Masyitah Binti MD Hassan v Hilyah Binti Mohd Khalid (BB-B52CY-1-09/2021)

Tuntutan Plaintif dibenarkan sebagaimana dinyatakan dalam

Jumlah gantirugi Teruk dan Teladan yang Mahkamah taksirkan pada jumlah RM100,000.00 secara global; dan

Kos mengikut skala yang ditaksirkan oleh Plaintif. [2] Tiada Notis Rayuan Balas difailkan oleh pihak Plaintif atas isu gantirugi/Kuantum.

Plaintif ialah seorang warganegara Malaysia yang mempunyai alamat penyampaian di No. 8, Kampung Manis, 13600 Perai, Pulau Pinang dan pada sepanjang masa material merupakan seorang peneman ibu bersalin atau doula dan child birth educator (CBE) yang dikenali ramai di platform media sosial Facebook sebagai “Doula Mas”.

Plaintif pada sepanjang masa material merupakan pemilik akaun media sosial di Facebook dengan nama profil “Masyitah Md Hassan”. Sewaktu tindakan ini difailkan, akaun media sosial “Masyitah Md Hassan” mempunyai seramai 26,972 pengikut (followers).

Pada sepanjang masa material Defendan merupakan pemilik sebuah akaun media sosial di Facebook dengan nama profil “Lily Mk” dan akaun tersebut adalah di bawah kepunyaan eksklusif dan/atau kawalan penuh Defendan. Sewaktu tindakan ini difailkan, akaun media sosial “Lily Mk” mempunyai seramai 9,029 pengikut (followers).

Pada 28 Mac 2021 Defendan telah memuatnaik dan menerbitkan suatu hantaran di laman Facebook “Lily Mk” seperti berikut :- (28 Mac 2021, 8.24 am) Hehe...bila auta dibongkar, deflect pada C-sect pula... Yang tulis tu Pakar Anaest, so bab bius ni dalam bidang dia... ...bukan dalam bidang doula pun, sebab ia aspek perubatan. Saya tertarik ayat Mas “...Macam mana untuk tak kena C-section?” Adakah itu sebab student Mas terbersalin di rumah untuk elak C-section? #tanyaje

Sebelum itu pada 23 Mac 2021 Defendan telah memuatnaik dan menerbitkan suatu hantaran di laman Facebook “Lily Mk” sebagaimana berikut :- (23 Mac 2021, 11.16 am) Wow...masa kes 2018 bermula, Zaki keluar statement i - “Doula bekerjasama dengan doktor” ii - “Doula tak ganggu kerja doktor (medical decision) https://www.facebook.com/1529034871/posts/10223070981472 811/?d=n Habis je perbicaraan awal tahun lepas, keluarlah cerita anak didik buat homebirth https://www.facebook.com/1529034871/posts/10223080260664 785/?d=n Lepas tu dapat tahu Mas ajar “Tindakan yang perlu dilakukan sekiranya terbersalin di luar kawasan hospital” https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1022474956479634 5&set=a.10201032146755717&type=3 Kini Mas kata “Wall dia bukan untuk orang yang apa-apa sikit suruh rujuk doktor” which bercanggah dengan statement 2018 “Doula bekerjasama dengan doktor” Btw Mas, Doktor memang ada perbezaan, biasalah tu, based on their knowledge and experience. But you are neither a midwife, nor a nurse, nor a doctor, and definitely not an Ob/Gyn. Sijil doula masih hidup atau dah expired? Tak payahlah panggil diri sendiri doula kalau sijil dah expired dan tak buat kerja-kerja doula, that’s the least you should do if you have an iota respect for Doula Profession

Pada 22 Mac 2021 Defendan telah memuatnaik dan menerbitkan suatu hantaran di laman Facebook “Lily Mk” sebagaimana berikut:- (22 Mac 2021, 7.42 am) Saya sedih kena percaya “dokumen” Macamlah aktiviti doula ada dokumen legit. Doula kata tak suruh homebirth, tapi ajar “terbersalin”

Pada 14 Mac 2021 Defendan telah memuatnaik dan menerbitkan suatu hantaran di laman Facebook “Lily Mk” seperti berikut:- (14 Mac 2021, 9.23 am) Dah kenapa nak nafikan peranan Doula sebagai pom-pom girl? Ia sebuah role yang baik, memberi sokongan moral terhadap ibu yang nak bersalin. Apa kaitan doula dengan kelahiran fitrah? Even kalau ibu itu perlu buat Caesarean, tugas Doula adalah memberi sokongan penuh pada ibu, bukan hasut ibu. Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan mengajar “tidak perlu medical intervention”? Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan suruh ibu jumpa Chiropractor? Tugas Doula adalah memberi sokongan selain perubatan (non-medical support) kepada ibu/pasangan semasa fasa kelahiran (Birth Doula) atau sesudah kelahiran (Post-Partum Doula). Role ini diiktiraf di New York, US hinggakan ia ditanggung dibawah Medicaid (https://www.abclawcenters.com/.../doulas-who-are-they.../) Hingga hari ini, ada badan takaful/insurance yang mengiktiraf Doula di Malaysia? Kelakar tak, guna ayat “percaya kuasa Sang Pencipta”, tapi promote Green Juice, Magnesium dan Vitamin C? Kenapa tak suruh je makan sayur dan buah-buahan? Kan lebih fitrah

Defendan juga telah memuatnaik dan menerbitkan hantaran di profil Facebook “Lily Mk” tersebut pada 10 Mac 2021, di mana Defendan menulis:- (10 Mac 2021, 11.12 pm) First thing first - call ambulance, bukan doula p/s: Cari juga video Dr. Imelda Balchin, tak jumpa

Selanjutnya Defendan telah memuatnaik dan menerbitkan komen berikut di ruangan komen pada hantaran tersebut:- Betul…saya pun ada baca. Punyalah contradictory kenyataan mereka. Ini masalah bila cakap tidak berpandukan prinsip ilmu, sama macam homebirth. Mula-mula fight untuk unassisted homebirth. Bila berlaku onar, tiba-tiba tukar tune kata tak promote homebirth.

Pada tarikh yang sama, 10 Mac 2021, Defendan turut memuatnaik dan menerbitkan suatu lagi hantaran seperti berikut:- (10 ac 2021, 11.10 pm) Apakah salah makanan tersebut? Syukurlah masa pregnant tak jumpa doula-doula sebegini Syukurlah sekarang banyak doktor-doktor berkongsi ILMU yang BETUL... ...dari bayar mahal-mahal, dapat ilmu pseudoscience p/s: Apa-apa pun, berpada-pada lah. Hantaran 7 11. Manakala pada 04 Mac 2021, Defendan memuatnaik dan menerbitkan suatu hantaran di profil Facebook “Lily Mk” tersebut dengan menulis:- (04 Mac 2021, 8.14 am) Macam familiar je ayat "kami memang nak pergi hospital, tapi dah baby nak keluar" Salah satu subject dalam modul adalah bab "terbersalin" Ada pepatah English: "One is an incident, two is a coincidence, three is a pattern" (selepas daripada ini Hantaran 1 hingga Hantaran 7 dirujuk secara kolektif sebagai “Hantaran-Hantaran tersebut”).

(Plaintif akan merujuk kepada gambar tangkap layar (printscreen) Hantaran-Hantaran tersebut berserta komen-komen yang ditulis dan dimuatnaik di bawahnya semasa perbicaraan tindakan ini di mahkamah kelak untuk menunjukkan dan membuktikan keseluruhan maksud, konteks, kesan dan efeknya.)

Plaintif memplidkan bahawa perkataan-perkataan yang digelapkan (bold) dan digariskan (underline) dalam Hantaran-Hantaran tersebut adalah pernyataan-pernyataan yang terjumlah kepada suatu fitnah terhadap Plaintif sebagai seorang doula dan CBE. Pernyataan-pernyataan yang dibantah dan dipertikaikan (impugned statements) dan merupakan sengatan utama (sting) yang menjadi asas kepada tindakan saman fitnah ini adalah sebagaimana berikut :- Hantaran 1 Adakah itu sebab student Mas terbersalin di rumah untuk elak C-section? Hantaran 2 Lepas tu dapat tahu Mas ajar “Tindakan yang perlu dilakukan sekiranya terbersalin di luar kawasan hospital” Tak payahlah panggil diri sendiri doula kalau sijil dah expired dan tak buat kerja-kerja doula, that’s the least you should do if you have an iota respect for Doula Profession Hantaran 3 Macamlah aktiviti doula ada dokumen legit. Doula kata tak suruh homebirth, tapi ajar “terbersalin” Hantaran 4 Apa kaitan doula dengan kelahiran fitrah? Even kalau ibu itu perlu buat Caesarean, tugas Doula adalah memberi sokongan penuh pada ibu, bukan hasut ibu. Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan mengajar “tidak perlu medical intervention”? Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan suruh ibu jumpa Chiropractor? Hantaran 5 Mula-mula fight untuk unassisted homebirth. Bila berlaku onar, tiba-tiba tukar tune kata tak promote homebirth. Hantaran 6 Syukurlah masa pregnant tak jumpa doula-doula sebegini ...dari bayar mahal-mahal, dapat ilmu pseudoscience Hantaran 7 Salah satu subject dalam modul adalah bab "terbersalin" Ada pepatah English: "One is an incident, two is a coincidence, three is a pattern" (selepas daripada ini dirujuk secara kolektif sebagai “pernyataan-pernyataan fitnah tersebut”).

Plaintif memplidkan bahawa melalui Hantaran-Hantaran tersebut serta komen-komen lanjut di bawahnya, Defendan telah dengan sengaja dan/atau niat jahat dan/atau maksud curang memesongkan fakta sebenar berkenaan aktiviti dan pekerjaan Plaintif sebagai seorang doula dan CBE dengan niat untuk meraih sokongan dan reaksi daripada netizen. Malah tanpa berselindung Defendan juga dengan sengaja membuka peluang kepada pembaca-pembaca lain untuk sama-sama turut serta mengutuk dan mengeji Plaintif. Butir-Butir Rujukan Kepada Plaintif 15. Bersama-sama Hantaran-Hantaran tersebut, Defendan telah memuatnaik gambar-gambar tangkap layar (printscreen) yang diambil daripada profil Facebook Plaintif yang memaparkan nama dan/atau gambar Plaintif berserta hantaran dan/atau komen yang pernah dibuat oleh Plaintif. Tindakan Defendan itu bertujuan agar pembaca-pembaca yang membaca Hantaran-Hantaran tersebut boleh mengenalpasti identiti pihak yang sedang diperkatakan oleh Defendan di dalam Hantaran-Hantaran tersebut.

Defendan juga tanpa berselindung menulis nama “Mas”, “Doula” dan/atau “Doula Mas” dalam Hantaran-Hantaran tersebut dan/atau dalam komen-komen lanjut yang dibuat di bawah Hantaran-Hantaran tersebut.

Malah Defendan juga dalam Hantaran-Hantaran tersebut yang dibuat di laman profil “Lily Mk”, yang berada dalam milikan dan kawalan Defendan sepenuhnya, telah membiarkan mana-mana netizen membuat pautan (tagging) kepada profil Facebook “Masyitah Md Hassan” dalam komen yang ditinggalkan oleh mereka.

Defendan telah sedia mengetahui bahawa profil “Masyitah Md Hassan” merupakan profil Facebook milik Plaintif. Pautan (tagging) kepada profil “Masyitah Md Hassan” memudahkan pembaca-pembaca untuk terus mengakses dan meneliti laman Facebook milik Plaintif.

Selanjutnya melalui komen-komen yang ditulis oleh Defendan selepas itu, termasuklah pada hantaran-hantaran lain di Facebook “Lily Mk”, jelas menunjukkan bahawa pernyataan-pernyataan fitnah tersebut sememangnya ditujukan oleh Defendan kepada Plaintif. Penerbitan dan Sebaran (Publication) Kepada Pihak Ketiga 20. Plaintif memplidkan bahawa Defendan telah meletakkan Hantaran-Hantaran tersebut pada tetapan awam (public) bertujuan agar Hantaran-Hantaran tersebut boleh dilihat, dibaca, diakses dan dikongsi oleh netizen secara bebas dan tanpa kawalan. Hantaran-Hantaran mengandungi pernyataan-pernyataan fitnah tersebut setelah dimuatnaik dengan tetapan awam (public), bukan sahaja boleh diakses, dilihat dan dibaca oleh sesiapa sahaja, malah turut boleh dikongsi oleh semua pengguna internet, tidak terhad di dalam Malaysia bahkan juga di luar negara.

Malah dengan meletakkan Hantaran-Hantaran tersebut pada tetapan awam (public), Defendan sekaligus membuka peluang dan menyediakan ruang dan platform untuk netizen meninggalkan komen-komen yang jelik terhadap Plaintif secara bebas dan tanpa kawalan.

Hantaran-Hantaran tersebut telah dibaca oleh ramai orang, dikongsi, ditangkap layar (printscreen), diulang hantar dan disebar secara meluas di media sosial. Setakat tarikh 30 April 2021, Hantaran-Hantaran tersebut telah dibaca, diakses, diberi reaksi, dikomen dan disebar. Butir-Butir Maksud Semulajadi dan Lazim Pernyataan-Pernyataan Fitnah Tersebut 23. Plaintif memplidkan bahawa perkataan-perkataan yang digariskan dalam Perenggan 13 di atas dalam maksud semulajadi dan lazimnya serta mengikut konteks ia disebarkan boleh difahami sebagaimana berikut :-

23.1 bahawa Plaintif telah menjalankan dan menganjurkan kelas doula dan CBE secara tidak jujur, menipu dan memperdaya;

23.2 bahawa Plaintif menggalakkan kelahiran tidak selamat, menggalakkan unassisted homebirth dan menghasut ibu-ibu agar menolak medical intervention;

23.3 bahawa Plaintif bukanlah seorang yang layak untuk menyebarkan ilmu tentang penjagaan kandungan, persediaan sebelum melahirkan serta dorongan untuk kelahiran secara normal dan semulajadi (gentle birth);

23.4 bahawa Plaintif sering mengajar ibu-ibu kaedah untuk “terbersalin”;

23.5 bahawa Plaintif seorang yang tidak menghormati profesion doula dan telah mengajar ilmu pseudoscience;

23.6 bahawa Plaintif telah melanggar undang-undang dan Plaintif terlibat dalam kes-kes kematian ibu dan bayi akibat kelahiran tidak selamat di rumah;

23.7 bahawa Plaintif menganjurkan kelas dengan bermatlamatkan wang semata-mata; dan 23.8 bahawa Plaintif menyebarkan ajaran yang bercanggah dengan dunia perubatan, oleh itu Plaintif merupakan suatu ancaman kepada kesihatan awam. Butir-Butir Kepalsuan Pernyataan-Pernyataan Fitnah Tersebut 24. Pada sepanjang masa material Plaintif merupakan seorang peneman ibu bersalin atau doula dan child birth educator atau CBE yang mengendalikan kelas dan kursus berkaitan penjagaan kandungan, persediaan sebelum melahirkan serta dorongan untuk kelahiran secara normal dan semulajadi (gentle birth).

Plaintif telah memperolehi sijil doula dan CBE daripada badan antarabangsa. Sebagai seorang CBE, Plaintif memberi pendidikan tentang persediaan proses kehamilan, persediaan proses kelahiran dan pendidikan keibubapaan. Dalam setiap kelas persediaan kelahiran secara gentle dan natural yang dianjurkan, Plaintif menggunapakai silibus yang telah digunakan secara meluas di seluruh dunia.

Salah satu topik yang diajar ialah pengurusan pemilihan masa ke hospital, di mana ibu-ibu diberikan pendedahan mengenai tindakan yang perlu dilakukan sekiranya tidak sempat sampai ke hospital. Ia menekankan pengetahuan mengenai tindakan segera dan selamat yang perlu diambil dan dilakukan oleh ibu-ibu dan peneman dalam situasi kecemasan.

Silibus yang diajar dalam kelas doula dan CBE anjuran Plaintif tidak pernah menggalakkan kelahiran tidak selamat dan tidak pernah menghasut ibu-ibu untuk mengelakkan kelahiran di hospital.

Tugas doula ialah sebagai peneman ibu bersalin yang membantu ibu semasa proses kelahiran. Doula memberikan khidmat sokongan bukan medikal yang meliputi sokongan emosi, fizikal dan informasi kepada ibu hamil pada waktu sebelum, semasa dan selepas kelahiran. Tugas doula bukanlah sebagai pengganti kepada tugas doktor dan perawat kesihatan, sebaliknya doula berperanan sebagai pembantu dan peneman, atas pilihan dan permintaan ibu sendiri.

Pada 04 Februari 2018, berlaku suatu insiden di Johor Bahru melibatkan kematian bayi yang dilahirkan di rumah. Insiden tersebut telah tular di laman media sosial yang mengaitkan Plaintif sebagai seorang doula sebagai punca kematian bayi tersebut.

Walau bagaimanapun nama Plaintif telah dibersihkan dan Mahkamah telah mengesahkan bahawa Plaintif bukanlah punca kepada kematian bayi tersebut melalui dua kes saman sivil yang dimenangi oleh Plaintif.

Dalam tindakan saman sivil di bawah Guaman Sivil No. BA-A52NCvC-580-10/2018 di antara Masyitah binti Md Hassan (Plaintif) dan Abdul Latiff bin Mohamed (Defendan) di Mahkamah Sesyen Shah Alam, Plaintif telah berjaya membuktikan kes saman fitnahnya. Mahkamah telah memerintahkan Defendan dalam kes itu membayar gantirugi am berjumlah RM50,000 dan kos sebanyak RM20,000 kepada Plaintif.

Dalam satu lagi tindakan saman sivil di bawah Guaman Sivil No. JA-22NCvC-162-08/2018 di antara Masyitah binti Md Hassan (Plaintif) dan Sakinah binti Sulong (Defendan) di Mahkamah Tinggi Johor Bahru, Plaintif telah sekali lagi berjaya membuktikan kes saman fitnahnya. Mahkamah telah memerintahkan Defendan dalam kes itu membayar gantirugi am berjumlah RM100,000, gantirugi teladan berjumlah RM100,000 dan kos sebanyak RM30,000 kepada Plaintif.

Sehingga ke hari ini Plaintif tidak pernah menghadapi sebarang pendakwaan kes jenayah dan/atau tuntutan saman sivil oleh mana-mana pihak berkaitan aktiviti dan tugas Plaintif sebagai seorang doula dan CBE. Butir-Butir Menyokong Ganti Rugi Teruk dan Teladan A) Niat Jahat (malice) Defendan 34. Defendan sejak beberapa tahun lepas telah berulang kali membuat hantaran demi hantaran dan/atau komen demi komen, termasuklah tetapi tidak terhad di laman Facebook “Lily Mk” tersebut, bagi memburuk-burukkan Plaintif dan mencemar nama baik Plaintif sebagai seorang doula pada pandangan masyarakat umum.

Pada sepanjang masa material, atas sebab-sebab yang hanya diketahui oleh Defendan, Defendan telah menggunakan insiden kematian bayi pada 04 Februari 2018 tersebut sebagai modal untuk memburuk-burukkan Plaintif. Defendan dengan sengaja dan/atau niat jahat dan/atau maksud curang telah bertindak terburu-buru menyerang Plaintif di media sosial secara berterusan, berpanjangan, konsisten dan berulang-ulang kali, walaupun Plaintif langsung tiada kaitan dengan Defendan, tidak pernah mengenali Defendan dan tidak pernah berurusan dengan Defendan.

Kesemua tuduhan Defendan, termasuklah cubaan mengaitkan Plaintif dengan mana-mana kematian ibu dan bayi yang dilahirkan di rumah, adalah pernyataan-pernyataan yang bersifat fitnah, tidak benar, memalukan, menjatuhkan reputasi dan telah menyebabkan Plaintif dikeji, dihina, dicerca dan diaibkan oleh netizen dan/atau orang-orang yang mengenali Plaintif serta masyarakat umum.

Pada sepanjang masa material Defendan dengan sengaja, niat jahat dan/atau maksud curang telah memviralkan dan/atau menyebabkan viral Hantaran-Hantaran tersebut agar Plaintif menerima akibat dan kesan buruk daripadanya. Hantaran-Hantaran tersebut telah dibaca oleh ramai orang, dikongsi, ditangkap layar (printscreen), diulang hantar dan disebar secara meluas di media sosial.

Defendan terus-menerus membuat komen-komen lanjutan untuk menyerang dan memburukkan Plaintif. Defendan dengan sengaja secara tanpa berselindung menyebut dan mendedahkan kepada umum identiti Plaintif sebagai pihak yang sedang diperkatakan, bertujuan agar Plaintif dikecam secara beramai-ramai oleh pengikut (followers) Defendan. Akibatnya Plaintif telah menerima banyak reaksi dan komen-komen negatif yang ditulis oleh netizen di Facebook. Butir-Butir Menyokong Ganti Rugi Teruk dan Teladan B) Fitnah Berterusan Defendan 39. Pada sepanjang masa material, terutama ketika Hantaran-Hantaran tersebut dimuatnaik oleh Defendan di profil Facebook “Lily Mk”, Defendan telah sedia maklum akan keputusan Mahkamah Yang Mulia bagi kedua-dua kes Guaman Sivil No. BA-A52NCvC-580- 10/2018 (Mahkamah Sesyen Shah Alam, diputuskan pada 14 Februari 2020) dan Guaman Sivil No. JA-22NCvC-162-08/2018 (Mahkamah Tinggi Johor Bahru, diputuskan pada 26 Oktober 2020), di mana kedua-duanya memihak kepada Plaintif. Penghakiman di dua mahkamah berbeza telah membersihkan nama Plaintif sebagai seorang doula dan CBE daripada tohmahan dan tuduhan tidak berasas.

Plaintif melalui peguamcaranya telah menghantar suatu Notis Tuntutan bertarikh 30 April 2021 terhadap Defendan, dengan menyertakan salinan dua alasan penghakiman bagi kes-kes Guaman Sivil No. BA-A52NCvC-580-10/2018 (alasan penghakiman bertarikh 30 April 2020) dan Guaman Sivil No. JA-22NCvC-162- 08/2018 (alasan penghakiman bertarikh 23 Disember 2020). Notis Tuntutan tersebut antara lain menuntut Defendan membuat permohonan maaf, memadam Hantaran-Hantaran tersebut dan membersihkan nama Plaintif.

Walau bagaimanapun selepas penerimaan Notis Tuntutan tersebut, Defendan bukan sahaja langsung tidak mengendahkan tuntutan-tuntutan di dalamnya, bahkan Defendan telah bertindak keterlaluan dengan membuat hantaran demi hantaran dan komen demi komen baharu pula, dengan tuduhan-tuduhan yang serupa terhadap Plaintif, termasuklah tetapi tidak terhad kepada pautan-pautan di profil Facebook “Lily Mk” berikut :- 3 Mei 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225195411262228 3 Mei 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225197616237351 24 Mei 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225352661073375 24 Mei 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225353642897920 25 Mei 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225360559350827 22 Ogos 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225940960860502 31 Ogos 2021 https://www.facebook.com/lily.mk.73/posts/10225990295813845 (Plaintif akan merujuk kepada gambar tangkap layar (printscreen) pautan-pautan tersebut semasa perbicaraan tindakan ini di mahkamah kelak.)

Plaintif memplidkan bahawa Defendan tidak mempunyai justifikasi untuk terus-terusan membuat kenyataan-kenyataan fitnah dan jelik terhadap Plaintif dan kerjaya Plaintif sebagai doula, lebih-lebih lagi setelah Defendan mengetahui keputusan-keputusan kes mahkamah melibatkan tuntutan saman fitnah oleh Plaintif yang telah selesai dibicarakan dan diputuskan oleh mahkamah memihak kepada Plaintif.

Sehingga ke hari ini Defendan masih enggan, abai, cuai dan/atau ingkar untuk memohon maaf dan menarik balik Hantaran-Hantaran tersebut, walaupun telah diberi peluang oleh Plaintif untuk membersihkan nama Plaintif dan menghentikan cemuhan masyarakat terhadap Plaintif. Oleh itu Plaintif memplidkan bahawa Defendan wajar dihukum dengan suatu gantirugi teruk dan/atau gantirugi teladan. Butir-Butir Menyokong Ganti Rugi Teruk dan Teladan C) Perbuatan Buli Siber Terhadap Plaintif 44. Pada sepanjang masa material, Defendan cuba mewujudkan sentimen negatif terhadap Plaintif secara khusus dengan meneruskan komen-komen selanjutnya yang berbaur fitnah, tidak benar, memalukan dan menjatuhkan reputasi Plaintif di profil Facebook “Lily Mk” milik Defendan. Tindakan Defendan jelas mengapi-apikan netizen untuk turut sama mengutuk dan mengeji Plaintif.

Defendan mempunyai ribuan pengikut di media sosial dan Defendan juga mengetahui bahawa Plaintif turut mempunyai ramai pengikut di media sosial. Defendan sengaja meletakkan Hantaran-Hantaran tersebut pada tetapan awam (public) bertujuan supaya boleh dilihat, dibaca, diakses dan dikongsi oleh netizen secara bebas dan tanpa kawalan.

Malah dengan meletakkan Hantaran-Hantaran tersebut pada tetapan awam (public), Defendan sekaligus membuka peluang dan menyediakan ruang untuk netizen meninggalkan kata-kata yang kesat terhadap Plaintif secara bebas dan tanpa kawalan. Komen- komen di bawah Hantaran-Hantaran tersebut yang ditulis dan dimuatnaik oleh Defendan, pembaca dan/atau pengikut Defendan penuh dengan ayat-ayat bersifat fitnah, jelik, menghina, mencerca, merendahkan dan mengaibkan yang ditujukan kepada Plaintif. Kerosakan dan Kerugian Plaintif Akibat Tindakan Defendan 47. Akibat kesan langsung daripada tindakan Defendan memuatnaik dan/atau menerbitkan pernyataan-pernyataan fitnah terhadap Plaintif, serta tindakan Defendan membuli siber (cyber bully) Plaintif, Plaintif telah mengalami tekanan emosi, kemurungan, kurang produktif, kesedihan, rasa aib dan perasaan tersinggung yang dahsyat, terutamanya apabila berhadapan dengan kaum keluarga, sahabat handai, masyarakat sekeliling yang mengenali Plaintif dan lebih-lebih lagi dengan pelajar-pelajar yang pernah mengikuti kelas doula dan CBE yang dianjurkan oleh Plaintif.

Plaintif merasa sangat tersinggung dan terhina apabila dituduh sebagai seorang doula yang mengajar untuk “terbersalin”, menggalakkan kelahiran tidak selamat, menggalakkan unassisted homebirth dan menghasut ibu-ibu agar menolak medical intervention.

Nama baik, watak, imej dan reputasi Plaintif sebagai seorang doula dan CBE yang dikenali ramai telah tercalar, tercemar, tercedera, diaibkan, direndahkan dan tidak lagi dihormati. Akibat tindakan-tindakan Defendan yang berterusan memfitnah Plaintif, Plaintif telah menerima penghinaan awam secara berpanjangan, meskipun keputusan kes Mahkamah sebelum ini telah berpihak kepada Plaintif.

Plaintif memplidkan bahawa bukan sahaja maruah dan reputasi Plaintif telah tercalar teruk akibat fitnah yang tersebar dan merebak secara meluas di media sosial “Lily Mk” tersebut, bahkan juga keselamatan dan ketenteraman hidup Plaintif serta ahli keluarga Plaintif telah terancam setelah menerima cercaan bertalu-talu daripada pihak-pihak ketiga yang terpengaruh dengan pernyataan-pernyataan fitnah tersebut.

OLEH YANG DEMIKIAN Plaintif menuntut penghakiman terhadap Defendan relif-relif seperti berikut :- a) Suatu Deklarasi bahawa terbitan-terbitan Defendan di laman Facebook “Lily Mk” milik Defendan, sebagaimana dinyatakan dalam Pernyataan Tuntutan, mengenai Plaintif dan kerjayanya sebagai doula dan child birth educator (CBE) adalah terjumlah kepada pernyataan-pernyataan bersifat fitnah ke atas Plaintif; b) Suatu Perintah untuk penarikan balik oleh Defendan bagi sebarang terbitan-terbitan dan/atau komen-komen dan/atau kenyataan- kenyataan yang mengandungi pernyataan-pernyataan fitnah terhadap Plaintif dalam tempoh 24 jam dari tarikh Perintah ini diberikan; c) Suatu Perintah terhadap Defendan untuk penerbitan permohonan maaf kepada Plaintif secara terbuka dan tanpa syarat, mengikut terma-terma yang memuaskan dan dipersetujui oleh Plaintif dalam tempoh empat belas (14) hari dari tarikh Penghakiman dan hendaklah disiarkan di laman Facebook “Lily Mk” dengan tetapan awam (public) yang boleh diakses, dibaca dan dikongsi oleh semua pengguna Facebook; d) Suatu Perintah Injunksi untuk menghalang Defendan, sama ada melalui dirinya sendiri, dan/atau melalui pekerja, dan/atau melalui ejen Defendan, daripada selanjutnya membuat, menerbitkan, mencetak dan/atau menyebabkan diterbitkan atau dicetak terbitan-terbitan dan/atau komen-komen dan/atau kenyataan-kenyataan yang mengandungi pernyataan-pernyataan fitnah terhadap Plaintif mengenai Plaintif dan kerjayanya sebagai doula dan child birth educator (CBE); e) Gantirugi am di atas kecederaan terhadap reputasi, nama baik dan maruah Plaintif di bawah kausa tindakan fitnah bertulis (libel) sepertimana yang ditaksirkan oleh Mahkamah Yang Mulia untuk dibayar oleh Defendan kepada Plaintif dalam masa tiga puluh (30) hari dari tarikh Penghakiman; f) Gantirugi berterusan sepertimana yang ditaksirkan oleh Mahkamah Yang Mulia untuk dibayar oleh Defendan kepada Plaintif dalam masa tiga puluh (30) hari dari tarikh Penghakiman; g) Gantirugi teruk dan gantirugi teladan (aggravated and exemplary damages) sepertimana yang ditaksirkan oleh Mahkamah Yang Mulia untuk dibayar oleh Defendan kepada Plaintif dalam masa tiga puluh (30) hari dari tarikh Penghakiman; h) Faedah pada kadar yang dibenarkan Mahkamah Yang Mulia ini ke atas jumlah penghakiman mulai dari tarikh penghakiman sehingga ke tarikh penyelesaian penuh; i) Kos bagi tindakan ini, termasuk gantirugi kos guaman kepada Plaintif atas dasar anakguam-peguamcara; dan j) Lain-lain perintah dan/atau apa-apa relif lanjutan yang difikirkan adil dan suai manfaat oleh Mahkamah Yang Mulia ini.

Defendan akui bahawa Plaintif merupakan pemilik akaun media sosial Facebook dibawah nama “Masyitah Md Hassan” sahaja kerana jumlah pemilik pengikut dan juga butiran lain adalah berubah dari masa ke semasa.

Defendan merupakan pemilik akaun facebook “Lily Mk” dan Defendan mengakui bahawa akaun tersebut dibenarkan akses kepada orang awam (atau ‘public access’) bagi tujuan Defendan menyampaikan maklumat dan berkongsi maklumat.

Defendan menafikan bahawa terbitan-terbitan dan/atau hantaran-hantaran yang telah dirujukkan diatas adalah dibuat berdasarkan pada niat jahat (mala fide), berniat memfitnahkan serta bertujuan menjatuhkan reputasi mana-mana individu yang terkesan.

Bagi setiap hantaran yang telah dihighlight dalam tuntutan Plaintif, Defendan menyatakan bahawa hantaran tersebut kebanyakannya adalah kenyataan am dan berkisar dengan doula dan ianya tidaklah spesifik terhadap Plaintif dalam tindakan ini melainkan terdapatnya kenyataan yang merujuk kenyataan-kenyataan yang pernah diterbitkan oleh Plaintif sendiri.

Tiada rujukan secara terus yang dibuat terhadap Plaintif di dalam beberapa hantaran yang telah diplidkan dalam tuntutan Plaintif, Defendan juga ingin menyatakan bahawa Plaintif tidaklah memiliki pengkhususan doula dan/atau CBE sekiranya sebarang terbitan dan/atau hantaran berkaitan dibuat dan ianya tidak bermaksud bahawa Plaintif telah dirujukkan.

Tiada satu bentuk kaitan boleh dirujuk dan dibuat terhadap Plaintif. Segala tafsiran yang dibuat oleh para individu yang memberikan komen dan juga pembaca yang membaca terbitan Plaintif adalah bebas membuat andaian masing-masing dan ini adalah perkara diluar yang tiada kaitan dengan Defendan terutamanya.

Defendan menafikan terdapatnya rujukan secara terus terhadap Plaintif ini adalah kerana Plaintif dalam tuntutannya memperkenalkan dirinya sebagai “Masyitah Md Hassan” dan tiada gelaran khas seperti “mas” atau “doula” yang digunakan adalah untuk dirujukkan kepada Plaintif.

Defendan menyatakan tidak semua terbitan Defendan dan/atau kenyataan Defendan adalah merujuk kepada Plaintif semata kerana sepertimana yang telah dinyatakan, ianya adalah satu perkongsian fakta.

Laman facebook boleh diakses oleh mana-mana pihak awam untuk tujuan berkongsi fakta dan juga maklumat yang sah diperoleh berdasarkan kajian dan pembacaan Defendan daripada laman-laman berkaitan kesihatan dibawah Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) serta perkongsian-perkongsian yang dibuat oleh Doktor Pakar yang sah dibawah KKM.

Plaintif juga turut, pada masa yang sama, membuat perkongsian beliau serta menubuhkan beberapa group didalam facebook (rujuk pautan) untuk orang ramai, dan Defendan merupakan individu diantara orang ramai tersebut yang membaca serta meneliti penulisan Plaintif sendiri. https://www.facebook.com/1529034871/posts/10223808826678 480/?d=n.

Penjelasan Defendan adalah bagi mengelakkan sebarang kenyataan Plaintif sendiri ditukarkan oleh Defendan dan bagi membuktikan bahawa Defendan membuat satu penjelasan berdasarkan rujukan-rujukan serta perbandingan. Tagging yang dibuat tidaklah memfitnahkan dan terbitan Defendan kebanyakkannya adalah satu komentar yang wajar berdasarkan justifikasi yang wajar bergariskan pengetahuan pembacaan dan kajian Defendan sendiri.

Ia adalah satu bentuk exaggeration iaitu perkara yang sengaja diperbesarkan oleh Plaintif dalam tindakan ini. Ini adalah kerana, fungsi dan tetapan facebook adalah bagi tujuan akses orang awam seperti mana Defendan boleh mengakses profil Plaintif dan kemudiannya berkongsi pendapat Defendan berkenaan terbitan- terbitan Plaintif yang mana ianya dipanggil vice versa viewing due to enabling public access.

Tiada satu terbitan Defendan bertujuan mengajak orang ramai (public) untuk meletakkan komen-komen yang jelek dan/atau menghina Plaintif dalam tindakan ini. Tiada satu bentuk ajakan seperti “ayuh kita kutuk”, “apa pendapat semua berkenaan….” dan sebagainya.

Defendan memplidkan bahawa ia adalah hak untuk berkongsi sebarang pendapat perkongsian menarik adalah hak orang ramai (public) bagi tujuan manfaat.

Defendan merujuk kepada perenggan 23 dan menjelaskan seperti yang berikut bahawa tiada satu kenyataan Defendan adalah dikatakan satu (1) penipuan dan/atau fitnah berdasarkan pada penjelasan berikut:- i. Defendan menuntut untuk Plaintif buktikan Defendan telah memfitnah Plaintif dengan tafsiran yang ditafsir sendiri oleh Plaintif dan buktikan kepada Mahkamah bahawa kelas-kelas oleh doula-doula dan kelas CBE is legal dan diiktiraf KKM; ii. Defendan menuntut Plaintif buktikan bahawa Plaintif menggalakkan kelahiran selamat dan menerima medical intervention termasuk vaginal examination dan vaccination; iii. Defendan mempertikaikan kesahihan Plaintif sebagai seorang doula yang berdaftar di Malaysia dan sekiranya diiktiraf, maka Plaintif wajar mengemukakan kepada Mahkamah pengiktirafan tersebut; iv. Kenyataan Defendan adalah merujuk kepada module yang diiklankan oleh Plaintif sendiri berkenaan perihal ‘terbersalin’ dan/atau yang berkaitan homebirth; v. Defendan berpendapat bahawa Plaintif gagal mematuhi SOP seorang Doula termasuklah gagal memberikan persepsi dan/atau mempamerkan sikap menghormati petugas kesihatan awam dibawah KKM (rujuk pautan). Defendan juga turut berpendapat terdapatnya beberapa pendapat Plaintif yang tidak selari dengan ilmu sains malah ianya dilihat terpesong; dan https://www.facebook.com/photo.php?fbid=102261244660 88018&set=a.10201032146755717&type=3 https://www.facebook.com/photo.php?fbid=102261244659 28014&set=a.10201032146755717&type=3 vi. Selanjutnya segala andaian dan tafsiran oleh Plaintif yang sengaja dibangkitkan Plaintif yang mana ianya dilihat sebagai satu bentuk exaggeration dalam tuntutan Plaintif dalam tindakan ini; vii. Malah tafsiran tersebut seperti andaian yang sengaja difikirkan secara negative oleh Plaintif sendiri bagi memberi justifikasi terhadap tindakan tuntutan terhadap Defendan.

Penjelasan diatas adalah penjelasan secara amnya bahawa pada setiap masa material, Defendan mempunyai asas dan kewajaran dalam membuat perkongsian serta pendedahan kepada orang ramai untuk manfaat orang ramai. Pendedahan serta perkongsian Defendan bukanlah daripada kenyataan Defendan sendiri sebaliknya setiap terbitan Defendan adalah disertakan rujukan untuk pembacaan orang ramai.

Segala kenyataan dalam perenggan 24 sehingga 28 adalah sesuatu olahan dan juga satu maklumat yang diolah dan ditokok tambah yang tiada dalam pengetahuan Defendan dan tiada kaitan dengan Defendan serta tindakan terhadap Defendan dalam tindakan ini.

Sebarang tindakan polis serta tindakan daripada mana-mana agensi kerajaan terhadap Plaintif adalah tiada kaitan dengan tindakan terhadap Defendan dalam tindakan ini dan ianya adalah diluar bidangkuasa dan pengetahuan Defendan.

Berkenaan bahawa Defendan memfitnah Plaintif dengan menggunakan modal ‘tragedi untuk memfitnahkan Plaintif’ seperti yang dinyatakan adalah tiada kaitan dengan tindakan Plaintif ini serta ianya adalah satu bentuk cubaan untuk memprejudiskan kedudukan Defendan dalam tindakan ini kerana Plaintif cuba membuat kaitan terhadap Defendan daripada satu fakta yang tiada kaitan.

Penjelasan Defendan adalah seperti yang berikut berkenaan segala dakwaan bahawa Plaintif telah difitnah oleh Defendan:- i. Defendan menyatakan bahawa tuntutan saman ini bersifat curang, isi kandungan beberapa perenggan dalam tuntutan Plaintif adalah bersifat skandal, remeh serta mengaibkan Defendan; ii. Sehingga ke hari ini, Defendan menyatakan bahawa Plaintif tidak diiktiraf dalam Amani Birth kerana nama Plaintif tiada dalam senarai doula “Amani Birth” dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://amanibirth.com/x01Countries/?fbclid=IwAR0LvWe5 ezhckS9Z0F-qCPgPW_MC1epQ8o7Vc-R1vnNZYskQ25w2rWBJGQY#malaysia iii. Terdapat perkongsian daripada pengasas Amani Birth dimana beliau menyatakan bahawa hanya di Malaysia Amani Birth berdepan dengan permasalahan dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://m.facebook.com/1529034871/posts/102237300813 09895/?d=n iv. Defendan tidaklah memfitnahkan Plaintif apabila Defendan sendiri membuat kajian dengan merujuk akta berkaitan dengan perbidanan, tugas-tugas CBE yang jatuh dibawah peranan ‘midwife’ - bermaksud “a person who for a fee, salary or other reward or compensation, performs services requiring an understanding of the principles and applications of procedures and techniques for the care of normal child-bearing women from the beginning of pregnancy until the end of puerperium and the care of their normal infants during the neonatal period” seperti dalam laman web https://www.moh.gov.my v. Defendan juga ingin menyatakan kepada Mahkamah bahawa berdasarkan pembacaan, Plaintif sendiri pernah membuat pengakuan bahawa beliau menuntut ilmu perbidanan walhal sebenarnya beliau bukanlah seorang bidan dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022364016 3302001/?d=n https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022373008 1309895/?d=n vi. Defendan bertindak membuat perkongsian atas kebimbangan bahawa kadar kematian kelahiran homebirth adalah tinggi berbanding kelahiran hospital dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://www.facebook.com/679746658/posts/10157494618 431659/?d=n vii. Akhir tapi bukan muktamad adalah, Defendan berpendapat bahawa Plaintif tiada kelayakan untuk beramal sebagai doula dan Defendan turut menyatakan bahawa segala terbitan berkaitan doula tidaklah bertujuan merujuk kepada Plaintif semata; viii. Sebaliknya ianya adalah am dan awam serta Defendan seorang yang menyokong mana-mana doula yang diiktiraf dan mengikut rapat SOP yang telah diterapkan dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://www.facebook.com/photo.php?fbid=102253875453 85461&set=a.10201032146755717&type=3 https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022400116 1526731/?d=n https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022615386 9303080/?d=n https://www.dona.org/wp-content/uploads/2016/08/dona-birthcert_13633520_6d006302997c36684733f949d8ee1ffa 121ed140-1.pdf https://www.dona.org/wpcontent/uploads/2020/03/Certifica tion-Overview-Birth-08-21.pdf ix. Defendan juga membuat pembacaan berkaitan doula-doula di Malaysia atas tujuan dan tanggungjawab sosial terhadap orang ramai bagi memberikan kesedaran dengan membuat pembacaan serta kajian yang berupaya diperolehi Defendan dengan merujuk kepada pautan berikut:- https://www.dona.org/wp-content/uploads/2018/04/Birth-Recertification-Guide-Publications-FINAL7-17-1-rev7-18-

1.pdf https://www.bharian.com.my › ...Web resultsDoula: Trend kelahiran tidak selamat membimbangkan – KKM x. Berdasarkan pada pemahaman dan pembacaan Defendan, terdapatnya perbezaan doula yang diiktiraf dan yang sebaliknya yang mana Defendan merasakan amat penting untuk membuat perkongsian ini disokong dengan kenyataan doctor-doktor dalam bidang Obstetrician-Gynecologists dengan merujuk kepada pautan:- https://fh.moh.gov.my/v3/index.php/component/jdownloads /send/18-sektor-kesihatan-ibu/223-surat-pekeliling-bil-5- tahu-2014-mengurangkan-kelahiran-tidak-selamat?option=com_jdownloads xi. Plaintif sendiri pernah membuat pengakuan berkenaan sesi konsultansi terhadap pasangan untuk membuat kelahiran dirumah sedangkan isu kelayakan Plaintif sendiri adalah menjadi persoalan sehingga ke hari tindakan ini dibuat terhadap Defendan dengan merujuk kepada pautan:- https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022340722 4998689/?d=n xii. Antara lain, berdasarkan perkongsian Plaintif sendiri, yang menyatakan bahawa beliau berkongsi bahawa anak didik beliau berjaya membuat kelahiran tanpa beliau ada disisi sebagai doula dengan merujuk pautan berikut:- https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022229665 4795128/?d=n https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022308026 0664785/?d=n https://www.facebook.com/1529034871/posts/1022307948 6245425/?d=n 21. Defendan mempunyai justifikasi yang wajar (fair justification) dalam mana-mana terbitan Defendan serta Defendan pada setiap masa berpendapat bahawa segala komen Defendan adalah komen yang wajar (fair comment) terhadap apa juga terbitan yang dibuat oleh Defendan.

Kes-kes yang dinyatakan oleh Plaintif dalam tindakan ini masih belum lagi dimuktamadkan dan kesemua kes tersebut berdasarkan pada pengetahuan Defendan sedang melalui proses rayuan di Mahkamah Rayuan yang mana ianya tidak wajar untuk dirujuk dan tidak wajar untuk digunakan.

Plaintif tiada hak dalam menafikan justifikasi sesiapa termasuk Defendan dan segala maklumat yang diperoleh, yang digunapakai hanya sekadar bagi perbincangan ilmiah dan rujukan orang ramai. Maka dalam hal ini pembelaan The Reynold’s adalah terpakai bagi tujuan kepentingan awam.

Defendan jarang sekali berkongsi maklumat untuk kepentingan peribadi dan maklumat berkaitan dan/atau tujuan untuk keuntungan peribadi, ini adalah kerana, kebanyakan terbitan Defendan adalah berkaitan penulisan dan perkongsian serta perbandingan fakta. Ini adalah sesuatu yang normal bagi mereka yang memahami landasan ilmu serta bertukar pendapat secara professional.

Defendan tidak pernah mencemarkan nama Plaintif dan kenyataan bahawa Plaintif menuntut untuk Defendan dihukum dengan satu gantirugi adalah bersifat memberikan penghakiman terhadap Defendan sebelum perbicaraan oleh Mahkamah yang Mulia ini.

Defendan memohon kepada Mahkamah yang Mulia ini agar kesemua tuntutan Plaintif pada perenggan 51 (a) sehingga (j) secara total ditolak dengan kos. Alternatifnya, Defendan tidaklah membuat sebarang tindakan memfitnahkan terhadap Plaintif dalam tindakan ini. DAPATAN MAHKAMAH [1] Dalam tindakan ini, pihak-pihak telah memanggil saksi sebagaimana di bawah: a) SP1 – Pn. Masyitah binti Md Hassan (Plaintif) b) SP2 – Dr. Nurulhuda binti Mohammed Zabidi c) SP3 – En. Muhammad Zaki bin Omar (Suami Plaintif) d) SP4 - Dr. Nur Hafizah binti Abd Khalid e) SD1 – Pn. Hilyah binti Mohd Khalid [2] Undang-undang yang terpakai bagi tindakan sebegini adalah jelas tertakluk kepada Akta Fitnah 1957 (Defamation Act 1957 – Act 286) dan prinsip yang diputuskan melalui kes-kes yang telah sedia ada. [3] Dalam kes AYOB SAUD v. T.S. SAMBANTHAMURTHI [1989] 1 CLJ Rep 321 MOHAMED DZAIDDIN J menyatakan seperti berikut: The Law At the outset, I must state that my task in considering the law on defamation in this case has been made easier by an article on " The Law of Defamation in Malaysia and Singapore " by Messrs. Rasamalar Poopalasingam and Stanley Jeremiah in the Malayan Law Journal [1988] 1 MLJ cvi. In our law on libel, which is governed by the Defamation Act 1957, the burden of proof lies on the plaintiff to show (1) the words are defamatory; (2) the words refer to the plaintiff; and (3) the words were published. Where a defence of qualified privilege is set up, as in the present case, the burden lies on the defendant to prove that he made the statement honestly, and without any indirect or improper motive. Then, if he succeeds in establishing qualified privilege, the burden is shifted to the plaintiff in this case to show actual or express malice which upon proof thereof, communication made under qualified privilege could no longer be regarded as privileged. (Rajagopal v. Rajam [1971] CLJU 117; [1971] 1 LNS 117[1972] 1 MLJ 45.) [4] Dalam kes GHEE T/A L&G CONSULTANTS & EDUCATION SERVICES [2009] 4 CLJ 113, Mahkamah Rayuan di muka surat 142 para 69 dan 70 telah memutuskan: “[69] It is trite that in any action for libel the plaintiff must prove that the matter complained of:

is defamatory;

(ii) has been published to a third person (publication); and,

(iii) refers to the plaintiff. [70] The three essential ingredients must be proved by the plaintiff, failing which his action is bound to fail.” [5] Memetik daripada keputusan YAH MOHAMAD ABAZAFREE MOHD ABBAS H dalam kes NANYQISH LEGACY SDN BHD lwn. ADILA SHARINNI WAHID & ORS [2024] CLJU 896, YAH menyatakan bahawa: [11] Secara amnya undang-undang berkenaan fitnah adalah, secara amnya sesuatu imputasi oleh Defendan akan menjadi fitnah jika kesannya adalah untuk mendedahkan Plaintif, dalam mata masyarakat, kepada kebencian, ejekan atau penghinaan atau untuk merendahkan martabatnya. [6] Dalam tindakan ini, Plaintif memetik 7 hantaran yang telah dimuatnaik Defendan melalui medium Facebook “Lily Mk” yang mana Defendan tidak menafikan bahawa Defendan merupakan pemilik akaun facebook “Lily Mk” tersebut. Hantaran 1 hingga Hantaran 7 tersebut selepas ini akan dirujuk secara kolektif sebagai “Hantaran-Hantaran tersebut”. [7] Berdasarkan Akta 286 dan prinsip dalam kes-kes yang telah diputuskan, Mahkamah perlu memutuskan isu-isu yang perlu dibicarakan dalam tindakan ini, antara lain: a) Sama ada Hantaran Pertama sehingga Hantara Ketujuh tersebut merupakan fitnah terhadap Plaintif. (‘Isu Pertama’) b) Sama ada Hantaran-hantaran tersebut merujuk secara jelas dan difahami telah merujuk kepada Plaintif. (‘Isu kedua’) c) Apakah Pembelaan Defendan atau sama ada pembelaan-pembelaan perlindungan bersyarat, ulasan saksama dan justifikasi adalah terpakai terhadap Defendan sekiranya Hantaran-hantaran tersebut adalah fitnah dan merujuk kepada Plaintif. (‘Isu Ketiga’). [8] Beban pembuktian terletak ke atas Plaintif untuk membuktikan tiga elemen berikut iaitu:-

Perkataan-perkataan yang diadukan adalah fitnah terhadap

(ii) Perkataan-perkataan fitnah tersebut telah disebarkan dan/atau diterbitkan kepada pihak ketiga (publication); dan,

(iii) Perkataan-perkataan yang diadukan adalah merujuk kepada Plaintif. Wujudnya penyebaran kepada pihak ketiga (publication) [9] Mahkamah membuat dapatan bahawa Defendan tidak mencabar dan/atau mempersoalkan isu terbitan kerana Hantaran-hantaran tersebut sememangnya diterbitkan oleh Defendan melalui Facebook miliknya iaitu “Lily Mk.” Facebook Defendan melalui “Lily Mk” mempunyai pengikut dan Hantaran-hantaran tersebut telah mengundang komen-komen dari pelbagai pihak dan tersebar secara meluas kepada umum/pihak ketiga (wujudnya “Publication”). [10] Defendan tidak pernah menafikan perihal ini. Defendan juga adalah pemilik dan pengendali tunggal akaun Facebook tersebut. Ia juga adalah satu pelantar komputer (platform) yang terbuka kepada umum dan bukan dikhususkan untuk diri sendiri (public and not private). [11] Dari keterangan yang ada, ia telah mengundang komen dan kenyataan berbalas-balas dari umum bukan sahaja terhad kepada kenalan rapat malah sesiapa sahaja. Setiap “Hantaran-Hantaran tersebut” telah dibaca, diakses, diberi reaksi, dikomen dan disebar sebagaimana ditunjukkan oleh Plaintif melalui penyataan tuntutan dan juga eksibit yang telah dikemukakan. [12] Namun begitu, Plaintif masih perlu membuktikan kedua-dua elemen yang masih tersisa diatas. Sekiranya Plaintif gagal dalam membuktikan kedua-dua elemen tersebut, maka tindakan ini seharusnya gagal pada tahap ini. Perkataan-perkataan yang diadukan adalah merujuk kepada Plaintif. [13] Mahkamah merujuk kepada satu kes yang telah diputuskan di Mahkamah Tinggi dalam kes berikut: SHAH LATIFF SDN BHD & SATU LAGI V. KARAM SINGH WALIA & YANG LAIN [2012] 1 CLJ 542 di mana Mahkamah Tinggi di muka surat 559-560 di perenggan F telah memutuskan seperti berikut:- “Dalam menentukan isu identiti, ujian adalah ujian objektif. Dinyatakan oleh Lord Guest in Morgan v. Odhams Press Ltd[1971] WLR 1239 pada ms 1261: In my view, a somewhat more exacting test should be predicated where the question is one of identity. It is not sufficient for the reader to say "I wonder if the article refers to Jonny Morgan" nor is pure speculation sufficient. Nor is it sufficient that reasonable person believes that the words refer to the Plaintiff. The test is an objective one. The ordinary reader must be fair minded and not avoid for scandal. He must not be unduly suspicious. The ordinary reader must have rational grounds for his belief that the words refer to the Plaintiff. Terdapat dua cara bagi membuktikan identiti. Ianya seperti berikut: a. Dengan kemukakan saksi-saksi untuk memberi keterangan mengenai penyataan yang menjadi persoalan yang membawa maksud atau kefahaman bahawa penyataan-penyataan tersebut merujuk pada plaintif-plaintif atau; b. Penonton-penonton TV3 yang menyiarkan penyataan berunsur fitnah berkenaan (P2) secara munasabah memahami bahawa penyataan-penyataan tersebut merujuk kepada plaintif-plaintif. [28] Di dalam kes Le Mercier's Fine Furnishings Pte. Ltd & Anor v. Italcomm (Malaysia) Sdn Bhd [1996] 3 CLJ 590, diputuskan: Although the plaintiffs are not expressly named, the words may still be considered to be referred to the plaintiffs, if the ordinary sensible readers with knowledge of special facts could and did understand them to be referred to the plaintiffs. For this, there must be some extrinsic facts so known to some readers who knew the plaintiffs, such that, these readers would understand that it was the plaintiffs that were being referred to. Again, the test here is that of a reasonable sensible man. [29] House of Lords di dalam kes Knupffer v. London Express Newspaper Ltd [1944] AC 116 pada ms 119 menyatakan: Where the plaintiff is not named, the test which decides whether the words used refer to him is the question whether the words are such as would reasonably lead persons acquainted with the plaintiff to believe that he was the person referred to. [30] Di dalam kes David Syme & Co. v. Canavan [1918] 25 CLR 234, Mahkamah Tinggi di Australia, di dalam menentukan identiti plaintif di dalam kenyataan yang dikatakan memfitnah memutuskan: The test is whether words that do not specifically name the Plaintiff refer to him or not is this: Are they such as reasonably in the circumstances would lead persons acquainted with the Plaintiff to believe that he was the person referred to?. That does not assume that those persons who read the words know all the relevant facts. But although the Plaintiff is not named in words, he may, nevertheless, be described so as to be recognized; and whether that description takes the form of word-picture of an individual or the form of a reference to a class of persons of which he is or is believed to be a member, or any other form, if in the circumstance the description is such that a person hearing or reading the alleged libel would reasonably believe that the Plaintiff was referred to, that is a sufficient reference to him. [14] Justeru, Mahkamah membuat penilaian terhadap keterangan dan bukti yang ada di hadapan Mahkamah ini bagi menentukan identity yang dikatakan merujuk kepada Plaintif atau sebaliknya. [15] Plaintif dalam memetik “Hantaran-hantaran tersebut” telah merujuk kepada gambar cetak layar (printscreen) Hantaran-Hantaran tersebut berserta komen-komen yang ditulis dan dimuat naik di bawahnya. [16] Dalam “Hantaran-hantaran tersebut” ada memetik perkataan “Mas”, “Si mas”, “Doulamas”, “childbirtheducatormas”, “sitoh”, “Nota dan Doulamas”. Turut diletakkan tangkap layar (screenshot) hantaran di Facebook, Instagram dan group Telegram Plaintif “Masyitah Md Hassan” serta “Doulamas”. [17] Bersama-sama “Hantaran-Hantaran tersebut”, Defendan telah memuat naik gambar-gambar tangkap layar (screenshot) yang diambil daripada akaun Facebook / Instagram / group Telegram Plaintif yang jelas memaparkan nama dan/atau gambar Plaintif berserta hantaran dan/atau komen yang pernah dibuat oleh Plaintif. [18] Plaintif dalam keterangan beliau mengaku bahawa beliau dikenali sebagai “Doula Mas” dalam platform Facebook dan akauan facebook beliau adalah “Masyitah Md Hassan” yang mempunyai pengikut seramai 26,972 (pada ketika itu). [19] Pihak Defendan mencabar identity Plaintif dengan mencadangkan bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” merujuk kepada satu nama lain iaitu “Mazneera” yang namanya tertera di senarai nama AMANI’s Affiliates in Malaysia. SP1 tidak bersetuju dengan cadangan ini. [20] Apa yang lebih menarik, Defendan sendiri dalam keterangan beliau menafikan ada kenal dengan “Mazneera” atau pernah tahu kewujudan nama “Mazneera” ini walaupun sepanjang penulisan dan terbitan beliau, Defendan menyatakan beliau menulis secara umum dan tidak merujuk kepada mana-mana pihak tertentu. Sebaliknya, Defendan dan juga pihak-pihak yang diundang untuk membuat komen boleh memetik perkataan-perkataan yang merujuk kepada “Mas”, “Si mas”, “Doulamas”, “childbirtheducatormas”, “sitoh”, “Nota dan Doulamas” secara spesifik. [21] Mahkamah juga merujuk kepada Hantaran Kedua yang mana ada ditulis “Wow...masa kes 2018 bermula, Zaki keluar statement”. Zaki yang dimaksudkan dan tidak pernah dipertikaikan adalah suami kepada Plaintif. SP3 adalah suami kepada Plaintif dan Zaki yang dimaksudkan di mana beliau ada hadir memberi keterangan di Mahkamah. Fakta berhubung hubungan suami isteri ini tidak dipertikaikan. [22] Oleh demikian, Mahkamah membuat dapatan bahawa pada peringkat ini, Defendan tidak boleh menafikan bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” secara jelas merujuk dan dimaksudkan terhadap Plaintif dalam tindakan ini. [23] Mahkamah merujuk kepada kes LIM GUAN ENG v. RAZMAN ZAKARIA [2022] CLJU 1108 yang mana diputuskan seperti berikut: Background [3] The plaintiff at the material times was the Chief Minister of Penang, Member of Parliament for Bagan, State Assemblyman for Air Putih and the Secretary General of the Democratic Action Party. The defendant was the commissioner of Parti Islam Se-Malaysia ("PAS") for the State of Perak. [4] On 18.11.2017 the defendant had posted a Facebook post which contained the plaintiff's name and picture on his personal Facebook account: https://web.facebook.com/razman.zakaria.5 ("his/the Facebook account"). The post also depicts a picture of a woman wearing a tudung. The plaintiff claims that the post which contains the following false and defamatory statements:

Doa moga ini tidak betul. Kalau ianya benar pertimbangkanlah jika anda sudah terlajak bersama PAN;

(ii) LARANGAN BERTUDUNG itu hak pengusaha hotel, pulau pinang sokong sepenuhnya "guan eng"; and

(iii) PULAU PINANG SOKONG LARANGAN BERTUDUNG. The element of "reference" [25] The posting by the defendant must be considered as a whole and it is clear that the sentences appearing therein refers to the plaintiff. The Facebook image has one sentence directly attributed to the plaintiff i.e. LARANGAN BERTUDUNG itu hak pengusaha hotel, pulau pinang sokong sepenuhnya "guan eng" and the other sentence indirectly is attributed to the plaintiff i.e. PULAU PINANG SOKONG LARANGAN BERTUDUNG. Any reasonable person looking at the Facebook post would identify and associate that the plaintiff, who is also the Chief Minister of the State of Penang fully supported the ban on wearing tudung by Muslim women in the State. Therefore, the second element has also been discharged by the plaintiff. [24] Mahkamah juga merujuk kepada kes DR ZAKIR ABDUL KARIM NAIK v. RAMASAMY PALANISAMY & ANOTHER CASE, HIGH COURT MALAYA, KUALA LUMPUR [2024] 3 CLJ 731 yang mana diputuskan:

(iv) at the trial:

that posting was meant for the public at large: Rekha Munisamy v. Ortus Expert White Sdn Bhd & Anor [2021] 7 CLJ 353: the impugned statements made in the Facebook posting were for public consumption. Lim Guan Eng v. Razman Zakaria [2022] CLJU 1108; [2022] 1 LNS 1108, affirmed by the Court of Appeal in 2023 that the defendant's Facebook account was accessible to the public and evidence of such accessibility were the comments made by the various third parties.

there is no issue that the impugned defamatory publication refers to Dr Zakir: Lim Guan Eng v. Ruslan Kassim & Another Appeal [2021] 4 CLJ 155 observed that the impugned statement had explicitly named the plaintiff.

(vii) considering the evidence at the trial:

from the totality of the evidence at the trial, I am disinclined to believe Ramasamy's assertion that nowhere had he mentioned in the fifth defamatory publication of Dr Zakir's involvement in the revival of the LTTE issue. The evidence does not support Ramasamy's argument. See Dr Zakir's evidence in NOP, vol. 3, pp. 698 to 700. Though he argued that it was targeted at the supporters of Dr Zakir, I could not help but notice in the evidence that he did take a direct swipe at Dr Zakir ("Zakir Naik is one factor in this resurrection..."). It wouldn't have been necessary if it hadn't been targeted at Dr Zakir. The fifth unfounded defamatory publication was also a personal attack on Dr Zakir, three and a half years after the first debacle on 10 April 2016. [25] Mahkamah merujuk kepada penulisan dalam Gatley on Libel and Slander (12th Edition) yang mana telah menyatakan seperti berikut: “To succeed in an action of defamation the claimant must not only prove that the defendant published the words and that they are defamatory: he must also identify himself as the person defamed. … The question in all cases is whether the words might be understood by reasonable people to refer to the claimant, subject to the qualification that where the words are published to persons who have special knowledge the issue will be decided by reference to what reasonable persons possessing that knowledge would understand by them. … The issue of identification is to be decided on the same principles as those which govern the question of whether the words are capable of a defamatory meaning. Where the claimant is referred to in an indirect way or by implication it will be a question of degree how far evidence will be required to connect the libel with him. At one extreme, if there is a libel on a “Prime Minister” that officer does not need to produce witnesses to testify that they know who he is. At the other extreme, the claimant may only be identifiable by reason of extraneous facts which are not generally known, in which case there is no actionable publication unless it is shown that the words were communicated to persons with such knowledge. Even in the letter type of case, however, it is not enough that the recipients of the statement did understand it to refer to the claimant: the issue is whether reasonable people with their knowledge would so understand it.” [26] Keterangan SP4 pula di Mahkamah menyatakan bahawa beliau mengenali Plaintif melalui Facebook “Doula Mas”. SP2 telah mendaftar dan menyertai kelas doula dan CDE yang dikendalikan Pn. Masyitah pada April 2017 di Skudai, Johor sebanyak 4 kali. [27] Keterangan SP2 juga sama. SP2 kenal Plaintif melalui Facebook “Doula Mas” dan juga telah sertai kelas doula dan CBE yang dianjurkan oleh Pn. Masyitah pada 25/12/2018. [28] Mahkamah merujuk kepada kes Ummi Hafilda Ali v. Ketua Setiausaha Parti Islam Se Malaysia (PAS) & Ors di mana Mahkamah Tinggi telah memutuskan bahawa:- “It is essential that the words complained of must refer to the plaintiff and not some other person, real or imaginary”. [29] Oleh demikian, daripada keterangan yang ada, Mahkamah membuat dapatan bahawa adalah jelas “Hantara-hantaran tersebut” adalah merujuk kepada Plaintif dan bukan orang lain atau satu hantaran secara umum. Perkataan-perkataan yang diadukan adalah fitnah terhadap Plaintif. [30] Elemen seterusnya dan paling penting untuk Mahkamah tentukan adalah “Hantaran-hantaran tersebut” merupakan fitnah terhadap Plaintif. [31] Mahkamah merujuk kepada kes CHOK FOO CHOO v. THE CHINA PRESS BHD, COURT OF APPEAL, KUALA LUMPUR [1999] 1 CLJ 461 yang mana diputuskan seperti berikut: Gopal Sri Ram JCA: “In my judgment, the test which is to be applied lies in the question: do the words published in their natural and ordinary meaning impute to the plaintiff any dishonourable or discreditable conduct or motives or a lack of integrity on his part? If the question invites an affirmative response, then the words complained of are defamatory. (See,JB Jeyaratnam v. Goh Chok Tong [1989] CLJU 34; [1989] 1 LNS 34[1985] 3 MLJ 334.) Richard Malanjum J, in an admirable judgment in Tun Datuk Patinggi Hj Abdul-Rahman Ya'kub v. Bre Sdn Bhd & Ors [1995] CLJU 304; [1995] 1 LNS 304;[1996] 1 MLJ 393 collected and reviewed the relevant authorities upon this branch of the subject and I would, with respect, expressly approve the approach adopted by him. The article in the present instance when read as a whole clearly suggests that the appellant is a person who, under the guise of doing service, was in fact making false statements in order to deceive the people of Lukut. The implication is that the appellant is a man given to deception and is untrustworthy. I think that there can be no doubt that to say of a man that he is a cheat and a liar is a serious defamation of him. It has the effect of lowering the appellant in the estimation of right-thinking members of society generally. It follows that the learned judge in the present case clearly fell into error when he held that the words complained of were not defamatory of the appellant. Having decided whether the words complained of are capable of bearing a defamatory meaning, the next step in the inquiry is for a court to ascertain whether the words complained of are in fact defamatory. This is a question of fact dependent upon the circumstances of the particular case. In England, libel actions are tried by judge and jury and the question is left for the jury to determine. However, in this country libel actions are tried by a judge alone, he is the sole arbiter of questions of law as well as questions of fact. He must therefore make the determination. In the present instance, it is quite apparent that as a matter of pure fact that the article defames the appellant. It literally calls him a cheat and a liar. There can, in my opinion, be no dispute that the appellant was in fact libelled. I am therefore unable to agree with the opposite conclusion arrived at by the learned judge who tried the action. [32] Mahkamah memetik semula ketujuh-tujuh hantaran tersebut yang mana pada dapatan Mahkamah ini ada unsur-unsur memfitnah Plaintif. Defendan mendakwa Plaintif mengajar student “terbesalin”, memanggil diri doula sedangkan sijil telah expired dan tidak buat kerja-kerja doula, tiada dokumen lejit, menghasut ibu, masuk campur urusan “medical intervention” dan bayar mahal-mahal, dapatkan ilmu pseudoscience seperti di bawah: Hantaran 1 Adakah itu sebab student Mas terbersalin di rumah untuk elak C-section? Hantaran 2 Lepas tu dapat tahu Mas ajar “Tindakan yang perlu dilakukan sekiranya terbersalin di luar kawasan hospital” Tak payahlah panggil diri sendiri doula kalau sijil dah expired dan tak buat kerja-kerja doula, that’s the least you should do if you have an iota respect for Doula Profession Hantaran 3 Macamlah aktiviti doula ada dokumen legit. Doula kata tak suruh homebirth, tapi ajar “terbersalin” Hantaran 4 Apa kaitan doula dengan kelahiran fitrah? Even kalau ibu itu perlu buat Caesarean, tugas Doula adalah memberi sokongan penuh pada ibu, bukan hasut ibu. Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan mengajar “tidak perlu medical intervention”? Sejak bila doula masuk campur medical intervention dengan suruh ibu jumpa Chiropractor? Hantaran 5 Mula-mula fight untuk unassisted homebirth. Bila berlaku onar, tiba-tiba tukar tune kata tak promote homebirth. Hantaran 6 Syukurlah masa pregnant tak jumpa doula-doula sebegini ...dari bayar mahal-mahal, dapat ilmu pseudoscience Hantaran 7 Salah satu subject dalam modul adalah bab "terbersalin" Ada pepatah English: "One is an incident, two is a coincidence, three is a pattern" [33] Pada pandangan Mahkamah, alegasi-alegasi tersebut adalah satu aduan berat dan seolah-oleh Plaintif perlu memberikan justifikasi dan membersihkan nama beliau di mata umum. Hantaran-hantaran tersebut telah membawa banyak pihak bersama-sama Defendan mengkritik, membuat komen, membuat tafsiran sendiri yang mana Defendan dalam hal ini sebagai pemilik akaun/pelantar Facebook harus bertanggungjawab atas tindakan beliau memuatnaik hantaran tersebut. [34] Mahkamah merujuk kepada AYOB SAUD v. T.S. SAMBANTHAMURTHI [1989] 1 CLJ Rep 321 yang mana diputuskan: “The third consideration, which is the crux of the whole case is whether the words published are defamatory. " To be defamatory the imputation need have no actual effect on the person's reputation; the law looks only to its tendency. " (Gatley on Libel and Slander,6th Edn., p. 14, para. 31.) On this issue, the first point to consider is whether the words complained of in their natural and ordinary meaning are defamatory of the plaintiff. The Judicial Committee of the Privy Council in Jones v. Skelton [1963] 1 WLR 1362 stated the law as follows: It is well settled that the question whether words which are complained of are capable of conveying a defamatory meaning is a question of law and is therefore one calling for decision by the Court... In deciding whether words are capable of conveying a defamatory meaning the Court will reject those meanings which can only emerge as the product of some strained forced or utterly unreasonable interpretation. In Capital and Countries Bank v. George Henry & Son, Lord Selborne LC said: The test, according to the authorities is whether, under the circumstances in which the writing was published, reasonable men to whom the publication was made, would be likely to understand it in a libellous sense. The ordinary and natural meaning of it may be implied or inferred or an indirect meaning: any meaning that does not require the support of extrinsic facts passing beyond general knowledge but is a meaning capable of being detected in the language used can be part of the ordinary and natural meaning of words. See Lewis v. Daily Telegraph Ltd. The ordinary and natural meaning may therefore include any implication or inference which a reasonable reader guided not by any special but only by general knowledge and not fettered by any strict legal rules of construction would draw from the words. The test of reasonableness guides and directs the Court in its function of deciding whether it is open to the jury in any particular case to hold that reasonable persons would understand the words complained of in a defamatory sense.” SEEMA ELIZABETH ISOY v. TAN SRI DAVID CHIU TAT-CHEONG,FEDERAL COURT, PUTRAJAYA [2024] 6 CLJ 635 Do the words published in their natural and ordinary meaning impute to the plaintiff any dishonourable or discreditable conduct or motives or a lack of integrity on his part? If the question invites an affirmative response, then the words complained of are defamatory. [35] “Hantaran-hantaran tersebut” perlu dibaca dan dinilai secara keseluruhan. Gaya Bahasa yang digunakan juga memberi maksud tersendiri sebagaimana dipetik dari kes di atas “being detected in the language used”. Mahkamah membuat dapatan bahawa gaya Bahasa dan cara “Hantara-hantaran tersebut” dibuat oleh Defendan adalah bukan suatu soalan yang perlu dijawab oleh Plaintif tetapi satu sindiran dan gaya sinikal. [36] “Hantaran-hantaran tersebut” mempunyai unsur-unsur dan maksud biasa mempersoalkan dan menyentuh peribadi Plaintif samada dari segi kerjayanya, professionalismnya, kredibiliti dan kebolehpercayaan mahupun personalitinya sendiri. [37] Mahkamah bersetuju bahawa Plaintif telah berjaya membuktikan bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” telah membawa maksud sebagaimana diplidkan oleh Plaintif dalam Perenggan 13 Penyataan Tuntutannya yang mana Mahkamah kemukakan semula di sini sebagaimana berikut: a) bahawa Plaintif telah menjalankan dan menganjurkan kelas doula dan CBE secara tidak jujur, menipu dan memperdaya; b) bahawa Plaintif menggalakkan kelahiran tidak selamat, menggalakkan unassisted homebirth dan menghasut ibu-ibu agar menolak medical intervention; c) bahawa Plaintif bukanlah seorang yang layak untuk menyebarkan ilmu tentang penjagaan kandungan, persediaan sebelum melahirkan serta dorongan untuk kelahiran secara normal dan semulajadi (gentle birth); d) bahawa Plaintif sering mengajar ibu-ibu kaedah untuk “terbersalin”; e) bahawa Plaintif seorang yang tidak menghormati profesion doula dan telah mengajar ilmu pseudoscience; f) bahawa Plaintif telah melanggar undang-undang dan Plaintif terlibat dalam kes-kes kematian ibu dan bayi akibat kelahiran tidak selamat di rumah; g) bahawa Plaintif menganjurkan kelas dengan bermatlamatkan wang semata-mata; dan h) bahawa Plaintif menyebarkan ajaran yang bercanggah dengan dunia perubatan, oleh itu Plaintif merupakan suatu ancaman kepada kesihatan awam. [38] Hantaran-hantaran tersebut telah membawa pembaca dan/atau pengikut Defendan untuk turut serta memberikan komen-komen yang mempertikaikan kewibawaan Plaintif (walaupun kesahihan isu yang dibincangkan tidak diketahui). Ini boleh membawa kesan dan mencalarkan imej Plaintif. Dengan tidak semena-mena, orang-orang yang tidak dikenali dan tidak mempunyai apa-apa kaitan boleh mengeluarkan komen, kritikan dan aduan terhadap individu lain yang tiada kaitan dengan mereka. [39] Ini adalah selari dengan apa yang telah diputuskan dalam kes DATO' SERI ANWAR IBRAHIM v. THE NEW STRAITS TIMES PRESS (M) SDN BHD & ANOR [2010] 5 CLJ 301 yang dipetik seperti berikut: [18] It would appear therefore that the formulations which have been accepted by our courts to determine what is defamatory are as follows:

Would the words expose the plaintiff to hatred, ridicule or contempt?

Would the words tend to lower the plaintiff in the estimation of right-thinking members of society generally?

Would the words cause the plaintiff to be shunned or avoided? … [23] In my assessment, therefore, an imputation would be defamatory if its effect is to expose the plaintiff, in the eyes of community, to hatred, ridicule or contempt or to lower him or her in their estimation or to cause him or her to be shunned and avoided by them. This is to be judged by ordinary, right-thinking members of the community or an appreciable and reputable section of the community. [24] The plaintiff would therefore have the burden of proving that the words in question conveyed a defamatory imputation. In this regard, the first task is to ascertain the meaning of the statement or publication. This is not always easy as the words in question, the essence of any defamation claim, may be understood differently by different people. The plaintiff can therefore rely on the natural and ordinary meaning of the words or the innuendo meaning. The natural and ordinary meaning would involve the literal meaning as well as any inferences that could be taken based on general knowledge and experience of human affairs. An innuendo meaning would be arrived at by an additional consideration or assistance of extrinsic facts not generally known. As the analysis of the offending words involves an objective test, the meaning intended by the publisher, however noble, is irrelevant. [25] The proper approach would also be to consider the words complained of in the context of the whole article. A plaintiff cannot select an isolated passage in an article and complain of that alone if other parts of the article throw a different light on that passage. [40] Memetik dapatan YAH dalam kes tersebut “In my assessment, therefore, an imputation would be defamatory if its effect is to expose the plaintiff, in the eyes of community, to hatred, ridicule or contempt or to lower him or her in their estimation or to cause him or her to be shunned and avoided by them” dan membandingkan dengan “Hantara-hantaran tersebut”, Mahkamah dapati ia adalah satu hantaran dan muat naik yang bersifat fitnah terhadap Plaintif. [41] Apa yang dipetik oleh Plaintif dalam keterangan dan eksibit yang ditujukan kepada saksi-saksi sepanjang perbicaraan adalah tepat. Ia merujuk kepada apa yang diputuskan dalam kes DATO' SERI ANWAR IBRAHIM di atas. Mahkamah ingin bawa semula antara contoh-contoh hantaran, kritikan, komen dan ulasan pembaca, pengikut atau umum yang melihat dan memberi maklumbalas (respons) kepada “Hantaran-hantaran tersebut” sebagaimana di bawah: Alia Hosni : Ya allahhhh.. dia suruh dr pakar belajar lagi, while she doesn’t even own a degree in medicine… harap dia beli cermin hadap kejahilan diri sendiri (Rujuk IDP, m/s 14) Nur Kamal: ni la namanya manusia berlagak tak kene tempt. Diri sendiri bodoh, tapi dia tak sedar. (Rujuk IDP, m/s 14) Mohd Shafiq: Ini la yang dipanggil jahil murakkab (Rujuk IDP, m/s 14) Syimhawa Fzl: Alia Hosni Doktr pakar mmng akn bljr LG dia ado lesen untuk doula ada ko x adooo (Rujuk IDP, m/s 14) Alia Hosni: Syimhawa Fzl itulah… ntah di sekolah tak ambik sains tulin pun.. lesen doula pun tak sah, kenapalah dia masih rasa diri tu setanding dengan kepakaran specialists (Rujuk IDP, m/s 15) Firdaus Ramli: itu la tu. Muka tembok betul. Kalau dia belajar bidang perubatan rasa2 sem 1 dah kena tendang keluar kot. Lagi nk suruh pakar belajar lagi. Sombong betul dgn ilmu google dia tu. (Rujuk IDP, m/s 15) Rose Diana Anne: Si mas tu bodoh sombong… orang lain tak tahu, akan rendah diri terima ilmu baru. (Rujuk IDP, m/s 15) Ahmad Zidane: dorg laki bini mcm berlumba2 nak tunjuk sape lg bangang…nampaknya persaingan semakin sengit, xtau sape lagi bangang… (Rujuk IDP, m/s 18) Mohd Shafiq: Ahmad Zidane pengikut mereka la bangang percaya cakap laki bini ni (Rujuk IDP, m/s 18) Suhaimi Kurb: Farahanani Amir Hamzah Isi tempat kosong di bawah: “Kalau Dah _odoh Tak Ke Mana” A. Huruf B B. Huruf H C. Huruf J D. Semua di atas (2 markah) (Rujuk IDP, m/s 18) Farahanani Amir Hamzah: Lily Mk lawaknya perangai laki bini ni (Rujuk IDP, m/s 19) [42] Dalam ikatan dokumen, bukan ini sahaja komen-komen yang dipetik oleh Plaintif dan dirujuk dalam perbicaraan dan diletakkan kepada saksi-saksi. Dalam maksud biasa, “Hantaran-hantaran tersebut” telah memberikan peluang untuk komen-komen sebegini yang sangat teruk dan tidak baik kepada satu pihak yang terkesan bahkan jika dibaca secara umum, ia menggambarkan sesuatu yang tidak elok. Apatah lagi berita tersebut atau faktanya belum disahkan betul atau tidak. [43] Mahkamah membuat dapatan bahawa pihak Plaintif telah Berjaya membuktikan ketiga-tiga elemen yang wajib dalam tuntutan fitnah ini. [44] Seterusnya, apabila Plaintif telah berjaya membuktikan elemen-elemen di atas, beban pembuktian kemudiannya akan beralih ke pihak Defendan untuk mengunapakai pembelaan-pembelaan antara lain seperti perlindungan bersyarat undang-undang lazim (an occasion of common law qualified privilege), ulasan saksama (fair comment) dan justifikasi (justification). Pembelaan Defendan [45] Peruntukan undang-undang menetapkan terdapat seksyen sebagaimana dibawah bagi pembelaan di bawah Akta Fitnah 1957 (Defamation Act 1957 – Act 286) iaitu: Seksyen 8-Justification In an action for libel or slander in respect of words containing two or more distinct charges against the plaintiff, a defence of justification shall not fail by reason only that the truth of every charge is not proved if the words not proved to be true do not materially injure the plaintiff's reputation having regard to the truth of the remaining charges. Seksyen 9-Fair comment In an action for libel or slander in respect of words consisting partly of allegations of fact and partly of expression of opinion, a defence of fair comment shall not fail by reason only that the truth of every allegation of fact is not proved if the expression of opinion is fair comment having regard to such of the facts alleged or referred to in the words complained of as are proved. [46] Dalam pliding, Mahkamah tidak jelas di bawah seksyen apa atau pembelaan mana satu Defendan akan bergantung sepenuhnya dalam membela dirinya. [47] Jika dirujuk kembali kepada pembelaan Defendan, hanya terdapat satu pereggan yang merujuk secara ringkas berhubung pembelaan Defendan iaitu di perenggan 21 sebagaimana di bawah “21. Defendan mempunyai justifikasi yang wajar (fair justification) dalam mana-mana terbitan Defendan serta Defendan pada setiap masa berpendapat bahawa segala komen Defendan adalah komen yang wajar (fair comment) terhadap apa juga terbitan yang dibuat oleh Defendan.” [48] Selebihnya, dalam pembelaan dan perbicaraan, Defendan gagal membuktikan bahawa Defendan layak bergantung kepada pembelaan yang ada. Defendan gagal menyentuh dengan jelas apa yang dikatakan komen wajar (fair comment) atau justifikasi wajar (fair justification) tersebut. [49] Bagi pembelaan ulasan saksama, Mahkamah membuat dapatan bahawa beban pembuktian juga terletak kepada Defendan untuk membuktikan bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” merupakan suatu ulasan yang dihasilkan berdasarkan fakta yang benar berhubung kepentingan awam dan ianya diterbitkan secara jujur. [50] Mahkamah merujuk kepada kes CHONG SWEET HUAT & ANOR V LIM SHIAN GHEE T/A L&G CONSULTANTS & EDUCATION SERVICES [2009] 4 CLJ 113, di muka surat 166-167 perenggan 219 dan 220 dimana Mahkamah Rayuan memutuskan bahawa: “[219] As for the defence of fair comment, it must be said at the outset that generally, to qualify, the defendant must establish that:

the statement must be comment and not fact;

(ii) the comment must have a sufficient factual basis (ie. the comment must be based on facts which are themselves sufficiently true);

(iii) the comment must be one which an honest person could hold. This is an objective test, but should not be confused with reasonableness; and,

(iv) the subject matter of the comment must be of public interest. [220] The defendant must prove all four tests and if successful, there is nothing more for him to do, unless the plaintiff proves that the comment was maliciously published. In this sense, malice means that the defendant did not honestly believe in the opinion he was expressing. If the defendant honestly believes the opinion, an improper motive for publishing a defamatory opinion will not amount to malice.” [51] Bagi pembelaan justifikasi pula, Defendan perlu membuktikan bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” diterbitkan berdasarkan fakta-fakta yang benar atau sebahagian besarnya adalah benar. [52] Mahkamah merujuk kepada kes RAJA SYAHRIR ABU BAKAR & ANOR V. MANJEET SINGH DHILLON & OTHER APPEAL [2019] 4 CLJ 301, di muka surat 324 perenggan 54 di mana Mahkamah Rayuan memutuskan bahawa: “[54] First, the defence of justification, a complete defence if the defendants can establish that the defamatory words are true in substance and in fact. Such defence however, has to be specifically pleaded with full and clear particulars of the facts and matters relied on.” [53] Dalam kes kita disini, Mahkamah tidak jelas apa pembelaan Defendan. Dalam pembelaan gagal dinyatakan. Walaupun begitu, secara alternative, jika Defendan bergantung kepada “ulasan saksama”, 4 ujian tersebut perlu dipenuhi. Jika Defendan bergantung pula kepada “justifikasi”, “Such defence however, has to be specifically pleaded with full and clear particulars of the facts and matters relied on.” Dalam pembelaan Defendan, tiada butir-butir lengkap dan jelas pembelaan justifikasi ini. [54] Mahkamah membuat dapatan bahawa sepanjang perbicaraan, Defendan gagal memenuhi kedua-dua syarat dalam pembelaan ini. [55] Jika ada sekalipun, Defendan perlu mematuhi apa yangdinyatakan oleh YAH dalam kes ARUL CHANDRAN V CHEW CHIN AIK VICTOR JP [2001] 1 SLR 505, di muka surat 95 perenggan 28 di mana Mahkamah Rayuan telah memutuskan seperti berikut:- “[28] One of the main defences relied upon by Mr Chew was justification. The law of defamation presumes that defamatory words are false and the plaintiff need do no more than prove that the defamatory words have been published by the defendant. The burden is then on the defendant, if he wishes to rely on the defence of justification to prove that those words are true.) See Gatley on Libel and Slander (9th Ed), at p 235.)” [56] Adakah Defendan dapat membuktikan bahawa “hantaran-hantaran tersebut” atau dakwaan-dakwaan yang dibuat tersebut adalah betul? [57] Defendan bertegas dalam pembelaannya dan juga keterangannya di Mahkamah bahawa tujuan “Hantaran-hantaran tersebut” adalah bagi berkongsi fakta dan juga maklumat yang sah diperoleh berdasarkan kajian dan pembacaan Defendan daripada laman-laman berkaitan kesihatan dibawah Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) serta perkongsian-perkongsian yang dibuat oleh Doktor Pakar yang sah dibawah KKM. [58] Mahkamah mendapati bahawa keterangan ini bercanggah dengan “Hantaran-hantaran tersebut”. Ini kerana ketujuh-tujuh hantaran tersebut adalah alegasi kosong tanpa asas kukuh. Defendan hanya membuat penilaian berdasarkan bacaan beliau. Hanya disahkan melalui carian di laman-laman yang ada dan beliau pilih. Mungkin ini sinonim dengan latarbelakang Defendan sebagai pemegang PHD yang banyak membaca tetapi itu tidak boleh menjadi asas kepada komen-komen dan “Hantaran-hantaran tersebut” apatah lagi bagi maklumat yang Defendan sendiri tidak pasti. [59] Mahkamah membuat dapatan bahawa daripada keterangan yang ada, Defendan tidak pernah mengikuti mana-mana kelas doula/CBE mahupun kelas doula Mas/Plaintif. Defendan tidak pernah menghubungi Plaintif sendiri untuk bertanya persoalan di benak beliau kerana bermacam-macam kebimbangan katanya yang ada. Kenapa perlu mempersoalkan sesuatu yang tidak Defendan tahu tetapi tidak ingin tahu daripada mulut Plaintif sendiri. Alasan telah disekat sebagai pengikut facebook Plaintif adalah satu alasan semata yang tidak boleh diterima Mahkamah. Jika betul-betul ingin tahu kebenaran, Defendan perlu berbuat demikian melalui Plaintif sendiri. [60] Defendan bukan dalam bidang tersebut, tidak ada pengetahuan peribadi malah tidak pernah merujuk kepada kementerian berkenaan. Defendan adalah pemegang PHD dalam bidang yang tiada kaitan dengan apa yang dikritik/komen. Defendan tidak layak untuk mengkritik atau mempersoalkan sedangkan Defendan sendiri tidak dapat sahkan (maklumat-maklumat yang ada sebelum disebar di Facebook beliau) dari sumber yang sah dan selayaknya. [61] Defendan juga dalam pembelaannya menyatakan bahawa Plaintif tidaklah memiliki pengkhususan doula dan/atau CBE. Defendan sendiri tidak tahu apa kehendak, pengkususan, persijilan dan sebagainya bagi doula/CBE. Carian Defendan dalam web site tidak disahkan oleh sesiapa dan ia bukanlah pengesahan yang tepat memandangkan ada keterangan Plaintif sendiri kenapa sijil yang ada hanya setakat yang ada dalam dokumen dan kenapa ia tidak dipaparkan dalam web site telah dijelaskan oleh Plaintif. Penjelasan ini diterima Mahkamah memandangkan Plaintif juga terlibat dalam kes-kes dalam tindakan saman lain di Mahkamah yang mana menyentuh isu doula/CBE ini juga. [62] Selain itu, dalam pembelaan Defendan, Defendan meminta Plaintif membuktikan kepada Mahkamah bahawa kelas-kelas oleh doula-doula dan kelas CBE is legal dan diiktiraf KKM – ini bertentangan dengan prinsip pembuktian. Sekarang pihak Defendan yang mengeluarkan kenyataan mempertikaikan kesahihan kelas daula dan CBE Plaintif. Defendan sendiri tidak pernah mencari penjelasan sahih bagi perkara ini. Adakah sekadar hanya pembacaan dan perbincangan secara terbuka dengan orang yang tidak dalam bidangnya mencukupi? Oleh itu, beban adalah terletak kepada Defendan untuk membuktikan sedemikian. [63] Mahkamah merujuk kepada Seksyen 103 Akta Keterangan 1950 yang mana menyatakan seperti berikut: 103 Burden of proof as to particular fact The burden of proof as to any particular fact lies on that person who wishes the court to believe in its existence, unless it is provided by any law that the proof of that fact shall lie on any particular person. [64] Dalam kes LIM SWEE CHOO & ANOR v. ONG KOH HOU & ANOTHER APPEAL, COURT OF APPEAL, PUTRAJAYA [2024] 6 CLJ 811 pula diputuskan seperti berikut: [25] Fourthly, by reason of s. 103 of the Evidence Act 1950 (EA), a party who avers the illegality of an agreement/document bears the evidential burden to prove the illegality. We reproduce below s. of the EA: Burden of proof as to particular fact The burden of proof as to any particular fact lies on that person who wishes the court to believe in its existence, unless it is provided by any law that the proof of that fact shall lie on any particular person. (emphasis added) We agree with the learned High Court Judge that the defendant had failed to discharge the evidential onus pursuant to s. 103 of the EA to prove on a balance of probabilities that the assignment (plaintiffs-defendant) and supplemental agreement (assignment (plaintiffs-defendant)) had been tainted by the illegal SPA (DAL-plaintiffs). [65] Ketujuh-tujuh hantaran tersebut pada dapatan Mahkamah ini adalah satu komen dan aduan yang bukan fakta atau satu kritikan yang telah disahkan betul dan benar. Ia juga bukan sekadar komen-komen biasa tetapi menjurus kepada satu niat yang tidak baik dan menghentam individu yang ditujukan. [66] Defendan cuba memperbaiki kedudukannya dengan mencabar Plaintif dengan membuat carian SSM syarikat Plaintif dan kononnya penipuan dan penyalahgunaan akaun perniagaan, mengajar “terbesalin”, menyebabkan kematian bayi “Homebirth”, amalan doula tidak diiktifar KKM serta sijil kelayakan Plaintif. [67] Ini semua telah berjaya disangkal satu persatu oleh Plaintif bahkan sebagai contoh, SP2 dan SP4 yang hadir kelas doula Plaintif mengaku mereka merancang untuk melahirkan anak mereka di hospital. Kedua-dua mereka menyertai kelas doula dan CBE Plaintif kerana ingin berusaha mendapatkan kelahiran natural tanpa pembedahan dan secara kaedah gentlebirth. Mereka juga mengesahkan bahawa Plaintif pada bila-bila masa pun tidak pernah mengajar pelajar-pelajarnya untuk melahirkan anak secara tidak selamat di rumah. SP2 merupakan seorang doktor perubatan, manakala SP4 merupakan seorang pensyarah universiti berpendidikan taraf PhD. Keterangan SP2 dan SP4 ini Ini tidak dicabar oleh Defendan. Niat jahat (Mala fide) [68] Mahkamah membuat dapatan bahawa pihak Defendan gagal dalam membela tindakan ini. 4 syarat yang perlu dipatuhi gagal dibuktikan. Tiada butiran kukuh atau asas bagi “Hantaran-hantaran tersebut” dibuat di laman Facebook beliau. “Hantaran-hantaran tersebut” juga gagal menunjukkan ia adalah berasaskan sesuatu yang benar, betul dan sahih. [69] Mahkamah merujuk kepada kes ABDUL AZEEZ ABDUL RAHIM v. LIM GUAN ENG, COURT OF APPEAL, PUTRAJAYA [2023] 9 CLJ 513 yang mana diputuskan: The High Court's Findings [27] The learned judge then concluded that there was no necessity to consider the respondent's other defences of fair comment and qualified privilege on the grounds that the defence of justification is a complete defence: para. 52 of the learned judge's GOJ:

Walaupun begitu, pembelaan justifikasi ini merupakan satu pembelaan yang lengkap maka pembelaan-pembelaan komen yang adil dan perlindungan bersyarat adalah tidak relevan lagi. Di dalam kes Irene Fernandez (supra) Mahkamah telah memutuskan bahawa - "In a defamation action, the defence of justification is a complete defence if it succeeds. And the question of malice or bad faith does not arise". (emphasis added) Our Decision (Court of Appeal): [63] Considering all of the above deliberations, we hereby allow the present appeal limited to the following extent:

we agree with the learned judge's findings that the respondent's defamatory statements carried the highest Chase Level 1 imputation that the appellant was guilty of the commission of the serious act;

(ii) however, the learned judge had fallen into error in finding that the respondent had proven his defence of justification. We hereby set aside this portion of the learned judge's decision and we now find that the respondent is not at all entitled to rely on the defence of justification; and

(iii) we also find that the respondent is not at all entitled to rely on the defence of fair comment or even qualified privilege. [70] Dalam kes tersebut, Mahkamah Rayuan ada menerangkan isu berkaitan niat jahat dan malice/mala fide. Ia akan Mahkamah ulas sebagaimana di bawah. [71] Oleh itu, jika sekiranya secara alternative, pembelaan justifikasi atau ulasan saksama terpakai bagi pembelaan Defendan (yang mana dalam tindakan ini Mahkamah putuskan Defendan telah gagal), beban sekarang kembali kepada Plaintif untuk membuktikan bahawa Defendan memuatnaik “Hantaran-hantaran tersebut” dengan niat jahat (mala fide/malice). [72] Mahkamah merujuk semula kepada kes CHONG SWEET HUAT & ANOR di atas dan memetik seperti berikut: [220] The defendant must prove all four tests and if successful, there is nothing more for him to do, unless the plaintiff proves that the comment was maliciously published. In this sense, malice means that the defendant did not honestly believe in the opinion he was expressing. If the defendant honestly believes the opinion, an improper motive for publishing a defamatory opinion will not amount to malice.” [73] Dalam keputusan Mahkamah Rayuan melalui kes RAJA SYAHRIR ABU BAKAR & ANOR V. MANJEET SINGH DHILLON & OTHER APPEALS [2019] 4 CLJ 301; [2020] 3 MLJ 482 diputuskan seperti berikut: The Judge have also dismissed the defence of fair comment when there was an element of malice and indifference to the truth: [69] More significantly, the learned judge found the first defendant 'actuated with malice' when he made his charges against the plaintiff, and was actually indifferent to the truth of what he had commented on, so long as he could get to the opposition leader. For the same reasons, s. 9 of the Defamation Act was not available to the first defendant. [70] We agree with the learned judge. The finding of malice was with basis and we have no reason to disturb such findings of fact. The learned judge had evaluated the entire body of evidence and had heard the testimonies of the plaintiff and the first defendant before concluding that she had no reason not to accept the plaintiff's testimony that he had never known the first defendant. (emphasis added). [74] Sementara dalam kes ABDUL AZEEZ ABDUL RAHIM v. LIM GUAN ENG, COURT OF APPEAL, PUTRAJAYA [2023] 9 CLJ 513 diputuskan: [57] On the same score, the defence of fair comment is not available to the respondent as it is plain and obvious that the respondent was indifferent of the truth and was ready and eager to maliciously pluck any issue so as to impugn the character and reputation of the appellant. [58] Considering our finding regarding the respondent's malice, indifference to the truth, and failure in any exercise of verification, the respondent would also fail the threshold of the test of "responsible journalism" to succeed in a defence of qualified privilege. [75] Mahkamah kembali kepada keterangan dan bukti yang ada sepanjang perbicaraan bagi kes ini. Defendan membuat pengakuan bahawa penulisan ini bukan baru tapi telah bertahun-tahun dan Defendan telah membuat beratus-ratus hantaran di Facebook “Lily Mk” miliknya mengenai Plaintif dan kerjaya Plaintif sebagai doula dan CBE. [76] Mahkamah boleh Nampak ketaksuban Defendan terhadap Plaintif dan kerjaya Plaintif sebagai doula/CBE sehinggakan dalam pemikran biasa, Mahkamah boleh sahkan dari hantaran-hantaran yang dimuatnaik, boleh menimbulkan satu persoalan – apakah Defendan mempunyai masalah atau ketidakpuasan hati terhadap Plaintif secara peribadi? [77] Perkara ini juga berlarutan sepanjang perbicaraan bermula di mana Mahkamah sendiri dimaklumkan dan diminta untuk memberikan arahan agar Defendan berhenti dan tidak membuat apa-apa hantaran di mana-mana media social kerana kes sedang berjalan dan saksi sedang memberi keterangan. Mahkamah telah memberi amaran kepada kedua-dua pihak untuk tidak membuat apa-apa kenyataan, komen dan sebagainya dalam mana-mana medium kerana ia adalah tindakan tidak sepatutnya sepanjang kes berjalan. [78] Defendan dan beberapa orang yang bersama beliau, yang hadir sepanjang Plaintif dan saksi Plaintif memberi keterangan di Mahkamah terbuka juga telah ditegur oleh Mahkamah kerana asyik menaip di telefon bimbit secara aktif sehinggakan mengganggu perjalanan kes. Demeanour Defendan dan rakan-rakannya di Mahkamah selari dengan apa yang terjadi di media social/facebook “Lily MK” yang mana beratur-ratus hantaran, komen dan sebagainya yang menunjukkan betapa aktif mereka dalam memberi respons isu ini. [79] Dapatan Mahkamah ini adalah berdasarkan Ikatan-Ikatan Dokumen yang dikemukakan ke Mahkamah ini semasa perbicaraan yang mana terdapat 80 hantaran Facebook Defendan mengenai Plaintif dan juga boleh dirujuk dalam IDP, m/s 94 hingga 108 - Hantaran-hantaran lanjut di Facebook Defendan, walaupun telah menerima Notis Tuntutan peguamcara Plaintif. [80] Mahkamah juga cuba mengamati gaya bahasa penulisan Defendan dalam kenyataan-kenyataan beliau yang menunjukkan niat dan cara yang tidak menggambarkan dan/atau bertentangan dengan pembelaannya bahawa hanya berkongsi ilmu dan kesedaran. [81] Mahkamah mengambil contoh komen-komen yang menunjukkan gaya bahawa dan penulisan Defendan yang tdiak menggambarkan pembelaanya apatah lagi tahap Pendidikan dan latarbelakang Defendan yang mana sepatutnya Defendan memberikan makluman dan menyebarkan ilmu dengan cara yang lebih murni dalam forum yang tepat. “Iskandar Mohd : Sekarang dah tak boleh nak komen kat FB laki bini ni lagi..sebab dah kena block Pesan kat dia.. “DOULA HANYA PENEMAN IBU JEE” Jangan nak lebih2 dari Pakar Pakar yang terlatih Nak advise itu ini..mengarut pulak tu Orang belajar medical pun tak lebih2 Dia nak jadi Doula ke nak jadi pakar perubatan(bius) sebenarnya? (Rujuk IDP, m/s 26) Lily Mk (Defendan sendiri): Iskandar Mohd Macam produk overclaim, tapau semua (Rujuk IDP, m/s 26) “Nor Razaliza: Dengan anesthesiologist makcik doula nak kencing. Oii, kau tu cuma doula jer. Dah laa doula black market lagi nak kona sana sini (Rujuk IDP, m/s 28) Lily Mk (Defendan sendiri): Nor Razaliza Doula-black market so apt (Rujuk IDP, m/s 28) Azwan Mohd Rosdee: Hurmm… laki bini… perangai… (Rujuk IDP, m/s 31) Lily Mk (Defendan sendiri): Azwan Mohd Rosdee Sekufu (Rujuk IDP, m/s 31) Adam Hawa: Sy kagum dgn dia, professor perbidanan dia canggah macam tu je…(Rujuk IDP, m/s 34) Lily Mk (Defendan sendiri): Adam Hawa CONfident itu penting (Rujuk IDP, m/s 34) Shafini Latif: Lily Mk yg percaya n mengikut pula trsangat bahalol…pandai mas buat duit modal air liur je konon ilmu (Rujuk IDP, m/s 34). [82] Defendan mengundang dan menggalakkan orang awam memberikan komen-komen negative dan semakin rancak membuat tafsiran dan pemikiran sendiri. Komen-komen ini menyerang peribadi seseorang. “Hantara-hantaran tersebut” dibuat melalui facebook Defendan dan Defendan mempunyai kuasa sepenuhnya ke atas facebook tersebut. Oleh itu, Defendan harus bertanggungjawab atas apa jua yang ditulis dalam akaun tersebut. [83] Pembelaan Defendan/hujahan Defendan “tiada satu terbitan Defendan bertujuan mengajak orang ramai (public) untuk meletakkan komen-komen yang jelek dan/atau menghina Plaintif dalam tindakan ini. Tiada satu bentuk ajakan seperti “ayuh kita kutuk”, “apa pendapat semua berkenaan….” dan sebagainya” [84] Mahkamah katakana bahawa ini adalah hujahan yang tidak perlu. Sebagai seorang terpelajar, Defendan tidak boleh bergantung kepada pendirian ini. Samada wujud secara tersurat atau tidak, Defendan faham dan tahu apa implikasi apabila memuatnaik sesuatu di laman social yang terbuka kepada umum (public and not private account). [85] Tidak perlu kepada ayat sebegini untuk menyampaikan maksud fitnah tersebut. Dari pembacaan umum, boleh difahami bahawa “Hantaran-hantaran tersebut” telah mengundang fitnah dan kritikan bukan sahaja dari pihak Defendan bahkan sama-sama ditokok tambah dan digembar-gemburkan oleh pembaca lain. Secara amnya, jika “Hantaran-hantaran tersebut” tidak dibuat, adakah orang lain/pembaca/pengikut Defendan di Facebook akan membuat kritikan dan komen sedemikian? Sudah semestinya tidak. [86] Walaupun Defendan tidak bersetuju dengan apa yang dibuat/sarankan/diajar oleh Plaintif, medium yang digunakan adalah tidak sesuai dan penglibatan orang awam yang juga tidak mempunyai asas atau latarbelakang dalam bidang yang dikritik adalah satu tindakan tidak wajar dan penyalahgunaan medium sosial. [87] Penyataan-penyataan ini pada hemat Mahkamah telah menunjukkan satu niat tidak baik/mala fide di pihak Defendan. Mahkamah melihat secara keseluruhan kes dan juga keterangan-keterangan yang ada di Mahkamah yang mana boleh dilihat dalam nota prosiding. Oleh itu, Mahkamah tidak memetik secara terpeinci mana-mana keterangan memandangkan Mahkamah boleh menilai keseluruhan perjalanan kes dari awal hingga akhir (finding of facts by the court). Adakah Plaintif layak menuntut gantirugi. [88] Mahkamah membuat dapatan bahawa Plaintif telah berjaya membuktikan kes terhadap Defendan. Perkataan yang diterbitkan diakui diterbitkan oleh Defendan, disiarkan di platform awam (media social/facebook) iaitu pihak ketiga dan mengundang komen serta kritikan umum. Perkataan yang diterbitkan adalah bersifat fitnah (defamatory in nature). Secara spesifik, penyataan dalam perenggan 13 Penyataan Tuntutan Plaintif telah dibuktikan. [89] Penyataan yang diterbitkan Defendan telah memberi maksud dan menjurus kepada pemahaman umum yang memberi kesan negatif kepada Plaintif di mana orang awam yang tidak mengenali beliau sekalipun telah terpengaruh dan memberikan komen-komen yang bersifat hasutan, kebencian, merendah-rendahkan serta menjatuhkan air muka Plaintif. [90] Sebagai contoh, jika sekalipun Plaintif tidak mempunyai pengetahuan dan kepakaran di dalam bidang perubatan (seorang doktor bertauliah), terbitan Defendan telah membawa orang awam bersama-sama Defendan bertukar-tukar komen menghentam peribadi Plaintif dan ia merupakan satu penderaan siber (cyber-bully) yang menjatuhkan moral seseorang (dalam kes ini khusus merujuk kepada Plaintif) yang tidak sepatutnya berlaku. [91] Terbitan-terbitan tersebut adalah bersifat terus-menerus dan tidak putus. Walaupun Defendan membela diri dengan mengatakan bahawa niat beliau adalah untuk memberi kesedaran kepada umum (to educate public) (yang mana Mahkamah telah membuat dapatan sebaliknya), ia tidak harus bersifat menyerang peribadi seseorang. [92] Tambahan pula, sebagai seorang Dr. Falsafah, Defendan harus lebih tahu bagaimana cara menyalurkan maklumat yang betul kepada umum dan bukan cara perbincangan secara terbuka dengan orang-orang yang bukan pakar dalam bidangnya. [93] Latarbelakang Defendan yang berpendidikan tinggi ini juga berkemungkinan membuat pengikutnya/pembaca bergantung kepada kenyataannya walaupun pada dapatan Mahkamah Defendan tidak wajar atau seharusnya memberikan komen secara khusus serta mengkritik hanya berdasarkan bacaan pada perkara yang bukan bidangnya. [94] Dalam penyataan tuntutan Plaintif, Plaintif menuntut pelbagai gantirugi termasuk gantirugi am, gantirugi teruk dan teladan, serta gantirugi berterusan. [95] Bagi gantirugi, Mahkamah membuat dapatan bahawa Plaintif telah berjaya membuktikan tuntutannya dan kesan ke atas Plaintif bagi kecederaan reputasi, nama baik, maruah dan juga sebagai satu bentuk gantirugi teruk dan teladan dengan membenarkan satu award pada jumlah yang Mahkamah taksirkan pada jumlah RM100,000.00 secara global. [96] Ini kerana, Mahkamah berepndapat penindasan siber dalam bentuk begini semakin berleluasa. Kesan kepada seseorang yang dinamakan adalah berbeza. Daya ketahanan diri seseorang juga berbeza samada dari segi mental, fizikal, financial memandangkan ada juga pihak yang terkesan dalam penindasan siber boleh kehilangan pendapatan, mengeluarkan kos bagi memfailkan tindakan sama, kehilangan masa untuk mencari pendapatan/bekerja kerana sibuk dengan tindakan Mahkamah dan sebagainya, [97] Dalam tindakan ini, Mahkamah tidak berikan gantirugi RM100,000.00 disebabkan Plaintif kehilangan kerja sebagai doula atau kehilangan prospek perniagaan atau kehilangan pelajar. Ini tidak dibuktikan oleh Plaintif. Mahkamah memberikan gantirugi ini atas dasar sacara global terutama bagi satu bentuk gantirugi teruk dan teladan kepada pihak-pihak lain pada masa akan datang. [98] Oleh demikian, Mahkamah berpuashati bahawa Plaintif perlu diberi gantirugi kesan daripada perbuatan Defendan dan jumlah RM100,000.00 adalah adil dan munasabah. [99] Seterusnya, Mahkamah juga membenarkan tuntutan-tuntutan lain oleh Plaintif sebagaimana perenggan 51 Penyataan Tuntutan. [100] Akhirnya, Mahkamah ingin merujuk kepada keputusan YAH Mohamad Abazafree Mohd Abbas H dalam kes WAN NUR SITI AISYAH WAN HASAN & ANOR lwn. ANES AYUNIE OSMAN [2023] CLJU 1513 yang mana dapatan YAH adalah terpakai dalam kes kita hari ini sebagaimana berikut: “[40] Menggunapakai garispanduan ini serta dibandingkan dengan keterangan-keterangan yang telah dikemukakan, Mahkamah telah meneliti kesemua keterangan dan merumuskan bersetuju dengan rumusan yang dihujahkan oleh peguam Plaintif bahawa kenyataan-kenyataan tersebut secara semulajadinya atau secara pengertian biasa atau secara lazim adalah sindiran yang membawa erti dan difahami membawa maksud bahawa: … n) Plaintif-Plaintif telah membuli Defendan secara siber atau atas talian. [49] Di atas pertimbangan-pertimbangan ini, Mahkamah memutuskan bahawa Plaintif di atas imbangan keberangkalian telah berjaya membuktikan bahawa Defendan telah melakukan fitnah ke atasnya. [60] Tuntutan Plaintif ke atas Defendan adalah bagi ganti rugi am, teruk dan pengajaran atas kedua-dua tort. Ia berbeza dengan ganti rugi khas yang perlu dibuktikan oleh Plaintif secara khusus ke atas kerugian yang telah dialaminya. Kesimpulan [68] Di atas pertimbangan-pertimbangan ini, Mahkamah memutuskan seperti berikut: a) satu perintah injunksi dikeluarkan bagi menghalang Defendan melalui dirinya, pekerja-pekerjanya atau agen-agennya daripada mengeluarkan dan menerbitkan sama ada secara maya, lisan atau bercetak sebarang pernyataan-pernyataan fitnah sepertimana yang dinyatakan sebagai kenyataan fitnah kedua sehingga kesembilan belas di dalam Pernyataan Tuntutan; b) satu perintah injunksi dikeluarkan bagi Defendan melalui dirinya, pekerja-pekerjanya atau agen-agennya memadamkan dan/atau menurunkan kesemua video, dan pernyataan-pernyataan fitnah sepertimana yang dinyatakan sebagai kenyataan fitnah kedua sehingga kesembilan belas di dalam Pernyataan Tuntutan di media sosial Defendan sama ada Facebook, Instagram dan lain-lain ruangan media sosial, maya atau bercetak; c) ganti rugi am sebanyak RM 100,000.00 di atas kenyataan-kenyataan fitnah yang telah dikeluarkan oleh Defendan ke atas Plaintif; d) ganti rugi am sebanyak RM 100,000.00 ke atas salah laku kacau ganggu perniagaan tidak sah oleh Defendan terhadap perniagaan Plaintif; e) faedah atas jumlah penghakiman pada kadar 5% setahun yang dikira dari tarikh penghakiman sehingga penyelesaian penuh; dan f) kos sebanyak RM 30,000.00 tertakluk kepada fi alokatur. [61] Bagi Mahkamah, tort fitnah wujud untuk melindungi, bukan orang atau kewangan, sebaliknya bagi melindungi reputasi orang yang difitnah. Pemberian ganti rugi yang diberikan di dalam kes fitnah adalah bertujuan sebagai pampasan dan bukan skim untuk kekayaan atau penindasan yang tidak terperi. Di dalam kes di mana terdapat kerosakan pada reputasi, pampasan mesti termasuk jumlah yang akan membuktikan nama baiknya dan mengambil kira kesusahan, kecederaan dan penghinaan yang disebabkan oleh penerbitan fitnah tersebut (rujuk; Lim Guan Eng lwn Ruslan bin Kassim dan satu lagi rayuan [2021] 4 CLJ 155). [62] Adalah menjadi prinsip undang-undang yang mantap bahawa apabila sesuatu fitnah dibuktikan, tidak ada keperluan untuk Plaintif membuktikan kerosakan yang terhasil bagi mendapatkan ganti rugi. Apatah lagi di dalam kes ini, Plaintif menuntut ganti rugi am, teruk dan pengajaran selain daripada reif-relif lain (rujuk; Lim Guan Eng v. Razman Zakaria [2022] CLJU 1108; [2022] 1 LNS 1108). [63] Oleh itu isu berkaitan pembuktian kerugian bukanlah menjadi prasyarat yang perlu dibuktikan oleh Plaintif. Sehubungan itu, Mahkamah telah menimbang kesan fitnah ke atas Plaintif yang merupakan peniaga sejak tahun 2014. Plaintif Pertama mempunyai pengikut media sosial Instagram mencecah 537 ribu dan 62,861 pengikut di laman Facebook. Manakala Plaintif Kedua mempunyai jumlah pengikut mencecah 101 ribu pengikut di media sosial Instagram. [64] Selain itu, Plaintif turut mempunyai 1,132 agen yang dibuktikan melalui satu kumpulan kumpulan Whatsapp "Shailicious Warriors" yang menggambarkan kedudukan perniagaan serta syarikat Plaintif. [65] Mahkamah ingin menegaskan bahawa setiap warganegara adalah berhak untuk menjalankan perniagaan yang mereka fikirkan sesuai dan mampu membawa pulangan. Namun kebebasan tersebut adalah tertakluk kepada satu persaingan yang adil tanpa dicampuri elemen-elemen yang tidak sihat. Di dalam zaman di mana teknologi maklumat memainkan peranan yang sangat besar, maka setiap orang sewajarnya bijak menangani perkembangan teknologi ini. [66] Defendan sebagai seorang yang matang sewajarnya sedar kedudukan dirinya serta kedudukan Plaintif. Apa sahaja yang diterbitkan atau dinyatakan oleh Defendan semestinya boleh memberi kesan kepada banyak pihak. Sewajarnya Defendan jika hendak memulakan suatu perniagaan produk kecantikan, mempromosi kebaikan produknya tanpa membandingkan dengan produk-produk yang lain termasuk milik Plaintif. Apatah lagi di dalam kes ini, Defendan sehingga sanggup menggunakan "sunnah" untuk membandingkan produknya dengan produk Plaintif. [67] Sehubungan dengan itu, Mahkamah merumuskan bahawa Plaintif wajar dipampas dengan mengawardkan ganti rugi am ke atas tindakan Defendan memfitnah serta kacau ganggu ke atas perniagaan Plaintif. Sekian untuk pertimbangan YAH. Disediakan oleh: Sazlina Safie …………………… Sazlina Bt Safie Hakim Sesyen, Mahkamah Sesyen 1 Sivil, Mahkamah Sesyen Petaling Jaya, Selangor. Tarikh :9/8/2024 Peguamcara Plaintif: PN. ASIAH BT ABD JALIL [TETUAN ASIAH ABD JALIL LAW CHAMBERS] Peguamcara DefenDan: EN. ZULHILMI BIN ABDULLAH ASRI [TETUAN HAZIQ A SUBHI & CO.]