Jonathan Sihotang (PA-45B-7-09/2019)

OKT, Jonathan Sihotang telah menghadapi pertuduhan di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan seperti berikut: “Bahawa kamu pada 19.12.2018 jam lebih kurang 4.00 petang di kilang Toto Food Trading No. 4897, Kampong Selamat, 13300 Tasek Gelugor, di dalam Daerah Seberang Perai Utara, Pulau Pinang telah melakukan bunuh dengan menyebabkan kematian ke atas Sia Seok Nee (nombor K/P: 740908-07-5488). Oleh yang demikian, kamu telah melakukan suatu kesalahan yang boleh dihukum di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan.” [4] Di akhir kes, Mahkamah mendapati OKT bersalah atas pertuduhan tersebut dan telah disabitkan kesalahannya dan dihukum dengan penjara selama 35 tahun mulai tarikh tangkap (21.12.2018) dan 12 kali sebatan rotan. KES PENDAKWAAN [5] Untuk membuktikan elemen-elemen pertuduhan ke atas OKT, pihak pendakwaan telah memanggil seramai 21 orang saksi seperti berikut: Bilangan Saksi Nama dan peranan SP1 L/Kpl. Mohamad Aiman Hakimi bin Mohamad Asri (Pengadu) SP2 Kpl. Mahidi bin Che Din (Jurufoto Tempat Kejadian) SP3 Kpl. Ismail bin Abu Bakar (Jurufoto Post-Mortem) ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 3 | 43 SP4 Kpl. Mohamad Hazwan bin Mat Radzi (Jurufoto Barang Kes) SP5 Insp. Abdul Majid bin Heroid (Pegawai Siasatan Tempat Kejadian) SP6 Dr, Syed Johari bin Syed Shafi (Pegawai Perubatan) SP7 Yong Wei Keong (Anak Si Mati) SP8 Yong Foo Heng (Suami Si Mati) SP9 Chen Sheue Leek (Kerani Akaun) SP10 Sia Tick Lim (Abang Si Mati) SP11 ASP Mohd Yusof bin Hj Ibrahim (Pegawai Operasi) SP12 Insp. Shanjeevan a/l Devadas (Pegawai Tangkapan) SP13 Insp. Norhidayah binti Ismail (Pegawai Penerima Barang Kes Forensik) SP14 Dr. Chandroth Navin a/l Pankajakshan (Pakar Bedah Siasat) SP15 Asfarina binti Jamal Mohideen (Pegawai Sains DNA) SP16 Insp. Nur Farah Hanim binti Damin (Juruanalisa CCTV) SP17 Sjn. Mohd Naim bin Marzuki (Penolong Juruanalisa CCTV) ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 4 | 43 SP18 Sjn. Raja Sahliza binti Raja Zakaria (Penolong Juruanalisa CCTV) SP19 Nurul Nadia binti Ahmad (Pegawai Sains Toksikologi) SP20 ASP Winston anak Raip (Pegawai Penyiasat Jenayah Ganti) SP21 Insp. Amirul Mualiff bin Musa (Pembantu Pegawai Penyiasat Jenayah)

Kes pihak pendakwaan mendedahkan bahawa pada 19.12.2018 (“tarikh kejadian”), SP7 bersama sepupunya yang bernama Sia Yung Jern berada di tempat Si Mati bekerja iaitu Kilang Toto Food Trading, No. 4897, Kampong Selamat, 13300 Tasek Gelugor, Seberang Perai Utara, Pulau Pinang. Tujuan kedatangan SP7 dan sepupunya adalah untuk membantu ibunya iaitu Si Mati dalam kes ini yang bekerja sebagai kerani. OKT dalam kes ini juga merupakan salah seorang pekerja di Kilang tersebut. [7] Pada tarikh kejadian, jam lebih kurang 3 petang, terdapat seorang pelanggan datang ke Kilang tersebut untuk membeli barang. Disebabkan tugas Si Mati adalah untuk menjual barang dan mengendalikan urusan kewangan, maka SP7 telah mencarinya di rumah yang terletak bersebelahan dengan Kilang tersebut namun SP7 tidak menemuinya. SP7 juga tidak berjaya menghubungi Si Mati melalui telefon.

Berdasarkan versi pembelaan, SP7 telah bertanya kepada OKT sama ada OKT tahu keberadaan Si Mati pada waktu itu. OKT memaklumkan bahawa dia tidak tahu. Walau bagaimanapun versi ini dinafikan oleh SP7 ketika sesi pemeriksaan balas. [9] Selepas itu, SP7 memeriksa kamera litar tertutup (CCTV) dan mendapati Si Mati ada memasuki Bilik Sejuk, namun tidak keluar dari Bilik Sejuk tersebut selepas itu. [10] SP7 bersama Sia Yung Jern kemudiannya telah masuk ke Bilik Sejuk tersebut untuk mencari Si Mati. SP7 akhirnya berjaya menemui Si Mati dalam keadaan kaki terangkat, bahagian badan Si Mati ditutupi dengan barang-barang lain dan Si Mati mengalami pendarahan yang teruk. [11] Ketika SP7 dan Sia Yung Jern cuba mengangkat Si Mati, OKT secara tiba-tiba telah menetak Sia Yung Jern dengan sebilah parang dari arah belakang. Sia Yung Jern cuba menyelamatkan diri dengan memanjat besi-besi pallet yang berada di dalam Bilik Sejuk, namun masih dicederakan oleh OKT di bahagian lutut. Pada waktu itu, SP7 terdengar OKT menyebut “semua pergi mati!” [12] SP7 yang berasa panik pada waktu itu cuba melarikan diri. OKT juga telah menyerang SP7 sehingga mengakibatkan kecederaan di kepala dan tangan. Dua jari SP7 terputus akibat serangan tersebut. [13] Berdasarkan versi pembelaan, semasa berada di Bilik Sejuk, apabila SP7 dan sepupunya melihat keadaan Si Mati, mereka terus beranggapan bahawa itu adalah perbuatan OKT dan mereka terus memukul OKT. Sebagai respons, OKT telah mengambil sebilah parang untuk melawan balik dan tindakan OKT tersebut telah menyebabkan mereka tercedera. Walau bagaimanapun, versi ini dinafikan oleh SP7 ketika sesi Pemeriksaan Balas.

Setelah berjaya keluar dari Bilik Sejuk tersebut, SP7 segera mendapatkan bantuan daripada SP9 yang berada di dalam pejabat. [15] Berdasarkan keterangan SP7 juga, beliau nampak OKT segera keluar dari Bilik Sejuk tersebut dan melarikan diri dengan motosikal. Sebelum OKT melarikan diri, SP7 nampak OKT memegang parang dan membuang parang tersebut. [16] SP7 kemudiannya mendapatkan bantuan bapanya iaitu SP8 untuk keluarkan Si Mati dari Bilik Sejuk. Si Mati telah dibawa ke Hospital Kepala Batas dan meninggal dunia di hospital tersebut. PEMBUKTIAN KES PRIMA FACIE [17] Seksyen 180 Kanun Tatacara Jenayah (“KTJ”) telah menggariskan tugas Mahkamah di akhir kes pendakwaan seperti berikut: “(1) When the case for the prosecution is concluded, the Court shall consider whether the prosecution has made out a prima facie case against the accused;

If the Court finds that the prosecution has not made out a prima facie case against the accused, the Court shall record an order of acquittal;

If the Court finds that a prima facie case has been made out against the accused on the offence charged the Court shall call upon the accused to enter his defence;

For the purpose of this section, a prima facie case is made out against the accused where the prosecution has adduced credible evidence proving each of the offence which if unrebutted or unexplained would warrant a conviction.” ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 7 | 43 [18] Di dalam kes PP vs Mohd Radzi Abu Bakar [2006] 1 CLJ 457, Mahkamah Persekutuan telah memberi panduan kepada seseorang Hakim atau Majistret di dalam memutuskan kes prima facie seperti berikut: “(i) at the close of the prosecution’s case, subject the evidence led by the prosecution in its totality to a maximum evaluation. Carefully scrutinise the credibility of each of the prosecution’s witnesses. Take into account all reasonable inferences that may be drawn from that evidence. If the evidence admits of two or more inferences, then draw the inference that is most favourable to the accused;

(ii) ask yourself the question: If I now call upon the accused to make his defence and he elects to remain silent am I prepared to convict him on the evidence now before me? If the answer to that question is “Yes”, then a prima facie case has been made out and the defence should be called. If the answer is “No” then, a prima facie case has not been made out and the accused should be acquitted;

(iii) after the defence is called, the accused elects to remain silent, then convict;

(iv) after defence is called, the accused elects to give evidence, then go through the steps set out in Mat v. Public Prosecutor [1963] MLJ

263.”. ELEMEN PERTUDUHAN [19] Untuk membuktikan satu kes prima facie bagi kesalahan membunuh, pihak Pendakwaan hendaklah membuktikan elemen-elemen yang berikut:

Bahawa suatu kematian telah berlaku;

(ii) Bahawa Si Mati telah mati akibat daripada kecederaan yang dialami; ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 8 | 43

(iii) Bahawa kecederaan yang dialami oleh Si Mati telah disebabkan oleh perbuatan OKT;

(iv) Bahawa dalam menyebabkan kecederaan ke atas mangsa, OKT telah sama ada:

dengan niat untuk menyebabkan kematian; atau

dengan niat untuk menyebabkan kecederaan badan yang mana tertuduh mengetahui boleh menyebabkan kematian; atau

dengan niat untuk menyebabkan kecederaan badan yang cukup untuk menyebabkan kematian dalam keadaan biasa (sufficient in the ordinary course of nature to cause death); atau

dengan pengetahuan bahawa perbuatan itu adalah amat berbahaya dan akan menyebabkan kematian atau kecederaan yang akan menyebabkan kematian ANALISIS DAN DAPATAN MAHKAMAH [20] Adakah pihak pendakwaan telah membuktikan kes prima facie? Elemen Pertama: Mangsa yang bernama Sia Seok Nee (No. K/P: 740908-07-5488)) telah meninggal dunia; [21] Elemen ini tidak pernah dipertikaikan oleh pihak pembelaan. SP7, SP8, SP9 dan SP10 telah camkan Si Mati sebagai Sia Seok Nee melalui gambar-gambar di ekshibit P20. Selanjutnya melalui keterangan SP14 (Dr Chandroth Navin / Pakar Bedah Siasat) ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 9 | 43 mengesahkan bahawa beliau telah menjalankan bedah siasat ke atas Si Mati bernama Sia Seok Nee pada 20.12.2018 pada jam 10.45 pagi. Beliau turut camkan gambar-gambar Si Mati yang dirakam semasa bedah siasat dijalankan. [22] Sepanjang bedah siasat dijalankan, SP21 turut menyaksikan bedah siasat yang dijalankan dan beliau juga camkan dan sahkan bahawa Si Mati ialah Sia Seok Nee. Oleh itu, Mahkamah mendapati elemen pertama ini telah berjaya dibuktikan oleh pihak pendakwaan. Elemen Kedua: kematian adalah akibat dari kecederaan yang dialami oleh Si Mati; [23] Bagi membuktikan elemen ini, pihak pendakwaan bergantung kepada keterangan SP14, yang telah mengesahkan bahawa terdapat 33 kesan luka pada tubuh badan Si Mati seperti dinyatakan di dalam Penyata Saksi (PSP14) di perenggan 12.5. [24] Selanjutnya di perenggan 13.1 sehingga 13.4 Penyata Saksi, SP14 mengesahkan bahawa beliau telah menjalankan pemeriksaan dalaman di bahagian kepala, mulut, kerongkong, leher, dada (thorax), abdomen, pelvis dan perinium. Hasil pemeriksaan seperti berikut: “13.1 Kepala: Terdapat pendarahan dalaman kulit kepala (subgaleal) yang menyeluruh yang bersama dengan luka-luka tertembus yang berganda. Kesan retak pada tengkorak didapati pada: • Bahagian frontal mengarah ke Bahagian parietal kanan • Bahagian parietal kiri ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 10 | 43 • Bahagian temporal kiri • Bahagian occipital kanan yang mendedahkan selaput otak dan otak yang terpotong • Kesan chop yang berganda yang tidak menyebabkan retak / menembusi tengkorak. • Retakan tulang zygomatic kanan Berat otak adalah 1200gm. Terdapat pendarahan subdural pada bahagian parietal kiri dan temporal kanan dengan pendarahan subarachnoid di bahagian frontal, temporoparietal kanan dan kiri dan di bahagian bawah otak. Terdapat juga pendarahan di bahagian cerebrum bersama pendarahan subarachnoid di Kawasan ini.

13.2 Mulut, kerongkong dan leher: Lidah, kelenjar thyroid, larynx, tulang hyoid dan rawan cricoid didapati tidak cedera. Arteri karotid didapati normal. Terdapat pendarahan di bahagian belakang leher, di bawah luka di Bahagian occipital.

13.3 Thorax (dada): Tulang rusuk didapati tidak patah dan rongga dada didapati bersih. Esofagus didapati bersih manakala salur pernafasan trakea mempunyai kesan darah. Paru-paru kanan (229gm) dan paru-paru kiri (194gm) kedua-duanya normal. Selaput jantung (pericardium) normal dan jantung seberat 282gm. Injap-injap jantung dan salur-salur darah utama jantung didapati normal. Otot jantung (myocardium) tidak menunjukkan sebarang patologi 13.4 Abdomen, pelvis dan perinium: Rongga abdomen didapati bersih. Perut didapati kosong, manakala usus besar, ususu kecil dan rectum didapati normal. Hati (2000gm) berkeadaan pucat. Pankreas, limpa (152gm), kelenjar adrenal dan buah pinggang (202gm) kesemuanya normal. Pundi kencing didapati kosong.”. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 11 | 43 [25] SP14 juga telah mengambil spesimen otak, jantung, paru-paru, hati, limpa dan buah pinggang untuk pemeriksaan lanjut (rujuk perenggan 14, PSP14) dan mendapati seperti berikut: Otak: keadaan oedema dengan pendarahan subarachnoid dan terdapat destruksi struktur otak di kawasan pendarahan. Jantung: Tidak menunjukkan sebarang patologi. Paru-paru: Keadaan oedema berserta pendarahan di dalam salur udara. Hati: Keadaan microvesicular dan macrovesicular steatosis yang konsisten dengan hati pucat. Limpa: Tidak menunjukkan sebarang patologi. Buah pinggang: Tidak menunjukkan sebarang patologi. [26] SP14 menjelaskan bahawa chop wound atau tetak selalunya disebabkan oleh satu objek yang mempunyai hujung atau sisi yang sedikit tajam dan berat yang signifikan, antara objek yang boleh menyebabkan chop wound adalah seperti kapak, parang, atau pisau potong daging dan yang seumpamanya. [27] SP14 juga mendapati Si Mati mengalami keretakan pada tengkorak. SP14 berpendapat bahawa untuk menyebabkan keretakan tersebut certain force atau impak diperlukan. Kecederaan tersebut bukanlah akibat self-inflicted injuries. SP14 juga berpandangan bahawa seseorang itu tidak boleh dengan sendiri menyerang diri sendiri secara berterusan hingga mengakibatkan luka berganda dan consistently sustaining injuries. Terdapat kecederaan di bahagian belakang kepala yang mana ianya tidak konsisten dengan self-inflicted injuries. SP14 juga ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 12 | 43 menyatakan bahawa kesan kecederaan adalah sangat serius dan ianya adalah fatal. [28] Selanjutnya SP14 merumuskan bahawa tiada sebarang kesan penyakit semula jadi yang boleh menyebabkan kematian secara langsung atau tidak langsung. Beliau merumuskan bahawa kematian disebabkan oleh “multiple sharp injuries to the head and face”. [29] SP14 telah menyediakan Laporan Bedah Siasat seperti di ekshibit P36.Berdasarkan kepakaran dan pengalaman luas SP14 dalam bidang Perubatan Forensik, Mahkamah ini menerima keterangan SP14 secara konklusif yang membuktikan elemen kedua berkaitan punca kematian Si Mati. Elemen ketiga: Bahawa kecederaan-kecederaan yang ditemui pada badan Si Mati adalah disebabkan oleh perbuatan tertuduh seperti mana yang tersenarai dalam seksyen 300(a) hingga (d) Kanun Keseksaan. [30] Elemen ketiga ini adalah berkaitan dengan isu actus reus. Di dalam kes ini tiada saksi mata yang melihat Tertuduh melakukan bencana tubuh ke atas Si Mati. Mahkamah ini sedia maklum bahawa sesuatu perbuatan jenayah yang dilakukan akan sedaya-upaya disembunyikan dan tidak dilakukan di hadapan orang lain. [31] Di dalam keadaan di mana tiada sebarang keterangan secara langsung (direct evidence) dikemukakan, maka Mahkamah boleh bergantung kepada keterangan ikut keadaan (circumstantial evidence) iaitu dengan mengambil kira keterangan saksi-saksi secara keseluruhannya. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 13 | 43 Keterangan ikut keadaan [32] Keterangan ikut keadaan adalah satu keterangan yang diperolehi dari pelbagai keadaan dan pelbagai saksi yang mana apabila keterangan-keterangan tersebut dihubung-kaitkan, digabungkan dan dirangkaikan bersekali ianya akan membawa kepada hanya satu kesimpulan yang tidak boleh disangkal dan ianya menjurus kepada kebersalahan Tertuduh. [33] Tugas pihak pendakwaan adalah lebih berat apabila bergantung kepada keterangan ikut keadaan, kerana semua keterangan hendaklah secara kumulatifnya hanya menjurus kepada satu kesimpulan iaitu kebersalahan Tertuduh (rujuk kes Dato' Mokhtar Hashim v. PP [1983] CLJ (Rep) 101; Jayaraman Velayuthan & Ors. v. PP [1982] CLJ Rep 130; [1982] CLJ 464; [1982] 2 MLJ 237; dan PP v. Azilah Hadri [2015] 1 CLJ 579 [34] Keterangan ikut keadaan tidak boleh bergantung kepada satu teori, spekulasi dan syak. Keterangan yang dikemukakan mestilah memberi satu inferens yang kukuh akan kebersalahan tertuduh. Di dalam kes Chan Chwen Kong v PP [1962] 1 MLJ 307, Hakim Thomson CJ telah menyatakan di muka surat 307 seperti berikut: “it must, however, be born in mind that in cases like this where the evidence is wholly circumstantial, what has to be considered is not only the strength of each individual strand of evidence but also the combined strength of these strands when twisted together to make a rope. The real question is: is the rope strong enough to hang the prisoner? [35] Berpandukan prinsip-prinsip yang dinyatakan di dalam kes tersebut di atas, Mahkamah ini telah meneliti dan menilai keterangan saksi-saksi pihak pendakwaan dan mendapati ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 14 | 43 keterangan ikut keadaan yang dapat mengaitkan Tertuduh dengan pertuduhan adalah seperti berikut:

SP7 ialah anak kepada Si Mati. Pada hari kejadian beliau berada di sekitar tempat kejadian yang merupakan sebuah kilang menyimpan makan sejuk beku (Toto Food Trading). Kedudukan kilang ini adalah bersebelahan dengan rumah kediaman Si Mati dan keluarga.

(ii) Kilang tersebut dimiliki oleh SP10 iaitu abang kepada Si Mati. Beliau merupakan Pengarah Syarikat dan menurut SP10, Si Mati berperanan sebagai kerani dan juga menguruskan pembayaran gaji tertuduh.

(iii) Pada masa lapang SP7 akan membantu Si Mati membuat kerja-kerja ringan di kawasan kilang tersebut. Pada masa kejadian SP7 berumur 14 tahun. Beliau telah berumur 19 tahun semasa memberi keterangan di Mahkamah.

(iv) Keterangan SP7 bahawa pada 19.12.2018 jam lebih kurang 3 petang, semasa beliau berada di tempat kejadian, telah datang seorang pelanggan hendak membeli barang. SP7 yang tidak tahu harga barang tersebut telah mencari Si Mati untuk mendapatkan harga barang tersebut.

SP7 telah mencari Si Mati di ruang pejabat di kilang tersebut dan juga di rumah tetapi tidak menemuinya. SP7 juga telah membuat panggilan telefon kepada Si Mati tetapi tiada jawapan. SP7 ada bertanya tertuduh di mana Si Mati, tetapi tertuduh menjawab “tidak tahu”.

(vi) Sepupu SP7 bernama Sia Yung Jern telah membuat semakan harga barang di komputer dan dapat mengesan harga barang tersebut. Dalam masa yang sama SP7 telah menyemak ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 15 | 43 rakaman CCTV untuk mengesan keberadaan ibunya kerana pada masa itu beliau telah gusar dan tertanya-tanya di mana ibunya. SP7 mendapati Si Mati telah memasuki bilik sejuk pada jam 3.30 petang.

(vii) Selepas pelanggan tersebut beredar dari tempat kejadian, SP7 dan Sia Yung Jern telah masuk ke dalam bilik sejuk untuk mencari Si Mati. SP7 kemudiannya nampak kaki Si Mati dalam keadaan terangkat dan terdapat barang-barang lain yang menutupi badannya. Kedudukan Si Mati semasa dijumpai di dalam bilik sejuk itu adalah di suatu sudut yang agak gelap dan Si Mati mengalami pendarahan yang teruk.

(viii) SP7 telah memanggil Sia Yung Jern untuk menolongnya mengangkat Si Mati. Semasa Sia Yung Jern datang untuk menolong, dan pada masa itu, OKT secara tiba-tiba telah menetak Sia Yung Jern dengan sebilah parang dari arah belakang. Sia Yung Jern telah menahan tetakan tersebut dengan tangannya dan beliau juga cuba menyelamatkan diri dengan memanjat besi-besi pallet yang terdapat di dalam bilik sejuk namun masih dikejar dan telah dicederakan oleh OKT.

(ix)

SP7 terus berusaha melarikan diri untuk keluar dari bilik sejuk tersebut sambil dikejar oleh OKT dengan parang. SP7 yang dalam keadaan panik terus berlari sambil menjerit meminta ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 16 | 43 bantuan. SP7 akhirnya berjaya keluar dari bilik sejuk dan beliau nampak OKT juga keluar dari bilik sejuk, OKT lalu mengambil motosikal yang terletak di luar pintu dan OKT membuang senjata parang tersebut. [36] OKT tinggal di rumah tempat kejadian bersama-sama Si Mati dan SP7 sebelum dan semasa kejadian. Sepanjang tempoh ketiadaan Si Mati iaitu sebelum dia dijumpai di dalam bilik sejuk, tiada keterangan bahawa terdapat orang lain yang masuk ke bilik sejuk selain seorang pelanggan yang datang dalam tempoh yang sekejap. Kredibiliti SP7 [37] Semasa kejadian, SP7 merupakan seorang kanak-kanak berumur 14 tahun dan semasa memberi keterangan beliau telah berumur 19 tahun. Walaupun peristiwa kematian ibunya amat menyayat hati tetapi SP7 telah dapat menceritakan apa yang beliau alami pada hari tersebut dengan baik. [38] Mahkamah mendapati beliau hanya menceritakan apa yang sebenarnya dialami dan bukannya menambah cerita atau mereka-reka cerita. Setelah memerhati dan melihat demeanour beliau sepanjang memberi keterangan, Mahkamah berpuas hati bahawa SP7 merupakan seorang saksi yang boleh dipercayai. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 17 | 43 Apakah motif OKT membunuh Si Mati? [39] Ketiadaan motif bukanlah halangan untuk membuat penemuan bersalah. Ini telah dinyatakan di dalam kes Public Prosecutor v. Hassan bin Hj Ali Basri [2014] 7 MLJ 153, seperti berikut: “Absence of motive is generally not relevant in law for the reason that motive is not an ingredient of criminal offences. However, evidence of motive is admissible under s. 8 of the Evidence Act 1950 as motive can provide corroborative evidence.”. [40] Selanjutnya di dalam kes Pathmanabhan a/l Nalliannen v. Public Prosecutor and Anor [2017] MLJU 257 di mana rujukan telah dibuat kepada Ratanlal & Dhirajlal’s Law of Crimes, With List of Malaysian Cases (24th Edition) di mukasurat 1391 seperti berikut: “[161] Ratanlal & Dhirajlal’s, Law of Crimes, With List of Malaysian Cases, (24th edn.) vol. 2, p. 1391 summarises the law on motive in the following words: “158. Motive is the ultimate end which a person hopes to achieve whereas intention is the immediate effect of his act. Motive is something which prompts a person to form an intention. The motive behind a crime is a relevant fact on which evidence can be given. Absence of motive is also a circumstance which is relevant for assessing the evidence. Proof of motive satisfies the judicial mind about the authorship of the crime but the absence does not ipso facto result in the acquittal of the accused. Motive is not a sine qua non to prove the case of the prosecution. Absence of proof only demands deeper forensic search and cannot undo the effect of evidence if otherwise is reliable and sufficient.” ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 18 | 43 [162] In Molu v. State of Haryana AIR [1976] SC 2499, the Indian Supreme Court aptly observed: It is well settled that where the direct evidence regarding the assault is worthy of credence and can be believed, the question of motive becomes more or less academic. Sometimes, the motive is clear and can be proved and sometimes, however, the motive is shrouded in mystery and it is very difficult to locate the same. If, however, the evidence of eye witnesses is creditworthy and is believed by the court which has placed implicit reliance on them, the question whether there is any motive or not becomes wholly irrelevant. [163] The Court of Appeal in Abdul Samid Edward v. PP [2015] 4 CLJ 149 made similar remarks which read: Although motive was an important element to look out for when relying on circumstantial evidence to convict an accused, it was not in our view, an absolute must, in the sense that, an absence of an established “motive” would exculpate the accused from the charge proffered against him, notwithstanding all other evidence which points to the accused being guilty of the crime charged. [164] Similarly, Sinha J in Atley v. State of Uttar Pradesh AIR [1955] SC 807, 810 stated: Where there is clear proof of motive for the crime that lends additional support to the finding of the court that the accused was guilty but the absence of clear proof of motive does not necessarily lead to the contrary conclusion. If the prosecution has proved by clear evidence that the appellant had reasons of his own for getting his first wife out of the way, that would have lent additional assurance to the circumstantial evidence pointing to his guilt. But the fact that the prosecution has failed to lead such evidence has this effect only that, the other evidence bearing on the guilt of the accused has to be very closely examined. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 19 | 43 [165] We wholly endorse the observations made above in that motive is an important factor but not an ingredient of an offence to be proved in cases which turn on circumstantial evidence as in the present case. That said, it does not mean that where evidence of motive is vague, non-existent or not clear, an accused is exculpated provided there is sufficient evidence pointing to his guilt.”. [41] Berdasarkan perbincangan di dalam kes di atas, dapat difahami bahawa motif bukanlah elemen yang perlu dibuktikan dalam suatu kesalahan bagi kes-kes yang bergantung kepada keterangan mengikut keadaan, walaupun motif itu penting. Pihak pendakwaan boleh mendapatkan sabitan yang sah walaupun tanpa mengemukakan bukti mengenai motif. Ia hanya boleh membantu untuk mengukuhkan lagi bukti yang ada. [42] Setelah menilai semua keterangan yang ada, Mahkamah mendapati keadaan-keadaan berikut jika dipertimbangkan secara kolektif membolehkan Mahkamah ini membuat beberapa inferens yang munasabah dan menjurus kepada satu kesimpulan bahawa OKT sendiri yang bertanggungjawab terhadap kematian Sia Seok Nee. [43] Keterangan SP7 bahawa beliau melihat melalui rakaman CCTV bahawa Si Mati masuk ke dalam bilik sejuk pada jam 3.00 pm hari yang sama. Selanjutnya Keterangan SP9 bahawa Si Mati ada berbual dengannya, kemudiannya OKT memanggil Si Mati. SP9 mengakui bahawa dia tidak melihat Si Mati masuk ke dalam bilik sejuk. [44] Keterangan SP10 mengesahkan bahawa pembayaran gaji OKT diuruskan oleh Si Mati. Pihak pembelaan mencadangkan bahawa terdapat tunggakan gaji OKT sebanyak RM20,000.00 yang masih belum dibayar oleh pihak Syarikat. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 20 | 43 [45] Mengenai isu gaji tertunggak yang dibangkitkan oleh pihak pembelaan, Mahkamah berpendapat ianya satu isu yang tidak memuaskan hati OKT tambahan pula dia bercadang untuk balik ke Indonesia bagi menyambut Krismas yang hanya tinggal 6 hari sahaja lagi dari tarikh kejadian. OKT juga berhasrat untuk meraikan hari jadi anaknya, maka inferens yang dapat dibuat bahawa motif pembunuhan adalah akibat rasa tidak puas hati kerana gajinya sejumlah RM20,000.00 masih dipegang oleh majikan / syarikat dan gaji tersebut diuruskan oleh Si Mati. [46] Mahkamah perturunkan keterangan SP10 semasa pemeriksaan balas mengenai gaji OKT di mana beliau mengesahkan gaji OKT diuruskan oleh Si Mati, keterangannya seperti berikut: “PB: Berapa gaji Jonathan? SP10: Gaji akhir adik perempuan saya yang uruskan. Saya sudah lupa gaji dia. Kena tengok, Jonathan makan dengan kita atau makan sendiri. PB: Put - Gaji Jonathan dijanjikan oleh Syarikat sebanyak RM1600 sebulan. SP10: Saya tak pasti sebab adik yang uruskan. PB: Put – Jonathan hanya terima RM900 sahaja. SP10: Saya tidak tahu. Dia ada ambil RM50, RM50. PB: Put – setakat Disember 2018, ada tunggakan gaji RM20,000 terhadap Jonathan. SP10: Tak setuju PB: Put – Jonathan beritahu kamu pada Disember 2018 dia hendak pulang ke Indonesia untuk raikan harijadi anaknya. SP10: Tidak. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 21 | 43 PB: Adakah kamu memohon permit kerja untuk Jonathan? SP10: Tidak.”. [47] SP7 dalam keterangannya menyatakan bahawa beliau hendak masuk ke bilik sejuk untuk mencari ibunya tetapi OKT mengarahkannya membuat kerja yang lain di luar bilik sejuk. Berdasarkan keterangan SP7 ini, inferens yang wajar dan adil bahawa OKT mengarahkan SP7 membuat kerja yang lain seolah-olah menghalang SP7 masuk ke bilik sejuk kerana OKT hendak mengelakkan SP7 menemui Si Mati dan OKT juga hendak menyembunyikan penglibatannya dalam kecederaan yang dialami oleh Si Mati. [48] Selanjutnya apabila SP7 dan Sia Yung Jern masuk ke dalam bilik sejuk dan menemui Si Mati dalam keadaan berlumuran darah di satu sudut yang gelap, kemudian mereka berdua diserang oleh OKT dengan parang hingga menyebabkan mereka berdua mengalami cedera parah. [49] Berdasarkan perbuatan OKT yang menyebabkan kecederaan parah kepada SP7 dan Sia Yung Jern, jelas menunjukkan motif OKT hendak menyembunyikan rahsianya yang telah membunuh Si Mati dan sekali gus OKT hendak menghapuskan / membunuh SP7 dan Sia Yung Jern. SP7 dalam keterangannya menyatakan bahawa beliau mendengar OKT berkata “semua pergi mati” semasa mencederakan mereka berdua. [50] Inferens yang boleh dibuat daripada tindakan OKT yang telah mencederakan SP7 dan Sia Yung Jern bahawa dia juga sebenarnya telah menetak Si Mati dan tindakannya yang secara tiba-tiba menyerang dan menetak SP7 dan Sia Yung Jern adalah untuk menutup perbuatannya yang telah menetak Si Mati. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 22 | 43 [51] Si Mati ditemui dalam keadaan terbaring berlumuran darah di bawah rak tempat penyimpanan barang-barang sejuk beku. Pihak pembelaan ada mencadangkan kepada SP8 bahawa ada kemungkinan Si Mati dicederakan ditempat lain dan kemudian di bawa ke situ. [52] Mahkamah berpendapat cadangan tersebut tidak bermerit kerana meneliti gambar bilik sejuk tersebut dan berdasarkan keterangan SP7 bahawa pintu untuk masuk dan keluar bilik sejuk tersebut adalah menggunakan pintu yang sama. Jika Si Mati dicederakan di luar bilik sejuk, kemudian dibawa masuk ke dalam, maka sudah tentulah perbuatan itu boleh dilihat oleh SP7 dan Sia Yung Jern kerana pada masa yang material mereka berada di luar bilik sejuk. Selain itu akan terdapat kesan darah di kawasan luar bilik sejuk. [53] Berdasarkan keterangan yang ada, satu inferens yang munasabah dapat dibuat bahawa terdapat kaitan antara kematian Si Mati dengan tindakan OKT seperti dinyatakan di atas. [54] SP9 mengesahkan bahawa beliau mendengar OKT ada memanggil Si Mati. Walaupun SP9 tidak tahu ke mana Si Mati pergi selepas dipanggil oleh OKT tetapi fakta bahawa Si Mati dijumpai di dalam bilik sejuk tidak lama selepas Si Mati dipanggil oleh OKT membolehkan inferens yang munasabah dibuat bahawa Si Mati telah masuk ke dalam bilik sejuk dan menemui kematiannya di tangan OKT semasa Si Mati dan OKT berada di dalam bilik sejuk tersebut, maka teori “last seen person” adalah terpakai dalam kes ini. [55] Mengenai teori “last seen person”, Mahkamah ini merujuk kepada keputusan Mahkamah Rayuan di dalam kes Rakesh Kumar ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 23 | 43 Thangagrajoo lwn PP [2017] 1 LNS 502 yang membincangkan konsep tersebut dan menyatakan seperti berikut: “Kami juga bersetuju dengan penghujahan Timbalan Pendakwa Raya berkenaan dengan pemakaian konsep “last seen together” seperti mana diputuskan dalam kes Ashok v. State of Maharashtra [2015] 4 Supreme Court 393. Dalam kes ini, Mahkamah Agung di India telah memutuskan seperti yang berikut: The “last seen together” theory has been elucidated by this Court in Trimukh Marotiu Kirkan v. State of Maharashtra, [2006] 10 SCC 106, in the following words: Where an accused is alleged to have committed the murder of his wife and the prosecution succeeds in leading evidence to show that shortly before the commission of crime they were seen together or the offence takes place in the dwelling home where the husband also normally resided, it has been consistently held that if the accused does not offer any explanation how the wife received injuries or offers an explanation which is found to be false, it is a strong circumstance which indicates that he is responsible for the commission of the crime. Thus, the doctrine of last seen together shifts the burden of proof on the accused, requiring him to explain how the incident had occurred. Failure on the part of the accused to furnish any explanation in this regard, would give rise to a very strong presumption against him.”. [56] Pemakaian prinsip "last seen together" terhadap fakta-fakta di sini bermaksud bahawa pendakwaan dikecualikan daripada perlu membuktikan kejadian yang tepat kerana OKT sendiri mempunyai pengetahuan khas mengenai kejadian tersebut dan dia akan menanggung beban pembuktian. [57] Mahkamah berpendapat, jika tiada motif yang jelas dapat ditunjukkan di dalam kes ini, ianya tidak prejudis kepada kes pendakwaan kerana semua bukti, walaupun bersifat mengikut keadaan, menunjukkan satu dan hanya satu kesimpulan, iaitu OKT ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 24 | 43 adalah orang yang bertanggungjawab terhadap pembunuhan Si Mati. [58] Keterangan SP7 dan SP9 bahawa OKT telah melarikan diri dengan menggunakan motosikal yang berada di luar bilik sejuk selepas OKT mengejar SP7 dengan menggunakan parang. Tindakan-tindakan OKT yang berikut dengan jelas menunjukkan bahawa OKT telah menyebabkan kecederaan parah kepada Si Mati hingga membawa kepada kematiannya:

OKT tidak membantu SP7 dan Sia Yung Jern mengeluarkan Si Mati dari tempat Si Mati ditemui dalam keadaan berlumuran darah, sebaliknya OKT telah mencederakan SP7 dan Sia Yung Jern dengan parang yang mana senjata parang tersebut boleh menyebabkan kematian kepada mereka berdua. Tindakan OKT yang keterlaluan mencederakan SP7 dan Sia Yung Jern adalah untuk mengelakkan mereka berdua tahu bahawa OKT lah yang telah mencederakan Si Mati hingga menyebabkan kematiannya.

(ii) OKT telah melarikan diri dengan menggunakan motosikal, ini menunjukkan OKT sedar bahawa dia telah melakukan satu perbuatan jenayah iaitu membunuh Si Mati dengan niat.

(iii) OKT telah melarikan diri dan telah ditangkap di Selangor. [59] Berdasarkan kepada keterangan-keterangan ini jelas bahawa OKT mempunyai motif membunuh Si Mati dengan cara menetak kepalanya menggunakan senjata yang dipercayai kapak. Tindakan OKT mencederakan SP7 dan Sia Yung Jern menimbulkan persoalan, kenapa perlu mencederakan mereka berdua di dalam bilik sejuk tersebut hanya setelah SP7 menemui si mati dalam keadaan berlumuran darah. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 25 | 43 [60] Selanjutnya perbuatan OKT yang melarikan diri menggunakan motosikal juga membangkitkan inferens bahawa OKT secara langsung terlibat dengan apa yang berlaku terhadap Si Mati. [61] Rentetan atau kronologi kejadian yang berlaku adalah jelas bahawa OKT adalah individu yang menetak Si Mati dan mendatangkan kecederaan hingga menyebabkan kematian Si Mati. Elemen keempat: Niat [62] Bagi menentukan kewujudan niat dalam menyebabkan kecederaan ke atas Si Mati, OKT telah sama ada:

dengan niat untuk menyebabkan kematian; atau

(ii) dengan niat untuk menyebabkan kecederaan badan yang mana OKT mengetahui boleh menyebabkan kematian; atau

(iii) dengan niat untuk menyebabkan kecederaan badan yang cukup untuk menyebabkan kematian dalam keadaan biasa; atau

(iv) dengan pengetahuan bahawa perbuatan itu adalah amat berbahaya dan akan menyebabkan kematian atau kecederaan yang akan menyebabkan kematian. [63] Niat adalah persoalan fakta yang tidak boleh dibuktikan melalui keterangan langsung. Maka inferens perlu dibuat daripada keterangan yang dikemukakan dan hal keadaan sekeliling untuk menentukan niat tertuduh. Untuk Mahkamah ini menentukan sama ada tertuduh mempunyai niat atau tidak, maka Mahkamah ini berpandukan nas-nas duluan yang membincangkan mengenai niat. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 26 | 43 [64] Mahkamah ini merujuk kepada kes Chan Pean Leon v. Public Prosecutor [1956] 1 MLJ 237 at 239 di mana Hakim Thomson J memperjelaskan berkenaan isu niat seperti berikut:- “Intention is a matter of facts which in the nature of things cannot be proved by direct evidence. It can only be proved by inference from the surrounding circumstances. Whether this surrounding circumstance make out such intention is a question of fact in each individual case.”. [65] Selanjutnya di dalam kes PP v. Norazam Ibrahim [2006] 8 CLJ 462, Low Hop Bing J (pada ketika itu) berkata: “In this regard, the accused's intention of causing bodily injury to the deceased may be gathered from the accused’s act.” [66] Melalui kecederaan-kecederaan dalaman dan luaran yang dialami oleh Si Mati, jelas menunjukkan bahawa Si Mati mengalami kecederaan-kecederaan yang parah dan serius pada kepala dan muka. Kecederaan-kecederaan yang tersebut bukanlah secara kebetulan atau pun dilakukan oleh Si Mati sendiri. Kecederaan tersebut adalah dilakukan oleh seseorang terhadap Si Mati. [67] Keterangan pakar patologi, SP14 secara keseluruhannya menjurus kepada kesimpulan yang spesifik bahawa kecederaan-kecederaan yang dialami pada kepala si mati mencukupi dalam hal keadaan biasa untuk mengakibatkan kematian. [68] Berdasarkan keseriusan kecederaan-kecederaan yang dialami oleh Si Mati, dan berdasarkan keterangan SP14, maka Mahkamah ini dapat membuat kesimpulan bahawa tindakan oleh seseorang terhadap Si Mati itu secara terbuka / terang-terangan (overt) dan obvious, mempunyai niat untuk membunuh. [69] Selanjutnya setelah OKT menyebabkan kecederaan serius tersebut, Si Mati telah ditinggalkan keseorangan di bawah rak di ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 27 | 43 sudut yang gelap dalam bilik sejuk tempat kejadian tersebut. Si Mati mengalami pendarahan yang banyak dan berdasarkan kedudukan tubuh badan Si Mati di situ adalah sukar bagi si mati mendapatkan pertolongan sebelum kematiannya. [70] Berdasarkan keseluruhan keterangan di Mahkamah ini, Mahkamah berpendapat OKT mempunyai niat dan OKT berpeluang untuk mengakibatkan kecederaan pada Si Mati. OKT adalah orang terakhir yang dikatakan telah memanggil Si Mati semasa Si Mati masih hidup dan, yang lebih penting lagi, tindakan OKT ke atas SP7 dan Sia Yung Jern selepas penemuan jasad Si Mati di dalam bilik sejuk. [71] Perbuatan OKT yang telah mencederakan SP7 dan Sia Yung Jern dengan menggunakan parang iaitu setelah SP7 menemui jasad Si Mati di tempat kejadian menggambarkan perasaan takut OKT bahawa rahsianya akan terbongkar. [72] Inferens daripada keseluruhan hal keadaan, termasuk fakta bahawa OKT telah membuang parang dan melarikan diri dengan menaiki motorsikal, menunjukkan tindakan-tindakan OKT untuk menutup kesalahan yang dilakukan. [73] Apatah lagi keterangan SP7 bahawa pada masa OKT menghayun parang ke arah mereka, OKT berkata “semua kasi mati!”, ini jelas menunjukkan bahawa OKT juga mempunyai niat untuk membunuh SP7 dan Sia Yung Jern. [74] Berdasarkan semua keterangan lisan, dokumentari dan ikut keadaan yang telah dikemukakan, adalah menjadi dapatan Mahkamah ini bahawa:

Semasa berlakunya kejadian pembunuhan tersebut, OKT ada bersama Si Mati. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 28 | 43

(ii) Tiada Notis Alibi dikemukakan oleh pihak pembelaan bagi menyangkal kehadiran atau keberadaan OKT di tempat kejadian.

(iii) Kecederaan-kecederaan yang dialami oleh simati bukan disebabkan oleh ‘self-inflicted’.

(iv) OKT dengan niat, telah mengakibatkan kecederaan-kecederaan yang membawa maut kepada si mati dalam maksud seksyen 300(c) Kanun Keseksaan, iaitu menyebabkan kecederaan keatas Si Mati dan kecederaan tubuh yang diakibatkan itu mencukupi pada lazimnya untuk menyebabkan kematian.

Setelah membuat penilaian maksimum ke atas kes pendawaan yang dikemukakan melalui keterangan saksi-saksi, eksibit-eksibit dan setelah menilai kredibiliti kesemua saksi-saksi pendakwaan, Mahkamah mendapati dan memutuskan bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan kesemua elemen pertuduhan. Mahkamah ini berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan satu kes prima facie di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan, maka OKT dipanggil untuk membela diri.

(vi) Mahkamah ini juga memutuskan bahawa ekshibit “ID46” dikekalkan sebagai ID kerana pengemukaannya adalah tidak memenuhi syarat penerimaan masuk sebagai keterangan, di mana Sijil 90A tidak dikemukakan.

(vii) ID46 adalah satu rakaman CCTV yang merakamkan pada jam 3.20pm OKT telah memanggil Si Mati untuk masuk ke dalam bilik sejuk. ID46 ini hanya dikemukakan ke Mahkamah semasa SP7 memberi keterangan di Mahkamah. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 29 | 43

(viii) ID46 ini tidak pernah diserahkan kepada polis semasa dalam siasatan dijalankan dan juga tidak diserahkan kepada pihak Pembelaan seperti yang diperuntukkan di bawah seksyen 51A Kanun Prosedur Jenayah.

(ix) SP16 (Insp Nur Farah Hanim / Juruanalisa CCTV) juga mengesahkan bahawa ID46 tidak diserahkan kepada beliau. Beliau hanya diserahkan dengan rakaman CCTV ekshibit P45 sahaja. Justeru, SP16 tidak dapat membuat sebarang analisis forensik terhadap ID46.

Sesalinan rakaman CCTV (ekshibit P45) telah diterima oleh pihak polis, namun, SP16 mengesahkan bahawa kandungan dalam ID46 adalah berbeza dengan ekshibit P45. Keterangan SP7 secara khususnya adalah berdasarkan kepada ID46 dan bukannya ekshibit P45. [75] Mahkamah ini setuju dengan hujahan pihak pembelaan bahawa tiada keterangan oleh pihak pendakwaan mengenai rakaman ID46. Adakah ianya dirakamkan oleh alat perakam CCTV "dalam perjalanan penggunaan yang biasa" dan sama ada alat perakam CCTV berkenaan "berfungsi dan beroperasi dengan baik dan sempurna" semasa kejadian dalam ID46 dirakamkan. Selanjutnya pihak pembelaan telah merujuk kepada keputusan Mahkamah Persekutuan di dalam kes Ahmad Najib Aris v. PP [2009] 2 CLJ 800 yang memutuskan seperti berikut:- “[40] A CCTV tape is therefore a document produced by a computer. It follows that the CCTV tapes (P19 A-D) must satisfy the requirements of s. 90A of the Act before they can be admitted in evidence. As this had been done they are inadmissible.”. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 30 | 43 [76] Adalah undang-undang mantap bahawa rakaman CCTV adalah dokumen yang dikeluarkan oleh komputer (document produced by computer) dan tertakluk kepada seksyen 90A Akta Keterangan

Mahkamah ini menerima hujahan pembelaan mengenai pra syarat di bawah seksyen 90A Akta Keterangan 1950, dan merujuk Mahkamah Yang Mulia ini kepada keputusan Mahkamah Rayuan dalam Hanafi Mat Hassan v PP [2006] 3 CLJ 269 di mana Yang Arif Hakim Augustine Paul memutuskan pada m/ s 301-302 (dalam bahasa asal): “A careful perusal of section 90A(1) reveals that in order for a document produced by a computer to be admitted in evidence it must have been produced by the computer in the course of its ordinary use, It is therefore a condition precedent to be established before such a document can be admitted in evidence under section The manner ofestablishing this condition has been prescribed. It can be proved by tendering in evidence a certificate as stipulated by section 90A (2) read With section 90A(3). Once the certificate is tendered in evidence the presumption contained in section 90A(4) is activated to establish that the computer referred to in the certificate was in good working order and was operating properly in all respects throughout the material part of the period during which the document was produced. Section 90A(4) must therefore be given its full effect as It has a stgntficant role to play in the interpretatton and application of section 90A. Ordinarily a certificate under section 90A(2) must be tendered in evidence in order to rely on the provisions ofsection 90A (3) and (4). However, the use of the words 'may be proved' in section 90A(2) indicates that the tendering of a certificate is not a mandatory requirement in all cases. In pp v. Chia Leong FOO (20001 4 CLI 649 a plethora of authorities was referred to in ruling that facts to be presumed can, instead, be proved by other admissible evidence which is available (at pp 722- 723). Thus the use of the certificate can be substituted with oral ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 31 | 43 evidence as demonstrated in R. v. Shepherd [1993] 1 All ER 225 in dealing with a provision oflaw similar to section 90A. Needless to say, such oral evidence must have the same effect as in the case of the use of a certificate. It follows that where oral evidence is adduced to establish the requirements of section 90A(1)in lieu of the certificate the presumptions attached to it, in particular, the matters presumed under section 90A(4) must also be proved by oral evidence”. [77] Melalui keputusan di atas adalah jelas bahawa sekiranya tiada sijil di bawah seksyen 90A(2) dikemukakan, maka pra-syarat di bawah seksyen 90A(4), iaitu bahawa komputer yang berkenaan adalah dalam keadaan baik dan beroperasi dengan baik pada tempoh yang berkenaan, juga mesti dibuktikan melalui keterangan lisan. [78] Di dalam kes ini, rakaman CCTV (ID46) tidak diserahkan kepada polis, oleh itu tiada analisis forensik dibuat keatas rakaman tersebut. Maka, sijil di bawah seksyen 90A(2) tidak dapat dikemukakan oleh pihak Pendakwaan dan juga tiada sebarang keterangan lisan yang dapat mengesahkan bahawa alat perakam CCTV yang berkenaan adalah dalam keadaan baik dan beroperasi dengan baik pada tempoh yang berkenaan. [79] Oleh kerana pra-syarat di bawah seksyen 90A tidak dipenuhi dan justeru itu, maka rakaman CCTV yang terkandung dalam eksibit P45 dan ID46 adalah tidak boleh diterima masuk sebagai keterangan. KES PEMBELAAN [80] OKT telah memberi keterangan bersumpah dari kandang saksi. Hanya OKT seorang dipanggil sebagai saksi pembelaan. OKT ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 32 | 43 telah memberi keterangan dengan menggunakan khidmat jurubahasa Indonesia iaitu En Bambang Soeroso. [81] Secara ringkasnya OKT menafikan pertuduhan yang dihadapinya. Keterangan OKT semasa pemeriksaan utama bahawa dia datang ke Malaysia pada tahun 2012 dengan menggunakan dokumen perjalanan (Pasport) yang sah. Tujuannya datang ke Malaysia adalah untuk mencari pekerjaan. [82] Dia telah diterima bekerja di kilang Toto Food Trading (tempat kejadian) sebagai pekerja am tetapi dia tidak mempunyai permit kerja yang sah. Antara lain tugasnya di kilang tersebut adalah mengangkat barang, menyusun barang dan apa-apa kerja yang diarahkan oleh pihak majikan. [83] OKT tinggal di satu bilik yang terletak di bahagian atas pejabat di kilang tersebut. Menurutnya, dia telah dijanjikan gaji sebanyak RM1600.00 sebulan tetapi dia hanya menerima RM900.00 sebulan. Baki gaji tersebut disimpan oleh “bos” dan jumlah yang terkumpul dalam simpanan “bos” adalah sebanyak RM20,000.00. Terdapat dua orang yang dimaksudkan sebagai “bos” iaitu seorang lelaki dan seorang perempuan. OKT sahkan bahawa si mati ialah “bos” perempuan. Tertuduh merancang untuk pulang bercuti ke Indonesia pada bulan Disember untuk meraikan hari jadi anaknya dan menyambut krismas. [84] OKT menyatakan pada 19.12.2018, SP7 dan Sia Yung Jern ada bertanya kepadanya mengenai keberadaan Si Mati, OKT menjawab bahawa dia tidak tahu di mana Si Mati berada. [85] Pada jam 4.00 pm, semasa OKT hendak menyusun barang di dalam bilik sejuk, SP7 dan Sia Yung Jern telah terlebih masuk ke dalam bilik tersebut untuk menyusun barang. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 33 | 43 [86] Kemudiannya OKT terdengar jeritan yang kuat dan apabila dia menoleh kebelakang, secara tiba-tiba SP7 dan Sia Yung Jern telah menumbuk, menendang dan menyepaknya. OKT terjatuh dan dia ternampak satu parang di atas lantai. OKT telah mengambil parang tersebut untuk mempertahankan diri dari serangan mereka berdua. [87] SP7 dan Sia Yung Jern telah tercedera akibat terkena parang tersebut. OKT ketakukan kerana telah mencederakan mereka berdua, OKT terus keluar dari bilik sejuk. Apabila berada di luar bilik sejuk OKT telah melepaskan parang dan mengambil motosikal yang terletak di luar bilik sejuk dan pergi dari situ. [88] OKT mendakwa bahawa dia tidak membunuh dan tidak mencederakan Si Mati. OKT tidak tahu apa yang terjadi kepada Si Mati dan dia tidak tahu Si Mati berada di dalam bilik sejuk tersebut. OKT juga mendakwa bahawa dia tidak pernah menghalang SP7 dan Sia Yung Jern masuk ke bilik sejuk. [89] Semasa pemeriksaan balas, keterangan OKT bahawa dia telah bekerja di Toto Food Trading sejak 2012 dan waktu bertugas adalah dari jam 7pagi hingga 10 malam. OKT sahkan bahawa gaji yang dijanjikan adalah RM 1600.00 sebulan tetapi dia hanya menerima sejumlah RM 900.00 sahaja. Bakinya disimpan oleh majikan iaitu Si Mati sebanyak RM20,000.00. [90] Sejak tahun 2012 sehingga 2018, hanya sekali tertuduh balik ke Indonesia. Dia bercadang untuk balik ke Indonesia dengan menaiki pesawat untuk menyambut Christmas dan meraikan hari jadi anaknya. [91] OKT memberitahu majikan (Si Mati) tentang hasratnya untuk balik dan Si Mati menjawab “nanti apabila dapat tanggal (Tarikh) untuk pulang, pulang saja”. Tertuduh belum menempah tiket ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 34 | 43 penerbangan kerana dia hanya merancang. Tertuduh tidak meminta wang RM20,000.00 yang disimpan oleh Si Mati. [92] Mengenai hubungannya dengan SP7 dan Sia Yung Jern, dia sahkan mengenali mereka dan dia mempunyai hubungan yang baik dengan mereka berdua. OKT menyatakan bahawa semasa dia berada di dalam bilik sejuk, iaitu setelah SP7 dan Sia Yung Jern menemui Si Mati, SP7 dan Yung Jern terus bertindak memukul OKT. Sebagai respons, OKT telah mengambil sebilah parang untuk melawan balik dan tindakan tersebut telah menyebabkan SP7 dan Yung Jern mengalami kecederaan. Analisis kes pembelaan [93] Naratif pembelaan bahawa OKT menafikan dan tidak bersetuju dengan cadangan pihak pendakwaan berkaitan penglibatannya dalam pembunuhan Si Mati. Pembelaan OKT bahawa dia tidak bertanggungjawab ke atas kematian Si Mati dan dia tidak tahu menahu bagaimana Si Mati menemui kematiannya. [94] Di dalam kes pendakwaan, pihak pendakwaan tidak menimbulkan isu mengenai wang gaji yang dikatakan dipegang oleh majikan. Soalan mengenai wang gaji tersebut telah dibangkitkan oleh pembelaan kepada SP10. Di dalam pembelaannya OKT tidak setuju dengan cadangan pendakwaan bahawa dia meminta atau berbincang dengan Si Mati mengenai wang tersebut. [95] Dari tarikh kejadian iaitu 19 Disember hingga 25 Disember hanya tinggal 6 hari sahaja lagi. Tiket penerbangan belum dibeli, apakah yang menghalang OKT untuk membeli tiket lebih awal, tak lain tak ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 35 | 43 bukan adalah kerana OKT mempunyai masalah kewangan dan dia memerlukan wang dikatakan disimpan oleh majikan (Si Mati). [96] Untuk pulang ke Indonesia, OKT memerlukan sebanyak RM5,000.00. Mahkamah percaya OKT tidak mempunyai wang sebanyak itu, maka OKT memberitahu Si Mati tentang hasratnya untuk pulang ke Indonesia dan Mahkamah berpendapat jawapan Si Mati “nanti apabila dapat tanggal (tarikh) untuk pulang, pulang saja” menyebabkan OKT kecewa kerana jawapan Si Mati itu tidak menunjukkan Si Mati akan memberi wang kepada OKT sebagai perbelanjaan untuk pulang bercuti, sedangkan dia memerlukan sejumlah RM5000.00. [97] Jika OKT tidak mengharapkan wang gajinya sebagai perbelanjaan pulang ke Indonesia, sudah tentulah OKT telah membeli tiket penerbangan lebih awal dan tidak bertanya Si Mati mengenai wang tersebut, kerana adalah sukar untuk mendapatkan tiket penerbangan di saat akhir tambahan pula di musim perayaan. [98] Mahkamah juga telah meneliti keterangan OKT secara mendalam dan menimbangkan semula dengan keterangan pendakwaan, sama ada pembelaan OKT berjaya menimbulkan sebarang keraguan yang munasabah atas kes pendakwaan. [99] Keterangan SP7 bahawa beliau melihat perlakuan OKT yang datang dari arah belakang Sia Yung Jern sambil menghayun parang untuk mencederakan mereka. Manakala keterangan OKT bahawa dia mengambil parang yang terletak di atas lantai untuk melindungi dirinya selepas di tumbuk, dipukul dengan tangan oleh SP7 dan Sia Yung Jern. Mahkamah berpendapat pembelaan tertuduh yang sedemikian adalah rekaan semata-mata. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 36 | 43 [100] Mahkamah ini meragui kebenaran keterangan OKT bahawa dia menggunakan parang kerana hendak melindungi dirinya daripada dipukul oleh mereka berdua. Mahkamah ini bersetuju dengan hujahan pihak pendakwaan bahawa OKT boleh melawan mereka berdua tanpa senjata. Pada masa itu kedua-dua mereka tidak bersenjata. [101] SP7 yang pada masa itu berumur 14 tahun dan bertubuh kecil berbanding dengan tubuh badan OKT, manakala Sia Yung Jern juga agak kurus dan tinggi. Mahkamah percaya mereka tidak mempunyai kekuatan untuk melawan OKT. [102] Mahkamah juga meragui keterangan OKT bahawa terdapat parang di atas lantai dan dia terus mengambil parang tersebut untuk melindungi dirinya. Bilik sejuk tersebut adalah tempat menyimpan makanan dan agak menghairankan bagaimana terdapat parang di atas lantai. Sekiranya tempat kejadian adalah sebuah tempat penyimpanan barangan “hardware”, maka adalah munasabah jika terdapat parang di lantai. [103] SP7 di dalam keterangannya bahawa beliau mendengar bunyi parang yang diasah sebelum beliau masuk ke bilik sejuk. Inferens yang munasabah dan adil yang dapat dibuat bahawa OKT membawa parang tersebut dari luar bilik sejuk. [104] Selanjutnya keterangan SP7 bahawa OKT mengejar mereka berdua di dalam bilik sejuk sambil membawa parang dan berkata “semua kasi mati” lalu mencederakan mereka berdua dengan kecederaan yang parah di mana jari SP7 terputus. [105] SP7 dalam keterangannya menyatakan bahawa semasa beliau menemui ibunya yang terbaring berlumuran darah, apa yang ada dalam fikirannya ialah untuk mendapatkan pertolongan / bantuan, ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 37 | 43 beliau tidak mengesyaki ianya perbuatan OKT. Mahkamah mendapati dakwaan tertuduh bahawa SP7 dan Sia Yung Jern memukulnya adalah rekaan semata-mata. [106] Berdasarkan tindakan tertuduh yang kejam dan tidak berperi kemanusiaan terhadap dua orang budak remaja yang tidak bersenjata yang mana OKT sendiri sahkan dia mempunyai hubungan yang baik dengan mereka telah mengundang Mahkamah ini untuk membuat kesimpulan bahawa OKT berkeupayaan untuk mendatangkan dan menyebabkan kecederaan yang cukup ke atas Si Mati, dengan niat untuk membunuhnya. [107] Mahkamah ini merujuk kepada kes Ali Tan bin Abdullah v PP

4 CLJ 757 yang memutuskan : “Indeed mere denial or presenting a bare story of innocence, such as in the circumstances of the instant case, cannot amount to reasonable doubt. The court’s acceptance of the explanation offered by the accused person must be based upon reason and common sense, and cannot be illogical or irrational. The existence of reasonable doubt is dependent upon the totality of the evidence and on an examination of all the evidence in a fair and reasonable manner and not in isolation”. [108] Secara keseluruhannya Mahkamah ini mendapati pembelaan OKT adalah rekaan semata-mata dan juga penafian kosong untuk melepaskan diri dari pertuduhan yang dihadapinya. Setelah mempertimbangkan pembelaan OKT, Mahkamah ini berpendapat bahawa OKT telah gagal menimbulkan sebarang keraguan yang munasabah ke atas kes pendakwaan. Mahkamah ini mendapati naratif yang dikemukakan oleh pihak pendakwaan adalah lebih probable berbanding naratif pihak pembelaan. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 38 | 43 [109] Mahkamah ini sedar dalam mengendalikan kes jenayah, pendekatan yang harus diambil bukanlah untuk menentukan versi siapa yang benar atau yang lebih probable. Pendekatan mahkamah sebenarnya adalah seperti ditegaskan oleh Spencer-Wilkinson J dalam kes Mohamed Yatin bin Abu Bakar v. PP [1949] CLJU 50; [1949] 1 LNS 50; [1950] MLJ 57, seperti berikut: “That is not correct approach to a decision in a criminal case to approach the question of the guilt or innocence of the accused on the basis of deciding which of the two stories the court should believe, but the court should consider whether the story of the accused has thrown a reasonable doubt on the truth of the prosecution case and, if so, the accused is entitled to an acquittal. [110] Berpandukan kes ini, Mahkamah mendapati versi yang ditampilkan oleh pihak pembelaan gagal menimbulkan keraguan yang munasabah ke atas kesahihan kes pendakwaan. Pendakwaan telah membuktikan melampaui keraguan yang munasabah iaitu OKT telah melakukan pembunuhan ke atas Sia Seok Nee (Si Mati) seperti yang dipertuduhkan. Maka OKT telah disabitkan kesalahannya di bawah seksyen 302 Kanun Keseksaan. RAYUAN MITIGASI OLEH TERTUDUH [111] Secara ringkasnya, OKT telah mengemukakan Hujahan Mitigasi yang berikut:

OKT merupakan Pesalah kali pertama yang tidak mempunyai sebarang rekod lampau ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 39 | 43

(ii) Tempoh reman yang panjang dan pertuduhan bagi kesalahan ini yang boleh membawa kepada hukuman mati sudah cukup untuk memberi OKT pengajaran

(iii) OKT sudah berkahwin dan mempunyai tanggungan keluarga

(iv) OKT telah benar-benar insaf dan kesal atas perbuatannya serta berjanji tidak akan melakukan apa-apa kesalahan pada masa hadapan

Tempoh pemenjaraan yang terlalu lama akan meningkatkan kos kerajaan dan menjadikan masalah kesesakan di dalam penjara bertambah serius

(vi) Pihak pembelaan juga telah menunjukkan trend hukuman dengan menyenaraikan kes-kes yang Mahkamah memutuskan hukuman minimum iaitu penjara 30 tahun dan 12 kali sebatan HUJAHAN PEMBERATAN HUKUMAN [112] Pihak pendakwaan memohon Mahkamah mengenakan hukuman yang berat atas faktor-faktor yang berikut:

Jenayah yang dilakukan oleh OKT adalah serius dan perbuatan OKT terhadap mangsa adalah kejam;

(ii) Hubungan OKT dengan Si Mati iaitu antara pekerja dan majikan

(iii) Kes ini telah membawa implikasi kepada penduduk di Tasik Gelugor yang mana banyak perusahaan terdapat di Tasik Gelugor dan tenaga kerja adalah daripada tenaga kerja warga asing. ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 40 | 43

(iv) Kematian Si Mati juga memberi impak yang besar kepada keluarganya. Si Mati meninggalkan anak-anak yang masih kecil. Ini memberi kesan mendalam kepada seluruh keluarga Si Mati. Ini dapat dilihat semasa SP7 memberi keterangan.

pihak pendakwaan mohon Mahkamah mengenakan hukuman yang dapat memberi pengajaran kepada OKT dan orang lain; dan

(vi) Kepentingan awam hendaklah diberi pertimbangan melebihi kepentingan OKT. HUKUMAN [113] Sesuatu hukuman yang akan dijatuhkan, mestilah mengikut peruntukan undang-undang yang mana pertuduhan dikemukakan dan mengikut prinsip kehakiman yang ditetapkan. (rujuk kes PP v. Jafa bin Daud [1981] CLJU 28). [114] Mahkamah juga mempunyai budi bicara yang penuh dalam menjatuhkan hukuman kepada OKT. Selain itu Mahkamah juga hendaklah berpandukan kepada nas-nas duluan dalam menentukan sesuatu hukuman sama ada hukuman tersebut memadai atau tidak memadai dengan kesalahan yang dilakukan. [115] Di dalam kes PP v. Morah Chekwube Chukwudi [2017] CLJU 864 telah menyatakan mengenai prinsip penghukuman seperti berikut: “the court has to consider various sentencing principle not only to the nature of the crime but also each criminal and antecedent and ultimately decide whether to be lenient or severe “ [116] Selaras dengan pelaksanaan Akta Pemansuhan Hukuman Mati Mandatori 2023 [Akta 846], seksyen 302 Kanun Keseksaan telah ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 41 | 43 dipinda dengan memasukkan perkataan “atau penjara untuk tempoh tidak kurang dari tiga puluh tahun tetapi tidak melebihi empat puluh tahun dan jika tidak dihukum mati, juga akan dihukum dengan sebatan tidak kurang dari dua belas sebatan” selepas perkataan “dengan hukuman mati” [117] Hasrat Akta 846 bukan sahaja untuk memberi Mahkamah budi bicara tetapi juga untuk memberikan pesalah yang terlibat dalam kesalahan serius, seperti dalam ini kes, satu peluang untuk pesalah tersebut melalui proses pemulihan diri sendiri. [118] Merujuk kepada kenyataan rasmi Dewan Rakyat bertarikh 3.4.2023, adalah menjadi hasrat Parlimen memperkenalkan Akta 846 untuk memansuhkan hukuman mati sebagai langkah awal menukar sistem keadilan di Malaysia. Adalah diakui bahawa prinsip asas penghukuman adalah untuk memulihkan tertuduh supaya mereka boleh kembali kepada masyarakat dan menjadi orang yang boleh berkhidmat dengan lebih baik kepada keluarga dan masyarakat setempat selepas menjalani hukuman. [119] Mahkamah ini telah mempertimbangkan rayuan mitigasi oleh pihak pembelaan dan hujahan pemberatan oleh pihak pendakwaan, Mahkamah ini juga merujuk dan berpandukan kepada keputusan kes Mahkamah Rayuan di dalam kes Alowonle Oluwajuwon Gilbert vs PP [B-05-260-08/2021] di mana Mahkamah Rayuan dalam penghakimannya bertarikh 22.11.2023 telah membenarkan rayuan terhadap hukuman mati oleh Tertuduh dan mengekalkan sabitan. [120] Mahkamah Rayuan dalam penghakimannya menyatakan seperti berikut: “………… that the appellant was a first time offender and that the prosecution had not produced any evidence to show that he was a ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 42 | 43 hardcore criminal incapable of reform and rehabilitation and was a continuing threat to the society, it was our view, that a sentence of imprisonment of 35 years with 12 strokes of the cane would be appropriate.” [121] Di dalam menjatuhi hukuman ke atas OKT, Mahkamah ini turut mengambil kira fakta bahawa OKT adalah pesalah pertama. Si Mati ialah majikan kepada OKT. Kematian amat tragis dengan mengambil kira tahap kecederaan yang dialami oleh Si Mati sebagaimana yang terzahir di dalam Laporan Post-Mortem. [122] Pihak pendakwaan mengesahkan bahawa OKT tidak mempunyai sabitan lampau, dan tiada keterangan yang menunjukkan bahawa OKT adalah penjenayah tegar yang tidak mampu untuk dipulihkan atau pun OKT adalah ancaman berterusan kepada masyarakat. [123] Maka Mahkamah ini menjatuhi hukuman penjara selama 35 tahun dengan 12 sebatan rotan. Mahkamah mendapati hukuman yang dikenakan adalah setimpal, munasabah, tidak berlebihan dan bersandarkan prinsip-prinsip penghukuman yang terpakai. [124] Semua barang kes (kecuali dokumen) dikembalikan kepada pihak pendakwaan / polis untuk simpanan selamat sehingga selesai proses rayuan di Mahkamah Rayuan. Bertarikh: 20 April 2025 ……………………………… (FATHIYAH BINTI IDRIS) Hakim Mahkamah Tinggi Butterworth Pulau Pinang ALASANPENGHAKIMANPP v s JONATHANSIHOTANG - P a g e 43 | 43 PIHAK-PIHAK: Bagi pihak Pendakwaan: Lee Jun Keong Timbalan Pendakwa Raya Pejabat Penasihat Undang-Undang Negeri Pulau Pinang Bagi pihak OKT: Choong Kak Sen Tetuan Gooi & Azura Peguam Bela dan Peguam Cara Kuala Lumpur