yang asing dalam undang-undang jenayah. Secara asasnya, pihak pendakwaan boleh membuktikan setiap elemen kesalahan melalui tiga kaedah berikut:

Pertama dengan mengemukakan keterangan langsung yang boleh dipercayai berkaitan elemen kesalahan tersebut. Ini dikenali sebagai keterangan langsung (direct evidence).

(ii) Kedua dengan membuat kesimpulan fakta atau inferens berdasarkan keterangan keadaan (circumstantial evidence) yang boleh dipercayai.

(iii) Ketiga dengan menggunakan anggapan undang-undang (legal presumption) iaitu melalui pembuktian fakta-fakta asas yang relevan kepada sesuatu elemen kesalahan yang kemudiannya membolehkan pihak pendakwaan mengguna pakai anggapan undang-undang bagi membuktikan elemen tersebut. (rujuk keputusan Mahkamah Persekutuan dalam kes Abdullah bin Atan v. PP & Anor Appeal [2020] 9 CLJ 151 dan Michigan Law Review, ‘Presumptions as Evidence in Criminal Cases’ di muka surat 504). [77] Dalam kes ini, Mahkamah mendapati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan fakta asas iaitu pemilikan terhadap barang kes rokok oleh tertuduh. Mahkamah juga mendapati bahawa barang kes rokok yang dirampas dari premis serbuan adalah merupakan barang AB-83-21-01/2023 25 larangan import di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import)

Berdasarkan kedua-dua dapatan ini, anggapan pengetahuan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 adalah terpakai terhadap tertuduh yang tertuduh mempunyai pengetahuan bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import. [78] Mahkamah juga mengambil kira bahawa tertuduh tidak mengemukakan sebarang dokumen atau keterangan berkaitan barang kes rokok tersebut sama ada ianya telah dibayar duti atau diimport secara sah. Malah tiada resit pembayaran duti atau apa-apa dokumen berkaitan barang rokok yang dirampas dalam simpanan tertuduh. [79] Dengan itu, pihak pendakwaan berjaya membuktikan elemen ketiga ini dengan mengguna pakai anggapan undang-undang di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967. ISU BERBANGKIT DI AKHIR KES PENDAKWAAN Isu 1: Sama ada tertuduh mempunyai pemilikan eksklusif terhadap barang kes rokok yang dijumpai dalam premis serbuan [80] Pihak pembelaan menghujahkan bahawa tertuduh tidak mempunyai pemilikan eksklusif terhadap barang kes rokok yang dijumpai di dalam premis serbuan. Hujahan ini berdasarkan kepada dakwaan bahawa siasatan pegawai penyiasat (SP9) adalah tidak lengkap khususnya berkaitan akses ke premis tersebut. [81] Antara kelemahan siasatan yang dibangkitkan oleh pihak pembelaan adalah seperti berikut: AB-83-21-01/2023 26  SP9 tidak mengetahui berapa jumlah kunci premis;  SP9 tidak mengetahui siapa yang memegang kunci premis;  SP9 tidak mengetahui bilangan pekerja di premis tersebut;  Tiada penyitaan kunci dibuat dalam kes ini;  SP9 tidak pasti kaedah penjualan rokok dalam kuantiti besar;  SP9 tidak mengetahui sama ada tertuduh memegang kunci premis;  SP9 tidak mengetahui kekerapan tertuduh berada di premis;  SP9 tidak mengetahui siapa yang keluar masuk premis; dan  SP9 tidak mengetahui siapa yang meletakkan rokok di premis tersebut. [82] Berdasarkan kekurangan-kekurangan ini, pihak pembelaan berhujah bahawa wujud keraguan munasabah sama ada tertuduh benar-benar mempunyai pemilikan eksklusif terhadap barang kes dan oleh itu tertuduh wajar dilepaskan dan dibebaskan. [83] Selain itu, pihak pembelaan telah mengemukakan dan bergantung kepada ekshibit IDD 19 (gambar premis serbuan) untuk menyokong hujahan bahawa premis serbuan mempunyai pintu-pintu lain yang membolehkan akses oleh pihak ketiga. Oleh itu, menurut pihak pembelaan, tertuduh tidak mempunyai kawalan eksklusif ke atas premis tersebut. [84] Mahkamah telah meneliti hujahan pihak pembelaan ini secara menyeluruh. Walau bagaimanapun, dengan hormatnya, Mahkamah tidak dapat bersetuju dengan peguam bela terpelajar bahawa kekurangan siasatan yang dibangkitkan tersebut adalah fatal kepada kes pendakwaan atas alasan-alasan berikut.

Isu akses orang lain kepada premis tidak timbul [85] Mahkamah mendapati tiada keterangan yang menunjukkan bahawa orang lain mempunyai akses terhadap premis tersebut. Keterangan semua anggota serbuan (SP1, SP3, SP4 dan SP5) serta pemilik premis (SP2) adalah konsisten bahawa premis tersebut hanya mempunyai satu pintu masuk/keluar sahaja. [86] Tiada sebarang cadangan yang dikemukakan oleh pihak pembelaan semasa pemeriksaan balas bahawa saksi-saksi ini mempunyai motif untuk berpakat atau memberi keterangan palsu. Keterangan mereka juga tidak digugat secara material. [87] Oleh itu, Mahkamah menerima keterangan saksi-saksi ini sebagai boleh dipercayai. Dakwaan pembelaan bahawa terdapat akses lain ke premis juga tidak disokong oleh mana-mana keterangan.

(ii) Pemerhatian sebelum serbuan menyokong kawalan oleh tertuduh [88] Mahkamah juga mengambil kira bahawa pasukan serbuan telah membuat pemerhatian selama kira-kira 15 minit sebelum serbuan dilakukan. Sepanjang tempoh tersebut, tiada pergerakan keluar masuk dari premis tersebut. [89] Apabila serbuan dibuat, hanya tertuduh sahaja ditemui berada di dalam premis. Tambahan pula, premis di sebelah kiri dan kanan juga tidak beroperasi dan tiada individu lain ditemui di kawasan tersebut seperti mana keterangan SP1. Keterangan ini menguatkan inferens bahawa AB-83-21-01/2023 28 tertuduh mempunyai kawalan terhadap premis serbuan pada masa serbuan.

(iii) Isu kunci tidak menjejaskan kes pendakwaan [90] Mahkamah berpendapat bahawa kegagalan merampas kunci premis bukanlah satu kelemahan yang bersifat fatal kepada kes pendakwaan. Dalam konteks kes ini, keterangan menunjukkan bahawa tertuduh adalah penyewa sah premis tersebut berdasarkan perjanjian sewaan (P18). Sebagai penyewa, adalah munasabah untuk tertuduh mempunyai akses serta kawalan ke atas premis berkenaan sepanjang tempoh kuat kuasa perjanjian sewaan tersebut. [91] Malah, di bawah terma perjanjian sewaan tersebut, pemilik premis telah menyerahkan kunci premis kepada tertuduh sebagai penyewa dan pada masa serbuan dijalankan, perjanjian sewaan tersebut masih berkuat kuasa sepenuhnya. Tambahan pula, keterangan menunjukkan bahawa premis tersebut berada dalam keadaan tidak berkunci di mana tertuduh berada di dalam premis semasa serbuan dijalankan yang menguatkan lagi inferens bahawa tertuduh mempunyai akses dan kawalan ke atas premis tersebut. [92] Dalam keadaan ini, isu seperti siapa yang memegang kunci, kekerapan tertuduh berada di premis atau siapa yang meletakkan barang kes rokok di dalam premis adalah bersifat spekulatif semata-mata dan tidak mematahkan inferens bahawa tertuduh sebagai penyewa tunggal yang hadir di premis semasa serbuan mempunyai kawalan terhadap premis tersebut dan seterusnya terhadap barang kes yang dijumpai di dalamnya. AB-83-21-01/2023 29

(iv) IDD 19 tidak mempunyai nilai keterangan [93] Mahkamah telah meneliti ekshibit IDD 19 tersebut dengan teliti bersama-sama keseluruhan keterangan dalam kes ini. [94] Mahkamah mendapati bahawa ekshibit IDD 19 tidak mempunyai nilai keterangan (evidentiary value) kerana tidak jelas bila gambar tersebut diambil, dalam keadaan apa gambar tersebut diambil dan sama ada IDD 19 ini menggambarkan keadaan sebenar premis pada masa serbuan dilakukan. Sebaliknya, gambar-gambar dalam P13(1)–(33) adalah lebih relevan dan mempunyai nilai keterangan yang tinggi kerana gambar-gambar ini diambil semasa serbuan dan jelas menggambarkan keadaan sebenar premis pada masa serbuan. [95] Malah maker kepada IDD 19 juga tidak dipanggil untuk memberikan keterangan. Maka IDD 19 hanyalah bagi tujuan identification sahaja dan tidak membentuk sebahagian daripada keterangan dalam kes ini (lihat kes Public Prosecutor v Datuk Haji Harun bin Haji Idris & Ors [1977] 1 MLJ 180). [96] Seterusnya keterangan yang diberikan oleh saksi-saksi pendakwaan khususnya anggota-anggota serbuan adalah konsisten bahawa premis tersebut hanya mempunyai satu pintu masuk utama. Mahkamah memberikan berat tinggi kepada nilai keterangan saksi-saksi ini kerana mereka berada di premis pada masa serbuan dan telah menjalankan pemerhatian serta serbuan secara langsung. [97] Tambahan pula, SP2 sebagai pemilik premis telah secara jelas menafikan cadangan peguam bela terpelajar ketika pemeriksaan balas AB-83-21-01/2023 30 berkenaan kewujudan mana-mana laluan lain yang boleh digunakan untuk memasuki premis tersebut. Keterangan ini adalah keterangan langsung daripada pihak yang paling ‘kompeten’ untuk mengesahkan struktur dan akses premis.

Prinsip undang-undang mengenai pemilikan eksklusif [98] Mahkamah tidak bersetuju dengan hujahan pihak pembelaan bahawa pihak pendakwaan perlu membuktikan pemilikan eksklusif ke atas barang kes rokok yang ditemui di dalam premis tersebut. [99] Mahkamah merujuk kepada prinsip yang dinyatakan dalam kes Public Prosecutor v Denish a/l Madhavan [2009] 2 MLJ 194 di mana Mahkamah Persekutuan menjelaskan bahawa pemilikan tidak semestinya bersifat eksklusif kepada seorang individu sahaja. Apa yang penting ialah sama ada tertuduh mempunyai kawalan serta keupayaan untuk mengecualikan pihak lain daripada menggunakan premis atau barang kes rokok tersebut. [100] Mahkamah Persekutuan dalam kes tersebut telah memutuskan bahawa: “Before proceeding to consider the reasons for the Court of Appeal’s decision, we will say a few words about ‘exclusive’ possession. It is inappropriate to speak of possession of an article in criminal law as exclusive possession. One is either in possession or not in possession, although one could be in possession jointly with another or others. To say that the prosecution of a drug case fails because there has been no proof of exclusive possession is apt to convey the wrong impression that it is only in cases where possession is entirely with one person, — that is, ‘exclusive’ — that a conviction is possible. When AB-83-21-01/2023 31 the learned trial judge said ‘The accused sought to negative the proof of exclusive possession…’, we take it that he meant no more than that the respondent sought to show that he was not in possession of the drugs because he had no knowledge of their existence and that the drugs could have been placed in his bags by some other person or persons. The idea of exclusivity features in the meaning of ‘possession’ in criminal law as one of the elements necessary to constitute possession. As Taylor J said in Leow Nghee Lim v Reg [1956] MLJ 28: … It is often said that ‘possession must be exclusive’. This is ambiguous. Possession need not be exclusive to the accused. Two or more persons may be in joint possession of chattels, whether innocent or contraband. The exclusive element of possession means that the possessor or possessors have the power to exclude other persons from enjoyment of the property. Custody likewise may be sole or joint and it has the same element of excluding others. The main distinction between custody and possession is that a custodian has not the power of disposal. The statement that ‘possession must be exclusive’ is often due to confusion of the fact to be proved with the evidence by which it is to be proved. It is essential to keep this distinction clearly in mind, especially when applying presumptions. Thomson J in Chan Pean Leon v Public Prosecutor [1956] MLJ 237, said that ‘possession’ for the purposes of criminal law involves possession itself — which some authorities term ‘custody’ or ‘control’ — and knowledge of the nature of the thing possessed. As to possession itself he cited the following definition in Stephen’s Digest (9th Ed), at p 304), in which the exclusive element mentioned by Taylor J appears: A moveable thing is said to be in the possession of a person when he is so situated with respect to it that he has the power to deal with it as owner to the exclusion of all other persons, and when the circumstances are such that he may be presumed to intend to do so in case of need. AB-83-21-01/2023 32 Once the elements needed to constitute possession are established, including the element of exclusive power to deal, then what is established is possession, not exclusive possession. So much for exclusive possession.”. (Penekanan ditambah). [101] Perkara yang sama turut diputuskan oleh Mahkamah Rayuan dalam kes Hooman Khanloo v Public Prosecutor [2015] 5 MLJ 199 yang memutuskan bahawa: “If exclusive use of a hotel room were a relevant factor in considering whether possession is established, it will virtually be impossible for the authorities to enforce the drug laws as it will always be open to the defence to point out, and rightly so, that at one point or another, someone else would have had prior access to the room. Surely the hotel management itself would have had access to the room.”. Isu 2: Kelewatan Pegawai Penyiasat (SP9) ke tempat kejadian selama 6 bulan [102] Pihak pembelaan menghujahkan bahawa Pegawai Penyiasat (SP9) telah mengambil masa kira-kira 6 bulan untuk memulakan siasatan kes ini dan untuk ke tempat kejadian. Oleh itu, pihak pembelaan menyatakan bahawa siasatan adalah tidak sempurna dan menimbulkan keraguan munasabah terhadap keseluruhan kes pendakwaan. [103] Mahkamah telah meneliti hujahan ini dengan teliti, namun tidak dapat bersetuju dengan hujahan pihak pembelaan tersebut. [104] Pertama sekali, adalah tidak tepat untuk menyatakan bahawa SP9 hanya memulakan siasatan selepas 6 bulan. Berdasarkan keterangan SP9 serta penyataan saksinya dalam PSP8, siasatan telah dimulakan AB-83-21-01/2023 33 sebaik sahaja beliau menerima barang kes, tertuduh dan dokumen berkaitan kes. Ini termasuk mengambil rakaman percakapan saksi-saksi penting iaitu SP1 hingga SP5 serta menyiasat pemilik kepada premis serbuan. [105] Kelewatan yang dibangkitkan oleh pembelaan sebenarnya hanya merujuk kepada lawatan fizikal SP9 ke tempat serbuan yang dilakukan selepas kira-kira 6 bulan setelah serbuan dibuat. SP9 telah memberikan penjelasan bahawa dirinya lewat ke tempat serbuan akibat kekangan masa dan pengendalian beberapa siasatan kes lain yang sedang berjalan pada masa yang sama dengan siasatan kes ini. Penjelasan ini adalah munasabah dan Mahkamah menerimanya. [106] Kedua, siasatan berkaitan tempat serbuan tidaklah bergantung sepenuhnya kepada lawatan susulan SP9 ke tempat serbuan semata-mata. Pasukan serbuan telah pun menjalankan pemerhatian awal dan serbuan secara terus serta merakam gambar-gambar yang menunjukkan keadaan premis pada masa serbuan (P13(1)–(33)) dan telah dikemukakan di Mahkamah. 33 keping gambar kesemuanya. [107] Gambar-gambar tersebut adalah jelas, terperinci dan cukup untuk menggambarkan keadaan sebenar semasa serbuan. Malah, SP1 juga telah memberikan keterangan bahawa premis di sebelah kiri dan kanan premis serbuan juga tidak beroperasi dan tiada individu lain ditemui di kawasan tersebut. Oleh itu, kehadiran lewat SP9 ke tempat serbuan tidak menjejaskan keterangan-keterangan pasukan serbuan pada masa serbuan. [108] Oleh itu, hujahan bahawa siasatan adalah tidak berkesan hanya berdasarkan kelewatan lawatan fizikal oleh SP9 ke tempat serbuan AB-83-21-01/2023 34 adalah tidak bermerit dan tidak menimbulkan keraguan munasabah terhadap kes pendakwaan. Isu 3: Kegagalan pihak pendakwaan memanggil pemilik restoran dan pemilik bengkel bersebelahan premis serbuan [109] Pihak pembelaan menghujahkan bahawa pihak pendakwaan telah gagal memanggil pemilik restoran dan pemilik bengkel yang terletak bersebelahan dengan premis serbuan. Menurut pembelaan, kedua-dua saksi ini adalah penting kerana mereka didakwa berada di lokasi bersebelahan dengan premis serbuan dan boleh memberi keterangan mengenai individu lain yang memasuki premis serbuan serta meletakkan barang kes rokok di dalam premis tersebut. [110] Pihak pembelaan seterusnya berhujah bahawa kegagalan memanggil saksi-saksi ini menimbulkan anggapan bertentangan di bawah seksyen 114(g) Akta Keterangan 1950 bahawa keterangan mereka jika dipanggil akan tidak menyebelahi pihak pendakwaan. [111] Mahkamah tidak bersetuju dengan hujahan pihak pembelaan ini. Pertama, adalah prinsip undang-undang yang mantap bahawa seksyen 114(g) Akta Keterangan 1950 hanya terpakai apabila terdapat saksi yang material dan penting yang sengaja tidak dipanggil tanpa penjelasan munasabah. Dalam kes ini, keperluan tersebut tidak dipenuhi. [112] Kedua, berdasarkan keterangan SP1, tiada mana-mana individu dilihat berada di premis bersebelahan pada masa pemerhatian dan serbuan yang boleh menyokong ‘teori’ pihak pembelaan bahawa pihak ketiga memasuki premis serbuan. Oleh itu, kegagalan AB-83-21-01/2023 35 memanggil saksi daripada premis bersebelahan tidak material kepada fakta persoalan dalam kes ini. [113] Ketiga, berkenaan pemilik bengkel yang dirujuk oleh pihak pembelaan, keterangan SP2 sendiri menjelaskan bahawa beliau adalah pemilik kepada bengkel tersebut. SP2 turut memberi keterangan bahawa bengkel berkenaan hanya beroperasi apabila beliau berada di Trong dan tidak beroperasi apabila beliau tiada di situ. Oleh itu, keterangan SP2 sudah mencukupi untuk menjelaskan keadaan premis bersebelahan tersebut dan tiada keperluan untuk memanggil saksi tambahan bagi tujuan yang sama. Seksyen 134 Akta Keterangan 1950 menyatakan dengan jelas bahawa tiada bilangan tertentu mengenai saksi yang dikehendaki dalam sesuatu kes untuk membuktikan sesuatu fakta persoalan kes. Mahkamah perlu mempertimbangkan keterangan saksi dan bukannya bilangan saksi. [114] Mahkamah berpuas hati bahawa kegagalan pihak pendakwaan memanggil pemilik restoran dan pemilik bengkel bersebelahan tidak menimbulkan anggapan bertentangan di bawah seksyen 114(g) Akta Keterangan 1950. Oleh itu, hujahan pembelaan berkaitan kegagalan memanggil saksi-saksi tersebut adalah tidak bermerit. KEPUTUSAN MAHKAMAH DI AKHIR KES PENDAKWAAN [115] Persoalan penting di akhir kes pendakwaan ialah sama ada terdapat cukup keterangan untuk mensabitkan tertuduh sekiranya dia membuat pilihan untuk berdiam diri. Sekiranya jawapannya benar, kes prima facie telah berjaya dibuktikan. Sekiranya jawapannya tidak, maka tiada kes prima facie dan tertuduh mesti dibebaskan di akhir kes AB-83-21-01/2023 36 pendakwaan. Dalam penilaian tersebut Mahkamah juga perlu meneliti sekiranya ada inferens munasabah yang perlu diambil kira dan mesti memilih inferens yang menyebelahi tertuduh sekiranya terdapat inferens yang bertentangan dalam sesuatu keterangan. [116] Dalam kes ini, Mahkamah telah mempertimbangkan sepenuhnya keterangan semua saksi pendakwaan dan ekshibit-ekshibit yang dikemukakan sepanjang perbicaraan di peringkat pendakwaan. Setelah meneliti dan menimbang secara mendalam segala keterangan dan hujahan yang dikemukakan oleh kedua-dua pihak, atas penilaian maksimum, Mahkamah berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya mengemukakan keterangan yang berwibawa bagi membuktikan setiap elemen kesalahan di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967. Sehubungan itu, Mahkamah mendapati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan satu kes prima facie terhadap tertuduh bagi pertuduhan tersebut. [117] Mahkamah juga ketika menyampaikan keputusan di akhir kes pendakwaan telah menyatakan kepada pihak pembelaan dan tertuduh bahawa Mahkamah ini juga menggunakan anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 di akhir kes pendakwaan. [118] Seterusnya Mahkamah memerintahkan tertuduh untuk membela dirinya bagi pertuduhan yang dihadapinya. [119] Mahkamah telah menjelaskan tiga pilihan yang ada kepada tertuduh. Kemudian tertuduh melalui peguam bela terpelajar memaklumkan kepada Mahkamah bahawa tertuduh memilih untuk memberikan keterangan bersumpah di kandang saksi. AB-83-21-01/2023 37 KES PEMBELAAN Tanggungjawab mahkamah di akhir bicara [120] Tugas Mahkamah ini di akhir kes pembelaan dan pada akhir perbicaraan telah dijelaskan dalam seksyen 173(m) Kanun Tatacara Jenayah di mana Mahkamah ini perlu menimbangkan serta menilai semua keterangan dihadapannya dan perlu menentukan sama ada pihak pendakwaan berjaya membuktikan satu kes melampaui keraguan yang munasabah. [121] Dalam menilai keterangan pihak pembelaan, Mahkamah merujuk kepada kes Public Prosecutor v Datuk Hai Harun bin Haji Idris & Ors [1977] 1 MLJ 180 yang menerangkan keraguan munasabah seperti berikut: “It cannot be a fanciful of whimsical or imaginary doubt, and in considering the question as to whether a reasonable doubt has been raised, the evidence adduced by and the case for the defence must be viewed in at least some amount of light, not necessarily bright sunlight, but certainly not against the dark shadows of the night.”. [122] Ianya adalah undang-undang yang mantap bahawa pembelaan yang berbentuk penafian semata-mata (bare denial) ialah satu penafian yang mudah terhadap penglibatan tertuduh dalam mana-mana kes. Pembelaan bare denial ini tidak mempunyai sebarang penjelasan atau bukti untuk menolak keterangan yang dikemukakan oleh pihak pendakwaan. [123] Sebaliknya pembelaan yang berbentuk pemikiran kemudian (afterthought) merupakan pembelaan yang direka dan diwujudkan AB-83-21-01/2023 38 semata-mata untuk menimbulkan satu pembelaan. la hanya ditimbulkan semasa perbicaraan kes pembelaan tetapi tertuduh tidak pernah kemukakan pembelaan tersebut kepada pegawai penyiasat semasa siasatan dijalankan dan tidak pernah dikemukakan dalam kes pendakwaan semasa saksi-saksi pendakwaan di soal balas. [124] Justeru, adalah penting untuk Mahkamah ini sebagai mahkamah bicara untuk mempertimbangkan pembelaan yang dikemukakan oleh pihak pembelaan melalui saksi-saksinya, tidak kira betapa lemah atau tidak munasabahnya pembelaan yang dikemukakan, ia tetap perlu diberi pertimbangan dan dihargai dari segi kehakiman dan tidak boleh diketepikan begitu sahaja. Inti pati pembelaan tertuduh [125] Tertuduh telah memberikan keterangan bersumpah dan turut memanggil seorang lagi saksi pembelaan iaitu bekas pekerja sambilan di kedai runcitnya bernama Asyraf Danial bin Anuar (‘SD2’). Keterangan tertuduh (SD1) [126] Keterangan utama tertuduh adalah secara ringkasnya seperti berikut. [127] Tertuduh (SD1) memberi keterangan bahawa dia adalah seorang peniaga kedai runcit. Premis serbuan tersebut merupakan stor simpanan barang kedai runcit. Premis tersebut merupakan bangunan lama dan usang yang disewa daripada penyewa sebelumnya dan tertuduh hanya menyambung perjanjian sewaan tersebut. Tertuduh juga mempunyai tiga AB-83-21-01/2023 39 orang pekerja iaitu seorang pekerja tetap bernama Nur Syazwani binti Mat Jais dan dua orang pekerja lain yang bekerja secara sambilan sebelum berhenti sekitar tahun 2023. Pada masa serbuan, ketiga-tiga pekerja tersebut masih berkerja dengan tertuduh. Pekerja tetap menerima gaji penuh beserta caruman KWSP manakala pekerja sambilan dibayar gaji harian. [128] Menurut tertuduh, pekerja-pekerjanya diberi tanggungjawab untuk mengurus operasi stor/premis serbuan termasuk membuka dan menutup stor/premis serbuan tersebut, mengurus keluar masuk barang serta menandatangani penerimaan barang. Kunci stor/premis juga dipegang oleh pekerja-pekerja tersebut yang diberi kepercayaan penuh oleh tertuduh. Tertuduh sendiri hanya hadir ke stor/premis tersebut kira-kira empat hingga lima kali sebulan untuk memeriksa stok sahaja. [129] Tertuduh menyatakan bahawa semasa hari serbuan, premis tidak berkunci kerana pekerja tetapnya bernama Syazwani telah membuka pintu premis pada waktu pagi dan tertuduh berada di pintu hadapan premis ketika serbuan dibuat. [130] Tertuduh menafikan sebarang pengetahuan mengenai kewujudan barang kes rokok di dalam premis tersebut dan menyatakan dia tidak mengetahui siapa yang meletakkannya di premis berkenaan. Namun, tertuduh mengakui bahawa barang kes rokok tersebut ditemui berhampiran kawasan pintu hadapan premis. Tertuduh juga menyatakan bahawa pekerja tetapnya bernama Syazwani merupakan pekerja yang paling lama berkhidmat dengannya sejak tahun 2017 dan mempunyai akses serta bertanggungjawab terhadap penjagaan stor tersebut (premis AB-83-21-01/2023 40 serbuan) termasuk menandatangani penerimaan barang untuk disimpan dalam stor tersebut. [131] Semasa pemeriksaan balas, tertuduh mengakui bahawa dia merupakan satu-satunya individu yang berada di premis tersebut ketika serbuan dilakukan. Tertuduh juga mengakui bahawa dia merupakan penyewa sah premis, mempunyai akses kepada premis tersebut bersama pekerja-pekerjanya. Walau bagaimanapun, tertuduh menyatakan bahawa dia tidak pernah mengetahui atau membenarkan penyimpanan rokok tersebut di dalam premisnya dan tidak pasti bagaimana barang kes rokok tersebut boleh berada di dalam premisnya. Keterangan SD2 [132] SD2 iaitu Asyraf Danial bin Anuar memberi keterangan bahawa dia bekerja di kedai runcit milik tertuduh sejak lebih kurang satu tahun sebelum serbuan. Skop kerja SD2 termasuk menjaga stor/premis serbuan dan meletakkan barang ke dalam stor. SD2 menyatakan bahawa dia hanya bekerja secara sambilan (part-time) dengan waktu kerja kira-kira dari jam 10 pagi hingga 7 petang dan dia dibayar secara harian. [133] Pada hari serbuan, SD2 menyatakan bahawa dia berada di kedai runcit tertuduh dan bekerja seperti biasa. Menurutnya, dia pergi ke stor pada waktu tengah hari sehari sebelum serbuan kerana diarahkan oleh tertuduh untuk memeriksa keadaan stor selepas berlaku hujan ribut. [134] SD2 menyatakan bahawa terdapat tiga orang yang mempunyai kunci stor iaitu dirinya sendiri, tertuduh dan seorang lagi pekerja bernama AB-83-21-01/2023 41 Syazwani. SD2 menyatakan bahawa pada masa kejadian, kunci stor dipegang oleh ketiga-tiga mereka. [135] SD2 memberikan keterangan bahawa barang kes rokok yang dijumpai dalam stor (premis serbuan) adalah milik seorang “tauke Cina” yang SD2 nyatakan tidak dikenali. Menurutnya, “tauke Cina” ini menghantar kotak ke stor (premis serbuan) dan menawarkan bayaran sebanyak RM50 setiap kali penghantaran untuk menyimpan kotak tersebut dalam stor berkenaan. SD2 menyatakan bahawa dia tidak memberitahu majikannya (tertuduh) mengenai perkara tersebut kerana bimbang akan dibuang kerja. SD2 juga menyatakan bahawa dia tidak mengetahui secara jelas apa yang ada di dalam kotak tersebut walaupun kemudian menyatakan bahawa dia mengetahui ianya mengandungi rokok. [136] Semasa serbuan, SD2 menyatakan bahawa dia berada di kawasan luar stor untuk membuka pintu stor tersebut semasa anggota serbuan sampai. Setelah anggota serbuan menyatakan kepadanya bahawa terdapat barang kes rokok dalam stor, SD2 nyatakan dia telah membuat panggilan telefon kepada tertuduh. SD2 juga telah memberikan keterangan bahawa dia yang telah membukakan pintu stor bagi anggota serbuan masuk ke dalam stor berkenaan. Rumusan dan dapatan [137] Mahkamah telah meneliti keterangan tertuduh dan SD2 secara menyeluruh. Secara umumnya, tertuduh menafikan mempunyai pengetahuan atau memberi kebenaran terhadap penyimpanan barang kes rokok tersebut di dalam premisnya serta menyatakan dia tidak pasti AB-83-21-01/2023 42 bagaimana barang kes rokok itu boleh berada di dalam premis berkenaan. Naratif pembelaan juga adalah bahawa terdapat pihak lain yang mempunyai akses kepada premis serbuan (stor) serta wujud penglibatan pihak ketiga iaitu seorang “tauke Cina” yang didakwa telah menyimpan barang kes rokok tersebut tanpa pengetahuan tertuduh. [138] Mahkamah ini telah meneliti pembelaan tertuduh bersama-sama dengan saksi pembelaan lain di samping juga menyemak kembali kes pendakwaan. Hasil penelitian tersebut, Mahkamah ini berpuas hati bahawa pembelaan tertuduh tersebut sesuatu yang sukar untuk dipercayai khususnya kepada perkara-perkara berikut.

Percanggahan keterangan pembelaan [139] Mahkamah mendapati keterangan pihak pembelaan bercanggah antara satu sama lain. Mahkamah mendapati bahawa keterangan tertuduh (SD1) dan saksi pembelaan kedua (SD2) bukan sahaja bercanggah sesama sendiri malah tidak selari dengan keseluruhan naratif yang dibangkitkan oleh pihak pembelaan semasa kes pendakwaan. [140] Pertama, berhubung kehadiran di premis semasa serbuan. Tertuduh menyatakan bahawa dia berada di pintu hadapan premis ketika serbuan dibuat dan semasa pemeriksaan balas, dia mengakui bahawa dia merupakan satu-satunya individu yang berada di dalam premis tersebut pada masa serbuan. Namun, SD2 pula memberi keterangan bahawa dia berada di luar stor (premis) ketika anggota serbuan sampai, bahawa dia yang membuka pintu stor (premis) dan bahawa dia kemudiannya menghubungi tertuduh selepas dimaklumkan mengenai AB-83-21-01/2023 43 keberadaan rokok dalam stor (premis) tersebut. Keterangan ini jelas bercanggah dengan keterangan tertuduh sendiri. [141] Kedua, berhubung isu siapa yang membuka premis pada hari serbuan. Tertuduh menyatakan bahawa pekerjanya, Syazwani yang membuka premis pada pagi tersebut. Sebaliknya, SD2 pula menyatakan bahawa dia yang datang dan membuka stor tersebut. Percanggahan-percanggahan ini menjejaskan kebolehpercayaan Mahkamah terhadap kedua-dua saksi pembelaan.

(ii) Penglibatan “tauke Cina” tidak meyakinkan [142] Mahkamah mendapati keterangan SD2 berhubung penglibatan pihak ketiga iaitu “tauke Cina” juga tidak meyakinkan. [143] SD2 tiba-tiba tampil dengan cerita baru bahawa rokok-rokok yang disita itu milik seorang tauke Cina yang tidak dinamakan dan tidak dikenali. Menurut SD2, tauke Cina ini kononnya menawarkan RM50 untuk setiap penghantaran kotak rokok yang dihantar dua kali seminggu ke premis berkenaan dan SD2 mendakwa pernah berjumpa dengan tauke Cina ini ketika kotak-kotak rokok dihantar. Namun cerita ini tidak pernah timbul sama sekali sepanjang kes pendakwaan dan diletakkan pada mana-mana saksi pendakwaan terutamanya kepada pengawai penyiasat, SP9. [144] Cerita yang menjelma secara mendadak ini pada peringkat pembelaan menimbulkan keraguan serius terhadap kebenaran versi pembelaan dan secara tidak langsung menjejaskan kredibiliti pembelaan AB-83-21-01/2023 44 tertuduh. Ketidakselarasan keterangan ini menjadikan nilai probatif keterangan saksi pembelaan sangat rendah. [145] Seperkara lagi adalah SD2 mendakwa bahawa dia sendiri telah menyimpan rokok tersebut di dalam stor tanpa pengetahuan tertuduh. Namun, adalah tidak munasabah apabila SD2 menyatakan dalam keterangannya bahawa dia menghubungi tertuduh sebaik sahaja dimaklumkan oleh anggota serbuan mengenai keberadaan rokok dalam stor/premis tersebut sedangkan menurut versinya tertuduh langsung tidak mengetahui perkara itu. Lebih meragukan, identiti tauke Cina juga tidak dapat dipastikan dan tiada butiran jelas diberikan bagi menyokong dakwaan tersebut.

(iii) Pembelaan tertuduh adalah tidak konsisten [146] Mahkamah turut mengambil perhatian bahawa pembelaan tertuduh adalah tidak konsisten sepanjang peringkat pendakwaan dan pembelaan. Pada awalnya, fokus utama pembelaan adalah bahawa terdapat pihak lain yang mempunyai akses ke premis serbuan dengan dakwaan bahawa premis tersebut mempunyai pelbagai pintu masuk. Bagi menyokong hujahan ini, pihak pembelaan telah bergantung kepada gambar-gambar dalam IDD 19 yang premis serbuan mempunyai pelbagai pintu akses. Walau bagaimanapun, dokumen tersebut akhirnya tidak dijadikan sebagai keterangan pembelaan dan tidak dijadikan sebagai sandaran keterangan pada peringkat pembelaan. [147] Namun apabila kes memasuki peringkat pembelaan, teori pembelaan telah berubah kepada satu versi yang sama sekali berbeza iaitu SD2 mendakwa bahawa dia sendiri yang menyimpan AB-83-21-01/2023 45 barang kes rokok di dalam premis tanpa pengetahuan tertuduh dengan melibatkan seorang tauke Cina yang tidak dikenal pasti dengan jelas. Peralihan ketara dalam versi pembelaan ini menunjukkan ketidakkonsistenan yang serius dalam naratif pembelaan dan menjejaskan kebolehpercayaan keseluruhan pembelaan tersebut. [148] Adalah tidak munasabah bagi satu pembelaan yang kukuh untuk berubah-ubah antara isu akses premis, kewujudan laluan lain dan kemudiannya beralih kepada dakwaan penyimpanan barang kes rokok oleh pihak ketiga tanpa penjelasan yang konsisten dan disokong oleh keterangan bebas yang boleh dipercayai. [149] Tambahan pula, walaupun SD2 dipanggil bagi menyokong sebahagian naratif pembelaan, keterangan SD2 sendiri juga tidak konsisten dan mengandungi percanggahan material dengan keterangan tertuduh seperti yang telah dihuraikan sebelum ini. Oleh itu, keseluruhan rangka pembelaan tidak membentuk satu naratif yang meyakinkan kepada Mahkamah.

(iv) Keterangan saksi pendakwaan konsisten dan kredibel [150] Mahkamah mendapati bahawa keterangan anggota-anggota Kastam yang terlibat iaitu SP1, SP3, SP4 dan SP5 adalah konsisten sepanjang perbicaraan dan tidak bercanggah antara satu sama lain, serta tidak bercanggah dengan keterangan lain atau digugat semasa pemeriksaan balas. Tiada apa-apa yang luar biasa, tidak munasabah atau meragukan dalam keterangan mereka yang boleh menyebabkan AB-83-21-01/2023 46 Mahkamah menolak keterangan tersebut. Oleh itu, Mahkamah menerima keterangan mereka sebagai boleh dipercayai. [151] Selain itu, undang-undang adalah mantap bahawa keterangan pegawai agensi penguatkuasaan haruslah dipercayai kerana mereka menjalankan tugas dalam keadaan biasa melainkan terdapat keterangan kukuh untuk meragui kepercayaan tersebut. [152] Dalam kes ini, Mahkamah mendapati tiada sebarang bukti yang menjejaskan kredibiliti pegawai-pegawai Kastam yang memberi keterangan mengenai serbuan dan rampasan barang kes rokok. Tidak wujud sebarang motif bagi saksi-saksi serbuan untuk mengada-adakan cerita bagi mengaitkan tertuduh dengan kesalahan ini. Keterangan mereka adalah konsisten, munasabah dan boleh diterima oleh Mahkamah. Keterangan mereka bukanlah sesuatu yang tidak masuk akal atau seperti “he saw a cow jumping over the moon” yang menjadikan keterangan mereka tidak boleh diterima seperti yang dijelaskan dalam kes Public Prosecutor v. Mohamed Ali [1962] CLJU 129.

Isu-isu lain yang dibangkitkan [153] Mahkamah juga telah meneliti keseluruhan hujahan pembelaan, namun mendapati bahawa banyak dakwaan yang dikemukakan hanyalah bersifat andaian dan tidak menimbulkan sebarang keraguan munasabah terhadap kes pendakwaan. [154] Isu kunci tidak menimbulkan keraguan kerana dalam kes ini wujud pemerhatian oleh pasukan serbuan selama lebih kurang 15 minit sebelum premis dibuka. Alasan bahawa tertuduh “hanya melawat premis 4–5 kali AB-83-21-01/2023 47 sebulan” dan “tidak tahu apa yang disimpan dalam stor” juga tidak dapat diterima kerana tertuduh sendiri mengakui dia adalah penyewa dan mempunyai kawalan terhadap premis tersebut. Secara logiknya, seseorang yang mempunyai kawalan ke atas premis/stor lebih-lebih lagi bagi tujuan perniagaan bertanggungjawab mengetahui apa yang disimpan di dalamnya dan adalah tidak munasabah untuk Mahkamah menerima alasan bahawa tanggungjawab itu dilepaskan semata-mata dengan mengatakan bahawa “pekerja yang uruskan”. [155] Selain itu, hujahan bahawa SP9 tidak mengambil rakaman percakapan pekerja-pekerja tertuduh bukanlah suatu keperluan dalam kes ini. Isu pemilikan barang kes rokok ini telah pun dibuktikan melalui keterangan saksi-saksi serbuan yang kredibel seperti yang telah dibincangkan sebelum ini. Justeru, walaupun pegawai penyiasat tidak mengambil rakaman percakapan daripada pekerja-pekerja tertuduh, keterangan mereka tidaklah material sehingga kegagalan itu boleh menjejaskan kes pendakwaan. Hakikatnya, pekerja-pekerja tersebut tidak berada di tempat kejadian dan tiada sebab untuk Mahkamah menganggap bahawa keterangan mereka akan menafikan elemen pemilikan dan pengetahuan tertuduh terhadap barang kes rokok. [156] Akhir sekali, Mahkamah mendapati tertuduh gagal mematahkan anggapan di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967 di atas imbangan kebarangkalian. Dalam mematahkan anggapan tersebut, tertuduh mestilah berupaya memberikan penjelasan yang jujur supaya Mahkamah dapat menimbangkan atas imbangan kebarangkalian bahawa bahawa penjelasan jujur yang dikemukakan tertuduh berkemungkinan benar (lihat kes Thavanathan Balasubramaniam v PP [1997] 3 CLJ 150). Dalam kes ini, Mahkamah mendapati penjelasan tidak jujur kerana dakwaan “tidak AB-83-21-01/2023 48 tahu” tidak disokong dengan keterangan kukuh yang mampu menjawab atau menepis keterangan-keterangan yang telah dikemukakan oleh pihak pendakwaan. KEPUTUSAN MAHKAMAH DI AKHIR KES PEMBELAAN [157] Setelah menilai keseluruhan keterangan pendakwaan dan pembelaan secara penilaian maksimum, Mahkamah mendapati bahawa pihak pendakwaan berjaya membuktikan kes terhadap tertuduh melampaui keraguan yang munasabah di akhir kes pembelaan. [158] Tertuduh gagal menimbulkan sebarang keraguan yang munasabah bahawa barang kes rokok tersebut bukanlah barang larangan import di bawah Perintah Kastam (Larangan Mengenai Import) 2017 dan bahawa dia mempunyai pemilikan ke atas barang kes rokok tersebut. Tertuduh juga gagal mematahkan anggapan bahawa dia mengetahui bahawa barang kes rokok tersebut adalah barang larangan import di atas imbangan kebarangkalian di bawah seksyen 135(2) Akta Kastam 1967. [159] Oleh itu, Mahkamah mendapati tertuduh bersalah dan mensabitkannya atas pertuduhan di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967 seperti yang dipertuduhkan ke atasnya. PROSES MITIGASI DAN HUKUMAN Hujahan mitigasi hukuman peguam tertuduh [160] Peguam bela terpelajar telah kemukakan hujahan-hujahan mitigasi seperti berikut. OKT berumur 49 tahun, sudah berumahtangga dan mempunyai seorang anak berusia 5 tahun. Hanya tertuduh sahaja AB-83-21-01/2023 49 menyara keluarga tertuduh ini. Tertuduh berkerja sebagai peniaga kedai runcit dengan pendapatan bulanan tertuduh ialah RM3,000 sebulan. Tertuduh mohon agar Mahkamah mengenakan hukuman seringan-ringannya. Hujahan pemberatan hukuman pihak pendakwaan [161] Pihak pendakwaan mohon hukuman setimpal diberikan ke atas tertuduh sebagai pengajaran bukan sahaja kepada tertuduh malahan kepada orang awam juga. Pihak pendakwaan berhujah bahawa Mahkamah perlu mengutamakan kepentingan awam. [162] Dalam kes ini, tertuduh telah didapati memiliki barang larangan import tanpa membayar cukai dan duti kepada Kerajaan Malaysia. Keseriusan kesalahan ini menyebabkan ketirisan hasil negara. Ketirisan duti import memberi kesan kepada keupayaan kerajaan membiayai pelaksanaan bantuan-bantuan, pembiayaan operasi keselamatan, penyediaan fasiliti dan keperluan lain untuk rakyat. Sekiranya Mahkamah ingin menjatuhkan hukuman denda, pendakwaan memohon agar denda dikenakan pada kadar maksimum. Sekiranya Mahkamah memilih hukuman penjara, pendakwaan memohon tempoh penjara yang panjang sebagai pengajaran kepada tertuduh atas kesalahan yang dilakukan di samping mendidik orang awam berhubung ketegasan undang-undang bagi kesalahan seumpama ini. Keputusan hukuman [163] Ruang lingkup hukuman bagi kesalahan di bawah seksyen 135(1)(d) Akta Kastam 1967 yang boleh dihukum di bawah seksyen AB-83-21-01/2023 50 135(1)(v)(aa) Akta Kastam 1967 adalah denda tidak kurang daripada sepuluh kali ganda nilai barang atau RM100,000 (mana yang lebih tinggi) dan tidak melebihi dua puluh kali ganda nilai barang atau RM500,000 (mana yang lebih tinggi), atau penjara tidak kurang daripada enam bulan dan tidak melebihi lima tahun, atau kedua-duanya sekali. [164] Secara prinsipnya, Mahkamah mempunyai budi bicara yang luas untuk menentukan hukuman yang sewajarnya untuk dijatuhkan terhadap pesalah mengikut ruang lingkup peruntukan hukuman bagi kesalahan ini (rujuk kes Letitia Bosman v PP & Other Appeals [2020] 8 CLJ 147). Budi bicara ini perlu dijalankan dengan mengambil kira (antara lainnya) prinsip penjatuhan hukuman, kepentingan awam, faktor peringanan dan faktor pemberatan hukuman yang dihujahkan kepada Mahkamah (rujuk kes PP v Jafa Daud [1981] 1 LNS 28 dan Raja Izzuddin Shah v PP [1979] 1 MLJ 270). [165] Mahkamah telah meneliti setiap hujahan mitigasi yang dikemukakan oleh peguam bela tertuduh serta mengambil kira faktor-faktor pemberatan hukuman yang dikemukakan oleh pihak pendakwaan. Setelah mempertimbangkan semua perkara tersebut bagi mencapai tujuan hukuman yang selaras dengan prinsip dan objektif penjatuhan hukuman, Mahkamah berpendapat bahawa hukuman yang seimbang, mencerminkan hukuman yang paling wajar (proportionate), saksama (fair) dan berpatutan ialah hukuman penjara selama 2 tahun bermula dari tarikh sabitan iaitu pada 24/11/2025. [166] Pada hemat Mahkamah, hukuman penjara adalah perlu memandangkan kes ini melibatkan kuantiti rokok yang besar yang pelbagai jenis tanpa pembayaran duti kastam. Barang-barang rokok AB-83-21-01/2023 51 tersebut tidak mempunyai setem cukai dan tidak mempunyai gambar amaran kesihatan pada pembungkusan dan terdapat juga tiga jenama rokok yang mempunyai setem cukai tetapi tidak sah. [167] Kesalahan ini adalah serius kerana ia dilakukan untuk kepentingan diri sendiri dengan tujuan mengelakkan pembayaran duti. Mahkamah turut mengambil kira bahawa kesalahan ini dilakukan untuk keuntungan diri sendiri yang akhirnya memberi kesan kepada kepentingan awam dan hasil negara. Oleh itu, Mahkamah tidak seharusnya berkompromi dengan kesalahan sebegini. [168] Mahkamah berpendapat bahawa hukuman yang dijatuhkan mestilah bersifat pencegahan (deterrent) bukan sahaja terhadap tertuduh tetapi juga kepada masyarakat umum agar tidak mengulangi kesalahan yang sama. Hukuman ini juga tidak bersifat terlalu berat (manifestly excessive) atau terlalu ringan (inadequate) dan adalah selaras dengan peruntukan undang-undang. [169] Faktor mitigasi yang dikemukakan oleh tertuduh hanya berkisar kepada latar belakang peribadi dan tidak mencukupi untuk mengatasi kepentingan awam dalam kes ini. Tertuduh seharusnya mempertimbangkan akibat perbuatannya kepada keluarganya sebelum melakukan kesalahan tersebut. Perintah Duti Kastam [170] Berdasarkan perakuan duti import (P66), Mahkamah memerintahkan tertuduh di bawah peruntukan Seksyen 119A Akta AB-83-21-01/2023 52 Kastam 1967 untuk membayar kepada Ketua Pengarah Kastam Malaysia duti import sebanyak RM3,296.00. [171] Sekiranya tertuduh gagal membayar duti import tersebut, maka mengikut Seksyen 283(1)(b)(iv) Kanun Tatacara Jenayah, tertuduh diperintahkan menjalani hukuman penjara selama 5 bulan sebagai penggantian bayaran duti import tersebut. Perintah Barang Kes [172] Mahkamah berpuas hati bahawa rokok-rokok yang dirampas adalah barang larangan import. Oleh itu, Mahkamah memerintahkan semua barang kes rokok termasuk sampel analisis kimia, sampel penilaian dan sampel penjenisan dilucut hak dan diserahkan kepada Ketua Pengarah Jabatan Kastam Diraja Malaysia untuk dilupuskan selepas tamat tempoh rayuan mengikut seksyen 127(1) Akta Kastam 1967. PERMOHONAN UNTUK PENANGGUHAN PELAKSANAAN HUKUMAN DAN PEMBAYARAN DUTI [173] Pihak pembelaan kemudiannya memaklumkan kepada Mahkamah bahawa tertuduh akan membuat rayuan ke Mahkamah Tinggi, Taiping dan memohon untuk menangguhkan perlaksanaan hukuman penjara dan pembayaran duti yang diperintahkan oleh Mahkamah ini. Permohonan ini dibantah oleh pihak Pendakwaan. [174] Setelah mendengar hujahan kedua-dua pihak, Mahkamah membenarkan permohonan tersebut setelah berpuas hati tertuduh berjaya menunjukkan kewujudan keadaan khas yang memberi justifikasi AB-83-21-01/2023 53 kepada penangguhan kepada perlaksanaan hukuman yang dijatuhkan keatasnya atas alasan ringkas berikut:

Tertuduh adalah pesalah pertama tanpa sebarang rekod kesalahan lampau.

(ii) Tertuduh sentiasa hadir bagi setiap tarikh sebutan dan perbicaraan tanpa gagal.

(iii) Tertuduh mempunyai alamat tetap di Taiping dan risiko untuk melarikan diri adalah rendah.

(iv) Tempoh hukuman penjara yang dikenakan ialah 2 tahun penjara. Dengan potongan 1/3, tertuduh dijangka menjalani lebih kurang 16 hingga 17 bulan penjara. Oleh itu, terdapat kemungkinan bahawa proses pendengaran dan pelupusan rayuan akan mengambil masa lebih lama. Sekiranya rayuan tertuduh berjaya tetapi tiada perintah penggantungan hukuman, rayuannya mungkin menjadi sia-sia. [175] Oleh itu, penangguhan pelaksanaan hukuman dan pembayaran duti kastam sementara menunggu keputusan rayuan dibenarkan dengan syarat-syarat seperti berikut:

Tertuduh menyempurnakan bon jaminan sebanyak RM 10,000.00 dengan seorang penjamin yang merupakan warganegara Malaysia di mana ini adalah tambahan kepada bon jaminan sedia ada; dan AB-83-21-01/2023 54

(ii) Tertuduh melapor diri di balai polis terdekat setiap hari Isnin bermula 1 Disember 2025 sehingga rayuan diputuskan oleh Mahkamah Tinggi Taiping. Bertarikh: 22/3/2026. t.t (PRABAKARAN RAJOO) Majistret Mahkamah Majistret (1) Taiping Perak Darul Ridzuan PIHAK-PIHAK: Bagi pihak pendakwaan: Tuan Ar Junaidi bin Jamaluddin Penolong Pengarah Kastam Cawangan Pendakwaan Bahagian Penguatkuasaan Jabatan Kastam Diraja Malaysia Negeri Perak Kompleks Penguatkuasaan & Pematuhan, Jalan Taman Meru 16, Taman Meru 2B, 30020 Ipoh, Perak Darul Ridzuan. Bagi pihak pembelaan: Mr. Ravee a/l Ponusamy P. Ravee & Co., 41, Mezzanine Floor, Market Road 34000 Taiping Perak Darul Ridzuan.