Pendakwa Raya v Azman Bin Wahab (K-05-381-09/2022)

Tertuduh, Azman bin Wahab (No. K/P: 840718-02-5453) telah dituduh di Mahkamah Tinggi Malaya di Alor Setar, Kedah dengan dua (2) pertuduhan yang boleh dihukum menurut Seksyen 302 Kanun Keseksaan, sebagaimana berikut: Pertuduhan pertama: "Bahawa kamu pada 02/10/2016, jam lebih kurang 11.00 pagi di dalam ruang tamu rumah No. 147, Kg Lanai Parit Panjang, 09120 Baling, di dalam negeri Kedah Darul Aman, telah melakukan pembunuhan ke atas Muhammad Azwan bin Wahab (No. K/P: 900921-02-5215). Oleh yang demikian, kamu telah melakukan suatu kesalahan boleh dihukum di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan." Pertuduhan Kedua "Bahawa kamu pada 02/10/2016, jam lebih kurang 11.10 pagi di luar rumah No. 147, Kg Lanai Parit Panjang, 09120 Baling, di dalam negeri Kedah Darul Aman, telah melakukan pembunuhan ke atas Rokiah Binti Abdullah (No. K/P: 620417-02-5850). Oleh yang demikian, kamu telah melakukan suatu kesalahan boleh dihukum di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan."

Bagi membuktikan intipati kedua-dua pertuduhan di atas, pihak pendakwaan telah memanggil seramai enam belas (16) orang saksi bagi memberikan keterangan di Mahkamah. Di akhir kes pendakwaan, Yang Arif Hakim Mahkamah Tinggi yang bijaksana (YA HMT) telah memutuskan bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan kes prima facie terhadap Tertuduh dan memerintahkan Tertuduh membela diri terhadap kedua-dua pertuduhan.

Di peringkat pembelaan, Tertuduh telah memilih untuk memberikan keterangan bersumpah dari kandang saksi. Tertuduh telah membangkitkan pembelaan tidak sempurna akal semasa kejadian dan tiada niat untuk melakukan perbuatan yang dituduh.

Selanjutnya, di akhir kes pembelaan iaitu pada 25 Ogos 2022, YA HMT telah meminda dua (2) pertuduhan asal di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan kepada Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan. YA HMT seterusnya menjatuhkan hukuman pemenjaraan selama tempoh lapan (8) tahun bermula dari tarikh tangkap iaitu 2 Oktober 2016 bagi kedua-dua pertuduhan dan kedua-dua hukuman pemenjaraan adalah berjalan secara berasingan.

Tidak berpuas hati dengan keseluruhan keputusan YA HMT tersebut, Pendakwa Raya telah memfailkan Notis Rayuan bertarikh 1 September 2022, bagi merayu terhadap keseluruhan keputusan YA HMT tersebut ke Mahkamah Rayuan.

Semasa prosiding perbicaraan di Mahkamah Tinggi, kes pendakwaan secara ringkasnya adalah seperti berikut: i) Tertuduh merupakan anak kelima kepada Che Piah binti Senpai (SP8) dan tinggal bersama SP8 di rumah SP8 yang beralamat di No. 147, Kg Lanai Parit Panjang, 09120 Baling, Kedah. Si Mati 1, Muhammad Azwan bin Wahab, merupakan anak kelapan SP8 (adik lelaki Tertuduh) dan tinggal bersama SP8 sejak mengalami kemalangan dan menjadi lumpuh lima (5) bulan sebelum kejadian. Si Mati 2 pula, Rokiah Binti Abdullah merupakan jiran dan ibu saudara kepada SP8. ii) Pada 20 Oktober 2016 jam lebih kurang 10 pagi, SP8 telah mengekori Tertuduh yang telah pergi ke kedai untuk membeli rokok. Semasa Tertuduh berjalan pulang ke rumah, SP8 mendengar Tertuduh asyik mengucap "Allahuakbar" secara berulangan dengan nada yang kuat. SP8 nampak Tertuduh balik dari kedai dan memanggil Zurina binti Wahab (SP15), iaitu kakak Tertuduh untuk membuka pintu rumah. iii) Apabila SP15 membuka pintu rumah, Tertuduh masuk dan terus keluar dari rumah untuk mengambil sebatang kayu pokok rambutan yang berada berhampiran rumah SP8. Tertuduh kemudian masuk ke dalam rumah dan memukul Si Mati 1 di bahagian kepala dengan menggunakan kayu pokok rambutan tersebut. Pada masa itu, Si Mati 1 sedang baring di atas katil dan SP15 sedang menjaga anaknya. iv) SP8 cuba menghalang Tertuduh tetapi Tertuduh tetap memukul Si Mati 1 sehingga SP8 menarik kayu tersebut daripada Tertuduh lalu membuangnya. SP15 melihat keadaan Tertuduh yang mengamuk dan lantaran itu, SP15 berlari keluar daripada rumah dengan anaknya untuk menyelamatkan diri dan anaknya serta mencari bantuan di rumah jiran bernama Zakaria. v) Selanjutnya, Tertuduh telah mengambil seterika untuk sambung memukul Si Mati 1 tetapi SP8 berjaya merampas seterika berkenaan daripada Tertuduh dan menyimpannya di dalam biliknya. Selepas itu, Tertuduh memasuki dapur dan mengambil satu kukur kelapa dan terus memukul Si Mati 1 berulang kali dengan menggunakan kukur kelapa tersebut. vi) Kejadian ini telah didengari oleh Si Mati 2, Rokiah Binti Abdullah yang telah datang ke rumah SP8 untuk meredakan keadaan. Apabila melihat Si Mati 2 yang berada di muka pintu rumah, Tertuduh mengambil dan membaling seketul bata ke arah Si Mati 2. Bata tersebut terkena Si Mati 2 pada bahagian kepala dan beliau terus rebah. Tertuduh sekali lagi mengambil bata tersebut dan membaling ke muka Si Mati 2. Si Mati 2 kemudiannya tidak sedarkan diri. vii) Kemudian, SP8 memujuk Tertuduh untuk menenangkan diri dan SP8 telah mengikat Tertuduh di pokok berdekatan dengan rumahnya. viii) Pada 2 Oktober 2016 jam 10.40 pagi, L/Kpl Nur Syahira binti Azmi (SP6) yang sedang bertugas di Pejabat Gerakan Baling Kedah telah menerima panggilan daripada jiran SP8, iaitu Zakaria yang memberitahu bahawa ada seorang lelaki Melayu (Tertuduh) kurang siuman telah mengamuk dan mencederakan dua (2) orang mangsa di Kg Lanai Seberang, Parit Panjang, 09120 Baling, Kedah. SP6 seterusnya telah membuat laporan maklumat pertama iaitu Kupang Rpt/2303/2016. ix) Bertindak atas maklumat tersebut, SP6 telah menghubungi MPV Baling 357 dan Korperal Ab Razak bin Rahman, Pegawai Tangkapan (SP2) dibantu oleh Korperal Azrin bin Abdullah, Anggota Tangkapan/ Pemandu Kereta Peronda (SP3) telah pergi ke tempat kejadian. x) Di tempat kejadian, SP3 nampak Tertuduh telah diikat di bawah pokok. SP3 juga nampak Si Mati 2 dalam keadaan terlentang di bawah sebatang pokok pisang dan Si Mati 1 terbaring di atas katil dengan berlumuran darah di dalam rumah SP8. xi) Mayat Si Mati 1 dan Si Mati 2 telah dibawa ke Jabatan Forensik Hospital Sultanah Bahiyah untuk tujuan bedah siasat. xii) Si Mati 1 telah dibedah siasat oleh Dr. Nor Amirah binti Ahmad, Pakar Perubatan Forensik (SP10) yang telah mengesahkan punca kematian Si Mati 1 adalah disebabkan oleh blunt force trauma to the head. Si Mati 2 pula telah dibedah siasat oleh Dr. Mohd Suhani bin Mohd Noor, Pakar Perubatan Forensik (SP9) yang telah mengesahkan punca kematian Si Mati 2 adalah disebabkan oleh kecederaan daya tumpul di bahagian kepala. xiii) Kehadiran profil DNA darah Si Mati 1 telah disahkan oleh Haznan bin Hashim, Ahli Kimia (SP7) pada barang kes yang digunakan oleh Tertuduh (Ekshibit P51A, P52A - D, P57A, P53A dan P56A). xiv) Laporan Perubatan Psikiatri Tertuduh yang disediakan oleh Dr. Ian Anthony Lloyd, Pegawai Psikiatri (SP14) mengesahkan bahawa Tertuduh tidak menghidap penyakit mental sebaliknya mempunyai sejarah kebergantungan kepada dadah semasa melakukan kesalahan yang dituduh. Berdasarkan laporan berkenaan juga, Tertuduh berada dalam keadaan mental yang waras dan sedar perbuatannya adalah salah dan bertentangan dari segi undang-undang.

Di akhir kes pendakwaan, YA HMT telah berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah mengemukakan keterangan yang kukuh dan credible dalam membuktikan setiap elemen pertuduhan menurut Seksyen 302 Kanun Keseksaan, bagi kedua-dua pertuduhan. Justeru, YA HMT memutuskan bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan satu kes prima facie terhadap Tertuduh seperti yang diperuntukkan di bawah subseksyen 180(4) Kanun Tatacara Jenayah dan Tertuduh dipanggil untuk membela diri bagi kedua-dua pertuduhan. C. KES PEMBELAAN

Di peringkat pembelaan, Tertuduh telah memilih untuk memberi keterangan bersumpah dari kandang saksi. Hanya Tertuduh yang memberi keterangan dan tiada mana-mana saksi lain dipanggil.

Secara ringkasnya, pembelaan Tertuduh adalah Tertuduh tidak waras dan tiada niat untuk melakukan perbuatan yang dituduh. Tertuduh mendakwa dia menghidap penyakit mental dan sering mendengar suara apabila dia tidak mengambil ubat. Keadaan Tertuduh ini turut disahkan oleh SP8 dan SP15.

Dalam mencapai keputusan beliau di akhir kes pembelaan, YA HMT telah memberi perhatian terhadap keterangan versi pembelaan berkaitan dengan Tertuduh yang tidak pernah berniat untuk membunuh Si Mati 1 dan Si Mati 2. Menurut YA HMT, ketiadaan niat di pihak Tertuduh untuk membunuh ini dapat dilihat daripada keterangan Tertuduh berkenaan dengan perbuatannya memukul Si Mati 1 dan Si Mati 2 yang dibuat secara spontan dengan alat yang dicapai olehnya, tanpa persediaan dan kesedaran untuk mengetahui bahawa alat itu boleh menyebabkan kematian akibat pukulan yang dibuat.

Berdasarkan pertimbangan bahawa Tertuduh tidak berniat untuk membunuh Si Mati 1 dan Si Mati 2, YA HMT berpandangan adalah tidak selamat untuk mensabitkan Tertuduh atas pertuduhan bunuh dengan sabitan di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan. Sehubungan itu, YA HMT telah meminda dua (2) pertuduhan asal di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan tersebut kepada dua (2) pertuduhan di bawah Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan, dan seterusnya menjatuhkan hukuman pemenjaraan selama tempoh lapan (8) tahun bermula dari tarikh tangkap iaitu 2 Oktober 2016, bagi kedua-dua pertuduhan. Kedua-dua hukuman pemenjaraan diperintahkan untuk berjalan secara berasingan.

Dalam rayuan di hadapan Mahkamah ini, Pendakwa Raya (Perayu) telah memberi fokus dan penekanan kepada dua (2) isu utama; sebagaimana berikut: i) Tertuduh telah tidak berjaya menimbulkan apa-apa keraguan di akhir kes pembelaan dan oleh itu, Tertuduh seharusnya disabitkan dengan dua (2) pertuduhan di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan yang merupakan pertuduhan-pertuduhan asal yang dikenakan ke atasnya; dan ii) Tertuduh (Responden) telah tidak berjaya membuktikan pembelaan tidak waras (unsound mind) menurut Seksyen 84 Kanun Keseksaan atas imbangan kebarangkalian (on the balance of probabilities) di akhir kes pembelaan.

Suatu prima facie telah diputuskan di peringkat kes pendakwaan. Mahkamah ini ingin menyentuh secara sepintas lalu mengenai isu niat Tertuduh di dalam kedua-dua kejadian tragis ini. YA HMT di dalam alasan penghakiman beliau telah membuat dapatan di akhir kes bahawa Tertuduh tidak pernah berniat untuk membunuh Si Mati 1 dan Si Mati 2, dan atas dapatan berkenaan, YA HMT telah meminda dua (2) pertuduhan asal di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan tersebut kepada dua (2) pertuduhan di bawah Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan.

Berhubung isu niat ini, undang-undang adalah mantap. Niat merupakan persoalan fakta dan tidak boleh dibuktikan melalui keterangan secara terus (direct evidence). Inferens daripada fakta boleh dibuat rumusan untuk mendapati niat yang mengiringi mana-mana perbuatan. Inferens yang boleh dibuat berkaitan dengan niat adalah tidak terhad daripada fakta perlakuan, jenis senjata digunakan, kecederaan ataupun hal keadaan sekeliling.

Mahkamah ini merujuk kepada penghakiman Mahkamah Rayuan di dalam kes Sainal Abidin v. PP [1999] 4 CLJ 215; [1999] 4 MLJ 497 yang memutuskan bahawa elemen niat di pihak pelaku boleh dilihat daripada kecederaan yang dialami oleh mangsa, bilangan kecederaan dan juga senjata yang digunakan. Melalui penghakiman yang disampaikan oleh Haidar Mohd Noor, HMR (ketika itu), Mahkamah telah memutuskan bahawa niat seseorang pelaku itu boleh dilihat daripada senjata yang digunakan dan sifat kecederaan yang dialami oleh si mati, sebagaimana berikut: "Intention is a matter of inference. In the instant case, the trial judge had carefully considered the evidence of the doctor (medical evidence), the evidence of eye-witness and the appellant on the issue of intention. After considering the nature of the injuries sustained by the deceased, the number of wounds and the weapon used. The trial judge had correctly regarded the nature of the injuries sustained by the deceased as an indicator of intention. The trial judge was correct in concluding that the appellant possessed the intention of causing bodily injuries to the deceased and that such injuries were sufficient in the ordinary course of nature to cause death."

Dalam hal ini, Mahkamah ini telah menilai fakta bahawa pada masa kejadian, Tertuduh telah menggunakan sebatang kayu pokok rambutan untuk memukul Si Mati 1 di bahagian kepala secara berulang kali. Setelah kayu pokok rambutan tersebut dirampas daripada Tertuduh oleh SP8, Tertuduh cuba mengambil seterika namun telah berjaya dirampas oleh SP8. Selepas itu, Tertuduh terus memasuki dapur dan mengambil satu kukur kelapa dan terus memukul Si Mati 1 berulang kali dengan menggunakan kukur kelapa tersebut. Bagi Si Mati 2 pula, Tertuduh telah mengambil dan membaling seketul bata ke arah Si Mati 2 yang mengenai bahagian kepala Si Mati dan beliau terus rebah. Setelah Si Mati 2 rebah, Tertuduh sekali lagi mengambil bata tersebut dan membaling ke muka Si Mati 2. Mahkamah ini mendapati bahawa perbuatan Tertuduh yang konsisten, dengan penggunaan senjata yang sememangnya berupaya menyebabkan kematian apatah lagi apabila serangan tersebut difokuskan ke organ penting iaitu di bahagian kepala telah membangkitkan inferens yang jitu berhubung kewujudan niat Tertuduh dalam menyebabkan kematian Si Mati 1 dan Si Mati 2.

Jelas perbuatan Tertuduh memukul berkali-kali dengan berbagai Si Mati 2 pula, Tertuduh masih lagi membaling bata ke kepala Si Mati 2 walaupun Si Mati 2 telah rebah pada balingan dengan bata kali pertama. Mahkamah Persekutuan di dalam kes PP v. Sandrasegaran Nithenanham [2024] 4 CLJ 823 memutuskan bahawa dapatan hakim bicara bahawa pukulan berkali-kali ke atas si mati adalah menyebabkan kecederaan secara sengaja adalah berasas, sebagaimana berikut: "the head injuries which were caused by continuous hitting with blunt object had caused the deceased's death. Based on evidence SP5, the evidence of SP6 who heard the continuous hitting as well as the voice of a woman screaming, and evidence that showed the deceased was already dead when SP3 and SP4 went to the house as described ealier, it is justified for the trial judge in his finding the respondent had caused the injuries voluntarily and injuries on the head are sufficient in the ordinary cause of nature to cause death."

Seterusnya, Mahkamah ini mendapati bahawa apabila YA HMT menerima pembelaan Tertuduh bahawa tiada niat dan perbuatan dilakukan secara spontan, dan mensabitkan menurut Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan, secara tidak langsung, YA HMT memutuskan bahawa Tertuduh telah berjaya membangkitkan pembelaan tiada niat dan pendakwaan hanya berjaya membuktikan kesalahan homisid salah yang tidak terjumlah kepada membunuh. Unsur niat telah menjadi asas kepada keputusan ini.

Berkenaan dengan keputusan YA HMT bahawa perbuatan Tertuduh memukul kedua-dua si mati adalah spontan dan tanpa sedar, lalu mensabitkan Tertuduh menurut Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan, kami S/N rcYBC7rTF0enLsdn12kmSg $ ^{} $ Note : Serial number will be used to verify the originality of this document via eFILING portal berpandangan bahawa YA HMT telah menolak pembelaan tidak waras akal kerana jika diterima pembelaan tidak waras akal, maka tiadalah dibuat keputusan sabitan menurut Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan. Satu salah arahan berlaku sekiranya mahkamah menerima bahawa Tertuduh tiada niat membunuh atas sebab Tertuduh tidak waras tetapi kemudiannya mensabitkan Tertuduh menurut Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan.

Di dalam menerima pembelaan tiada niat mengiringi perbuatan Tertuduh memukul Si Mati 1 dan Si Mati 2, tiada suatupun di dalam pengecualian di bawah Seksyen 300 Kanun Keseksaan telah disandarkan oleh YA HMT untuk mengecualikan Tertuduh daripada niat membunuh yang telah didapati secara prima facie, memandangkan pembelaan Tertuduh tiada bersandarkan kepada mana-mana pengecualian ini.

Bagi pembelaan perbuatan dilakukan dengan spontan iaitu tiada persiapan dan perancangan, untuk diterima bagi mengeluarkan Tertuduh daripada kesalahan membunuh menurut Seksyen 302 Kanun Keseksaan, ia perlulah diuji dengan peruntukan pengecualian di bawah Seksyen 300 Kanun Keseksaan tersebut. Terdapat dua (2) pengeculian di bawah seksyen berkenaan yang melibatkan tiada perancangan iaitu pengecualian 2 dan pengecualian 4. Mahkamah ini selanjutnya ingin memetik keputusan Mahkamah Persekutuan dalam kes PP v Muhammad Khairulanuar

We noted that Exception 2 and Exception 4 to s. 300 of the Penal Code state to the effect that the absence of premeditation may result in the act being only culpable homicide not amounting to murder. However, Exception 2 applies when exercising the rights of private defence where it states as follows: Culpable homicide is not murder if the offender, in the exercise in good faith of the right of private defence of person or property, exceeds the power given by him by law, and causes the death of the person against whom he is exercising such right of defence, without premeditation and without any intention of doing more harm than is necessary for the purpose of such defence. (emphasis added)

Next, Exception 4 only applies in a sudden fight case, occurs in the heat of passion and the accused had not taken unfair advantage or acted cruelly or unusually. Exception 4 is as follows: Culpable homicide is not murder if it is committed without premeditation in a sudden fight in the heat of passion upon a sudden quarrel, and without the offender having taken undue advantage or acted in a cruel or unusual manner. (emphasis added)

Exception 2 and Exception 4 above-mentioned, clearly do not apply to the factual matrix of the present case. The respondent was not relying on any of the Exceptions to s. 300 of the Penal Code. Hence, the absence of premeditation or malice in the present case will not reduce the offence of murder under s. 302 of the Penal Code to the offence of culpable homicide not amounting to murder under s. 304 of the same Code."

Pengecualian 2 dan 4 di atas dengan jelas tidak terpakai di dalam kes ini. Tetuduh tidak mengasaskan pembelaan kepada pengecualian di bawah Seksyen 300 Kanun Keseksaan. Oleh itu, perlakuan spontan dan ketiadaan perancangan atau persediaan yang dikatakan oleh Tertuduh tidak membawa Tertuduh ke mana-mana.

Beralih kepada pembelaan Tertuduh bahawa beliau tidak waras pada masa kejadian (insanity), pembelaan tersebut adalah tertakluk kepada Seksyen 84 Kanun Keseksaan. Mahkamah bicara perlu menilai keterangan pembelaan itu sama ada ia mencapai tahap pembuktian yang digariskan undang-undang atau sebaliknya. Selama mana keterangan pembelaan tidak mencapai tahap yang digariskan, maka pembelaan itu tidak berjaya dan Tertuduh hendaklah disabitkan. Jika keterangan Tertuduh berjaya membuktikan pada imbangan kebarangkalian, maka Tertuduh berjaya dengan pembelaan tidak waras.

Sebelum Mahkamah ini meneliti serta memperincikan perbincangan mengenai isu pembelaan tidak waras yang dibangkitkan oleh Tertuduh, eloklah diperturunkan dahulu peruntukan undang-undang berkaitan pembelaan tidak waras di dalam prinsip undang-undang jenayah di Malaysia.

Pertama sekali, Seksyen 84 Kanun Keseksaan memperuntukkan seperti berikut: "Nothing is an offence which is done by a person who, at the time of doing itu, by reason of unsoundness of mind, is incapable of knowing the nature of the act, or that he is doing what is either wrong or contrary to the law."

Selanjutnya, Seksyen 105 Akta Keterangan 1950 memperuntukkan seperti berikut: "105. Burden of proving that case of accused comes within exceptions When a person is accused of any offence, the burden of proving the existence of circumstances bringing the case within any of the general exceptions in the Penal Code, or within any special exception or proviso contained in any other part of the same Code, or in any law defining the offence, is upon him, and the court shall presume the absence of those circumstances. ILLUSTRATIONS

A accused of murder alleges that by reason of unsoundness of mind he did not know the nature of the act. The burden of proof is on A.

A accused of murder alleges that by grave and sudden provocation he was deprived of the power of self control. The burden of proof is on A.

Section 325 of the Penal Code provides that whoever, except in the case provided for by section 335, voluntarily causes grievous hurt shall be subject to certain punishments. A is charged with voluntarily causing grievous hurt under section 325. The burden of proving the circumstances, bringing the case under section 335, lies on A. [27] Jelas daripada kedua-dua peruntukan undang-undang ini, apa yang perlu dibuktikan ialah Tertuduh tidak waras dan atas sebab tidak waras itu, dia tidak mengetahui bahawa perbuatannya itu adalah salah. Tertuduh bertanggungjawab membuktikan pembelaan tidak waras dan menurut Seksyen 105 Kanun Keseksaan, tahap pembuktian ialah atas imbangan kebarangkalian (on the balance of probabilities). Kes John Nyumbei v PP [2007] 2 CLJ 509 dipetik yang mana Panel Mahkamah Persekutuan telah memutuskan sebagaimana berikut: "The specie of insanity addressed by s. 84 is the one that impairs the cognitive faculties of a person. Its nature and extent must be that to make the offender incapable of knowing the nature of his act, or that he is doing is wrong or contrary to law. The criminality of an act therefore must be determined by this test laid down in s. 84 as distinguished from the medical test (see Ratanlal and Dhirajlal's Law of Crimes, 25 edn. p. 280). As was stated recently by this court through the judgment of Ariffin Zakaria JCA (as he then was) in PP v. Muhammad Suhaimi Abdul Aziz [2004] 1 CLJ 378: "It is settled law that the defence of insanity under s. 84 is concerned with the accused's legal responsibility at the time of the alleged offence and not with whether he was medically insane at that time. See Pendakwa Raya v. Zainal Abidin bin Mat Zaid [1993] 1 CLJ 147; PP v. Misbah bin Saat [1998] 1 CLJ 759; [1997] 3 MLJ 495." [28] Di hadapan Mahkamah ini, pihak pembelaan menghujahkan bahawa pada masa kejadian malang itu berlaku, Tertuduh berada dalam keadaan tidak waras. Sandaran pihak pembelaan ialah terhadap keterangan ibu Tertuduh (SP8) dan kakak Tertuduh (SP15) semasa peringkat kes pendakwaan yang dikatakan telah mengesahkan keadaan Tertuduh yang tidak waras pada masa kejadian berlaku, dan tidak sedar akan sebab dan akibat perbuatannya. [29] Selain itu, Tertuduh sendiri di dalam keterangan secara bersumpahnya menyatakan bahawa pada pagi kejadian, dia telah mendengar suara bisikan halus yang mengatakan ingin membunuh Tertuduh, ibu dan anak Tertuduh. Tertuduh juga mengakui telah memukul Si Mati 1 kerana nampak wajah Si Mati 1 seperti hendak mencederakan Tertuduh. Semasa Tertuduh ditanya sama ada Tertuduh waras atau tidak semasa melakukan pembunuhan tersebut, jawapan Tertuduh adalah seperti berikut: "Pemeriksaan utama Tertuduh Jawapan: Masa kejadian saya tidak waras. Saya ingat masa masuk dalam jail depa dah kasi ubat dan saya makan. Baru saya ingat. Baru otak saya tidak diganggu." [30] Sebelum Mahkamah ini membuat dapatan mengenai isu pembelaan tidak waras yang dibangkitkan oleh Tertuduh ini, adalah penting untuk terlebih dahulu difahami, perbezaan antara legal insanity dan medical insanity. Ratanlal and Dhirajlal's Law of Crimes edisi ke-26, di muka surat 307, telah menjelaskan sebagaimana berikut: "Medical insanity" and "legal insanity". - There is a good deal of difference between 'medical insanity' and 'legal insanity' and courts are concerned only with the legal and not the medical aspect of the matter. It is not every kind of frantic humour or something unaccountable in a men's action, that points him out to be a mad man, to be excepted from punishment. It is not mere eccentricity or singularity of manner that would suffice the plea of insanity. Abnormality of mind is not by itself sufficient to show that the accused must have acted while of unsound mind. Such exemption can be claimed only when the insane person is incapable of knowing the nature of the act or he is doing either wrong or contrary to law." [31] Seterusnya, dalam kes PP v. Mohd Rozani Yahaya [2024] CLJU 2582, Panel Mahkamah Persekutuan melalui penghakiman oleh Zabariah Mohd Yusof, HMP telah dengan panjang lebar menerangkan prinsip undang-undang berhubung pembelaan tidak waras serta perbezaan antara legal insanity dan medical insanity, sebagaimana berikut: "The law on the defence of insanity - Medical Insanity and legal insanity: [37] Within the labyrinth of mental health and the legal system, stood the concepts of medical and legal insanity, which are distinct but interconnected in their realm. Undeniably, both the terms appear to share some common traits, as they deal with conditions affecting the human mind. However, each term serves different purposes and has varying implications for individuals in areas of medicine and in court proceedings. [38] It is important to be borne in mind of the distinct nature of these two terms, more so when the defence of insanity is raised in criminal proceedings, as it affect the ultimate order given by the court against the accused. [39] The term "medical insanity" refers to a disorder of the mind which covers a whole range of mental health conditions which may impair one's cognitive or emotional functions. It encompasses disorders such as anxiety, depression and other psychiatric conditions that may require medical attention and treatment. These conditions, however do not necessarily render one as legally insane under section 84 of the Penal Code, so as to accord a complete defence in criminal law when an offence has been committed. [40] In medical insanity, the emphasis is on one's mental health and well-being or psychological disorder, with the primary goal being the diagnosis, treatment and management of the mental disorder. It is a medical diagnosis based on one's mental health condition. Persons experiencing medical insanity may still possess the capability to make informed decisions and can lead a life of normalcy with the appropriate medical intervention. Medical insanity is diagnosed by healthcare professionals premised on medical criteria and considerations, symptoms and the impact of mental illness on the individual's daily functions. The consequences of a finding of medical insanity will primarily lead to medical treatment, therapy and other interventions aimed at managing and improving the individual's mental health. Every person who is mentally ill is not, ipso facto, exempted from criminal responsibility. [41] Whereas, legal insanity involves a distinct set of criteria and considerations within the framework of the legal system. Unlike medical insanity, which involves a question of mental health only, legal insanity goes beyond mental health and pertains to one's legal capacity and responsibility for their actions. It involves a legal determination that a person, due to a severe mental disorder, is not criminally responsible for their actions. It is a legal status that affects the person's accountability to his actions in a court of law. This accords the rationale of legal insanity being a recognised defence in criminal law, as it implies that, at the time when committing an offence, the accused was found to be in a state of not understanding the nature and consequences of his/her actions. Legal insanity is determined by legal standards, which may vary by jurisdiction. It entails assessments by mental health experts and legal professionals to analyse and evaluate the accused's mental state at the time of the alleged offence committed. The consequences of legal insanity may result in the accused being declared not criminally responsible or being committed to a psychiatric institution instead of facing traditional criminal penalties. [42] For the accused, to succeed on the defence of legal insanity, the accused must establish, often through psychiatric or psychological evaluations, that he/ she was not in control of his/ her reasoning during the commission of the offence. This defence is anchored in section 84 of the Penal Code, which outlines the conditions under which an accused can be considered legally insane. [43] The burden of proof for medical and legal insanity also differs. In legal insanity, the onus lies with the accused to prove his/her mental state at the time when the offence was committed pursuant to section 105 of the Evidence Act 1950. This burden though significant is not as onerous as the prosecution to prove the accused's guilt. It is on a balance of probabilities and not merely to cast a reasonable doubt in the prosecution's case (see Rajagopal v. PP [1976] CLJU 122 and Goh Yoke v. PP [1969] CLJU 48) [44] To establish legal insanity, the accused must present a prima facie case, supported by reasonable materials. This involves presenting evidence of the accused's conduct, before, during and immediately after the commission of the alleged offence, corroborated with the relevant medical documentation. The purpose is to convince the court that due to the accused's mental capacity, the accused should be exempt from full criminal responsibility." [32] Selanjutnya, Mahkamah Persekutuan dalam kes PP v. Mohd Rozani Yahaya (supra) turut menggariskan prinsip bahawa apabila seseorang tertuduh membangkitkan pembelaan tidak waras, terdapat dua (2) peringkat pembuktian yang perlu dipatuhi oleh pihak pembelaan, atas imbangan kebarangkalian. Mahkamah Persekutuan di dalam kes tersebut telah membuat rujukan kepada penghakiman Mahkamah Rayuan (yang selanjutnya telah disahkan oleh Mahkamah Persekutuan pada 24 September 2019) dalam kes Tiong Ing Soon v. PP [2019] 7 CLJ 341, yang menggariskan sebagaimana berikut: [30] From the authorities, firstly, there must be a finding based upon medical evaluation that the accused was suffering from some kind of psychiatric condition that impaired his cognitive faculties at the material time so as to be classified as medically insane. This of course is a matter for a medical expert to determine. But is not conclusive. Secondly, in order to be legally insane, the accused must be determined by reason of that psychiatric condition to have lost his cognitive faculties to a degree such that he is incapable of knowing the nature of his act or that what he is doing is wrong or contrary to the law. This stage is for the court to determine from the evidence adduced during the trial. The defence of insanity under s. 84 of Penal Code is concerned with the accused's legal responsibility at the time of the alleged offence and not whether he was medically insane at that time (see: Pendakwa Raya v. Zainal Abidin Mohd Zaid [1993] 1 CLJ 147; PP v. Misbah Saat [1998] 1 CLJ 759; [1997] 3 MLJ 495). The burden is on the appellant to prove his insanity as required under s. 84 of the Penal Code and the standard of proof is on a balance of probabilities (see: Goh Yoke v. PP [1969] CLJU 48; [1969] 1 LNS 48; [1970] 1 MLJ 63; Rajagopal v. PP [1976] CLJU 122; [1976] 1 LNS 122; [1977] 1 MLJ 6). (Emphasis included)" [33] Berbalik kepada rayuan di hadapan Mahkamah ini, adalah penting untuk digariskan bahawa dalam menentukan sama ada pihak pembelaan berjaya membangkitkan pembelaan tidak waras menurut Seksyen 84 Kanun Keseksaan, pihak pembelaan terlebih dahulu perlu menunjukkan kepada mahkamah bahawa Tertuduh adalah tidak waras dan melepasi pembuktian berhubung medical insanity atas imbangan kebarangkalian (on the balance of probabilities), sebelum Mahkamah membuat pertimbangan atas persoalan legal insanity. [34] Berhubung pembuktian medical insanity ini, Mahkamah ini merujuk kepada keterangan Dr. Ian Anthony Lloyd, Pakar Perunding Psikiatri (Forensik) di Hospital Bahagia Ulu Kinta, Perak (SP15) yang telah menyediakan Laporan Perubatan Tertuduh bertarikh 2 Mac 2018 (Ekshibit P85), dan kesimpulan yang dibuat oleh SP15 di dalam Ekshibit P85 ialah sebagaimana berikut: KESIMPULAN Setelah meneliti maklumat serta dari pemeriksaan dan pemerhatian kami, saya berpendapat bahawa: 1) Encik Azman Bin Wahab tidak menghidap penyakit mental (no mental illness). Beliau mempunyai sejarah kebergantungan kepada dadah (past history of substance dependence). 2) Semasa melakukan perbuatan yang dituduh, beliau berada dalam keadaan mental yang waras dan sedar akan akibat daripada perbuatannya serta tahu bahawa perbuatannya itu adalah salah dan bertentangan dari segi undang-undang. 3) Beliau layak dihadapkan ke mahkamah untuk dibicarakan serta mampu untuk membela diri." [35] Malah, semasa memberi keterangan di Mahkamah juga, SP15 telah memberikan keterangan yang konsisten berhubung dapatan beliau bahawa Tertuduh tidak menghidap penyakit mental sebaliknya mempunyai sejarah kebergantungan kepada dadah. SP15 juga sekali lagi di dalam keterangannya menyatakan bahawa semasa melakukan perbuatan yang dituduh, Tertuduh berada dalam keadaan mental yang waras dan sedar akan perbuatannya serta tahu bahawa perbuatannya itu adalah salah dan bertentangan dari segi undang-undang. [36] Berhubung sejarah kebergantungan Tertuduh kepada dadah, Mahkamah ini telah meneliti keseluruhan Rekod-rekod Rayuan khususnya Nota-nota Keterangan semasa prosiding perbicaraan di Mahkamah Tinggi. Mahkamah ini mendapati bahawa Tertuduh sendiri semasa memberi keterangan mengakui bahawa dirinya sememangnya terlibat dengan pengambilan dadah, sebagaimana diperturunkan di bawah: "Pemeriksaan balas Tertuduh Soalan: Kalau lihat laporan dari Hospital Bahagia ini dinyatakan kamu tiada penyakit mental tapi ada sejarah kebergantungan kepada dadah. Kamu nyatakan dulu kamu ada hisap dadah? Jawapan: Saya hisap dadah sejak saya umur 19 tahun. Tapi saya hisap 3 bulan kemudian saya berhenti setahun 2 tahun. Lepas itu saya hisap balik. Saya bukan penagih dadah. Cuma saya ambil dadah untuk nak enjoy. Ada masa tertentu saya ambil dadah. Soalan: Kamu pernah ambil dadah atau tidak? Jawapan: Saya biasa hisap dadah. Soalan: Pada masa kejadian ada kamu ambil dadah? Jawapan: Masa tarikh kejadian saya tidak ambil dadah. Saya sudah berhenti dekat 3 minggu." [37] Dalam hal ini, Mahkamah ini berpendapat bahawa tiada sebab untuk Mahkamah ini tidak menerima keterangan oleh SP15, yang mana kepakarannya sebagai seorang Pakar Perunding Psikiatri (Forensik) tidak pernah dicabar pada mana-mana peringkat oleh pihak pembelaan. Malah, pihak pembelaan juga tidak pernah mengemukakan sebarang keterangan lain termasuklah keterangan pakar yang boleh melemahkan dapatan SP15 berhubung keadaan mental Tertuduh semasa melakukan kesalahan yang dituduh tersebut. Malah, fakta berhubung sejarah kebergantungan Tertuduh dengan dadah sebelum kejadian berlaku juga tidak pernah dicabar oleh pihak pembelaan, sebaliknya fakta ini turut diakui sendiri oleh Tertuduh. [38] Berdasarkan kepada pertimbangan teliti yang dibuat ke atas keseluruhan keterangan yang dikemukakan dalam kes ini sama ada oleh pihak pendakwaan mahupun pihak pembelaan, Mahkamah ini mendapati bahawa pihak pembelaan telah gagal melepasi tahap pembuktian medical insanity untuk membolehkan Tertuduh bergantung kepada pembelaan tidak waras di bawah Seksyen 84 Kanun Keseksaan. Justeru, sebagaimana diputuskan di dalam nas-nas perundangan yang telah dibincangkan secara terperinci sebelum ini, Mahkamah ini mendapati bahawa memandangkan peringkat pembuktian pertama iaitu medical insanity telah gagal dilepasi oleh Tertuduh atas imbangan kebarangkalian (on the balance of probabilities), maka belum sampai tahap untuk Mahkamah ini membuat penentuan atau dapatan atas persoalan legal insanity. [39] Dengan itu, Mahkamah ini menolak pembelaan tidak waras yang dibangkitkan oleh Tertuduh. Pada hemat Mahkamah ini, pembelaan tidak waras yang cuba dibangkitkan oleh Tertuduh ini adalah suatu pembelaan yang tidak berasas, tidak boleh dipercayai dan rekaan semata-mata serta gagal menimbulkan apa-apa keraguan munasabah terhadap kes pendakwaan. E. KESIMPULAN [40] Bedasarkan kepada alasan-alasan yang dinyatakan di atas, Mahkamah ini sebulat suara mendapati dan memutuskan bahawa terdapat merit di dalam rayuan ini bagi mewajarkan Mahkamah ini campur tangan terhadap perintah yang telah dibuat oleh YA HMT. Mahkamah ini juga sebulat suara mendapati bahawa YA HMT telah tersalah arah dalam meminda pertuduhan asal di bawah Seksyen 302 Kanun Keseksaan dan mensabitkan Tertuduh di bawah Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan. Mahkamah ini juga mendapati bahawa Tertuduh telah gagal untuk melepaskan beban pembuktian pada tahap imbangan kebarangkalian (on the balance of probabilities), berhubung ketidakwarasannya di sisi undang-undang pada masa kejadian itu bagi mencapai kehendak Seksyen 84 Kanun Keseksaan. Sehubungan itu juga, Mahkamah ini berpuas hati bahawa pihak pendakwaan telah berjaya membuktikan tanpa keraguan yang munasabah, pertuduhan-pertuduhan asal yang dikenakan terhadap Tertuduh iaitu Pertuduhan Pertama dan Pertuduhan Kedua menurut Seksyen 302 Kanun Keseksaan. [41] Dengan itu, Mahkamah ini sebulat suara membenarkan rayuan Pendakwa Raya dan Tertuduh didapati bersalah dan disabitkan ke atas kedua-dua pertuduhan asal tersebut. Dengan itu juga, Mahkamah ini mengetepikan perintah yang telah diputuskan oleh YA HMT atas sabitan dan hukuman menurut Seksyen 304(b) Kanun Keseksaan. [42] Berhubung hukuman, bagi Pertuduhan Pertama, Tertuduh diperintahkan untuk menjalani hukuman pemenjaraan selama tempoh tiga puluh lima (35) tahun dari tarikh tangkap dan dua belas (12) kali sebatan rotan. Bagi Pertuduhan Kedua pula, Tertuduh juga diperintahkan untuk menjalani hukuman pemenjaraan selama tempoh tiga puluh lima (35) tahun dari tarikh tangkap dan dua belas (12) kali sebatan rotan. Hukuman pemenjaraan bagi Pertuduhan Pertama dan Pertuduhan Kedua diperintahkan berjalan secara serentak. -sgd- (AZMAN BIN ABDULLAH) Hakim Mahkamah Rayuan Malaysia Putrajaya Tarikh: 14 Februari 2025 Bagi pihak Perayu:TPR Ng Siew Wee Jabatan Peguam NegaraBagi pihak Responden:Encik Rafidi bin Mohamad Tetuan Shamsudin Bahari & Rafidi